Vụ 2 chị em gái tử vong do uống nhầm thuốc diệt chuột: Dấu hiệu nào cảnh báo ngộ độc? Phải làm gì ngay khi phát hiện để giữ mạng sống?

Báo Tiền Phong đưa tin, sáng 19/8, lãnh đạo xã Nghi Lộc (Nghệ An) cho biết, trên địa bàn xã này vừa xảy ra sự việc 2 chị em gái uống nhầm thuốc chuột dẫn đến tử vong thương tâm. Nạn nhân là hai cháu Hoàng A.N. (3 tuổi) và Hoàng N.L. (1 tuổi) cùng trú xã Nghi Diên cũ, nay là xã Nghi Lộc. Chính quyền xã đang đến thắp hương chia buồn và động viên người thân gia đình vượt qua đau thương, mất mát.

Thông tin ban đầu cho biết, trước đó vào ngày 18/8, mẹ đưa 2 cháu bé đến nhà người thân ở thị trấn Quán Hành cũ (xã Nghi Lộc) để chơi và ăn cơm. Sau khi ăn cơm, hai cháu bé vào phòng chơi, không may lấy nhầm thuốc chuột ăn. Phát hiện sự việc, người thân lập tức đưa 2 cháu bé vào bệnh viện cấp cứu. Tuy nhiên 2 cháu bé không qua khỏi.

Thông tin thêm trên báo Vietnamnet, cả 2 bé đã tử vong vào khoảng 13h30 ngày 19/8, dù được các bác sĩ cấp cứu. Cũng theo người thân của 2 bé gái, hoàn cảnh gia đình hai cháu vô cùng khó khăn. Gia đình 2 bé gái có 4 anh chị em. Theo người thân, khi mẹ đưa hai con gái đến nhà một người bạn chơi, trong lúc người mẹ ngồi ăn cơm, 2 bé được cho là đã uống nhầm thuốc diệt chuột. Người dân trong xóm đã cùng nhau quyên góp, hỗ trợ gia đình trang trải chi phí điều trị và lo hậu sự cho 2 cháu. Hiện, vụ việc đang được Công an xã Nghi Lộc điều tra, làm rõ.

Những thông tin này nhanh chóng được cộng đồng mạng chia sẻ, bày tỏ lo ngại về việc uống nhầm thuốc diệt chuột. Ngộ độc thuốc diệt chuột là tình huống cấp cứu nguy hiểm, bởi hóa chất có thể tác động đến thần kinh, tim mạch, hô hấp, gan, thận hoặc hệ thống đông máu. Đáng lo ngại, một số loại thuốc diệt chuột không gây triệu chứng ngay sau khi uống nhưng có thể khiến người bệnh xuất huyết nghiêm trọng sau nhiều giờ hoặc nhiều ngày.

Vì sao thuốc diệt chuột có thể gây ngộ độc nặng?

Thông tin từ Nhà thuốc Long Châu cho thấy, trên thị trường có nhiều nhóm thuốc diệt chuột với thành phần và cơ chế gây độc khác nhau. Một số hóa chất có thể gây co giật, hôn mê, suy hô hấp hoặc rối loạn nhịp tim; nhóm phosphide có thể tạo khí phosphine trong dạ dày và gây tổn thương đa cơ quan; trong khi các thuốc diệt chuột kháng vitamin K như brodifacoum, bromadiolone… chủ yếu gây rối loạn đông máu kéo dài.

Đặc biệt, thuốc diệt chuột kháng vitamin K có thể khiến cơ thể mất khả năng tạo các yếu tố đông máu cần thiết. Người bệnh có thể xuất hiện chảy máu chân răng, chảy máu mũi, tiểu máu, nôn ra máu, đi ngoài ra máu hoặc thậm chí xuất huyết não. Với một số loại "siêu warfarin", tình trạng rối loạn đông máu có thể kéo dài nhiều tuần, thậm chí nhiều tháng nếu không được điều trị đúng.

Dấu hiệu nào cảnh báo ngộ độc thuốc diệt chuột?

Triệu chứng phụ thuộc vào loại hóa chất, lượng chất độc và thời gian tiếp xúc. Người bệnh có thể đau bụng, buồn nôn, nôn, tiêu chảy, chóng mặt, đau đầu, lơ mơ hoặc kích động.

Những trường hợp nặng có thể xuất hiện co giật, hôn mê, khó thở, tím tái, tụt huyết áp, rối loạn nhịp tim hoặc suy hô hấp. Một số loại thuốc còn có thể gây tổn thương gan, suy thận, toan chuyển hóa và suy đa cơ quan.

Nếu là thuốc diệt chuột kháng vitamin K, dấu hiệu đáng chú ý hơn là các biểu hiện chảy máu bất thường như chảy máu mũi, tiểu ra máu, ho ra máu, bầm tím hoặc xuất huyết nội tạng. Điều đáng nói là triệu chứng có thể xuất hiện muộn, vì vậy không nên chủ quan chỉ vì người vừa uống thuốc vẫn tỉnh táo và chưa có biểu hiện bất thường.

Phải làm gì khi phát hiện một người uống thuốc diệt chuột?

Theo giới chuyên gia, việc đầu tiên là đưa người bệnh ra khỏi nguồn tiếp xúc với hóa chất và nhanh chóng đưa đến cơ sở y tế. Nếu người bệnh còn tỉnh, cần giữ lại bao bì, vỏ chai hoặc gói thuốc để bác sĩ xác định thành phần, thông tin về loại thuốc, thời điểm uống và lượng đã sử dụng. Điều này rất quan trọng, giúp bác sĩ lựa chọn hướng xử trí phù hợp.

Nếu người bệnh nôn, có thể đặt nằm nghiêng để hạn chế nguy cơ sặc chất nôn vào đường thở. Nếu người bệnh lơ mơ, co giật hoặc hôn mê, tuyệt đối không cố cho uống nước, sữa hay bất kỳ thứ gì qua đường miệng.

Đặc biệt, không tự ý móc họng hoặc gây nôn. Đây là sai lầm có thể khiến chất độc đi ngược lên thực quản, đồng thời làm tăng nguy cơ sặc vào phổi. Với một số loại hóa chất như phosphide, việc tự rửa dạ dày tại nhà cũng có thể đặc biệt nguy hiểm.

Nếu thuốc diệt chuột dính vào da hoặc mắt thì sao?

Nếu hóa chất dính vào da hoặc quần áo, cần nhanh chóng cởi bỏ quần áo bị nhiễm và rửa vùng da tiếp xúc thật kỹ bằng nhiều nước sạch trong khoảng 15-20 phút.

Nếu hóa chất bắn vào mắt, cần mở mắt và rửa liên tục bằng nước sạch trong 15-20 phút. Người đeo kính áp tròng nên tháo kính ra trong quá trình rửa. Sau sơ cứu ban đầu, cần đến cơ sở y tế để được kiểm tra và xử trí tiếp.

Bác sĩ điều trị ngộ độc thuốc diệt chuột như thế nào?

Tại bệnh viện, bác sĩ trước hết sẽ đánh giá đường thở, hô hấp, tuần hoàn và tình trạng ý thức của người bệnh. Tùy triệu chứng, người bệnh có thể cần hỗ trợ hô hấp, kiểm soát co giật, điều trị sốc, rối loạn nhịp tim hoặc các biến chứng nguy hiểm khác.

Bác sĩ cũng có thể chỉ định xét nghiệm máu, xét nghiệm đông máu, điện tâm đồ, khí máu và các xét nghiệm đánh giá chức năng gan, thận, điện giải để xác định mức độ tổn thương và định hướng điều trị.

Không có một loại "thuốc giải độc" dùng chung cho tất cả các trường hợp ngộ độc thuốc diệt chuột. Chẳng hạn, vitamin K có vai trò trong điều trị ngộ độc thuốc diệt chuột kháng vitamin K, nhưng những nhóm hóa chất khác lại cần cách xử trí hoàn toàn khác. Vì vậy, người nhà không nên tự mua vitamin K hoặc bất kỳ thuốc giải độc nào về sử dụng khi chưa có chỉ định của bác sĩ.

Tuyệt đối không chủ quan dù người uống thuốc diệt chuột chưa có triệu chứng

Một trong những sai lầm nguy hiểm nhất là nghĩ rằng uống thuốc diệt chuột nhưng chưa nôn ói, chưa đau bụng hoặc vẫn tỉnh táo thì có thể theo dõi tại nhà. Trên thực tế, biểu hiện ngộ độc phụ thuộc vào từng loại hóa chất và có thể xuất hiện muộn. Đặc biệt với nhóm kháng vitamin K, rối loạn đông máu có thể diễn biến kéo dài trước khi xuất hiện xuất huyết rõ ràng.

Vì vậy, khi nghi ngờ một người đã nuốt phải thuốc diệt chuột, đừng chờ đến khi xuất hiện triệu chứng mới đưa đi cấp cứu. Hãy đưa người bệnh đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt, đồng thời mang theo bao bì hoặc hình ảnh sản phẩm nếu có.