Một phụ nữ 20 tuổi đã tăng cân 90kg sau khi thường xuyên ngủ trong tình trạng đèn bật sáng: Bác sĩ cảnh báo

Gần đây, tại Ninh Ba (Chiết Giang, Trung Quốc), một cô gái 20 tuổi do có thói quen bật đèn khi ngủ trong thời gian dài đã gặp cảnh báo nghiêm trọng về sức khỏe: cân nặng tăng vọt lên tới 90kg, đồng thời được chẩn đoán đường huyết lúc đói vượt ngưỡng và mắc tăng huyết áp.

Trường hợp này nhanh chóng làm dấy lên nhiều tranh luận về mối liên hệ giữa ánh sáng ban đêm và sức khỏe.

Ngủ bật đèn có thực sự gây tăng cân?

Bác sĩ Trịnh Thiên Minh, Phó trưởng khoa Y học giấc ngủ, Bệnh viện trực thuộc Đại học Ninh Ba, khẳng định: Câu trả lời là có.

Ông giải thích, ánh sáng ban đêm có thể xuyên qua mí mắt, kích thích các tế bào cảm quang trên võng mạc, khiến não bộ bị "đánh lừa" và ức chế tiết melatonin - hormone quan trọng điều hòa giấc ngủ. Điều này làm rối loạn nhịp sinh học tự nhiên của cơ thể.

Sự xáo trộn tưởng chừng nhỏ này lại có thể ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình chuyển hóa.

Một nghiên cứu đăng trên tạp chí JAMA Internal Medicine năm 2019 đã củng cố nhận định trên. Các nhà khoa học thuộc Viện Y tế Quốc gia Mỹ đã theo dõi hơn 43.000 phụ nữ trong suốt 5 năm.

Kết quả cho thấy: so với những người ngủ trong môi trường hoàn toàn tối, những phụ nữ có thói quen bật đèn hoặc để tivi khi ngủ:

Tăng nguy cơ tăng cân trên 5kg lên 17%

Nguy cơ thừa cân tăng 22%

Nguy cơ béo phì tăng 33%

Vì sao ánh sáng ban đêm khiến bạn dễ tăng cân?

Các nhà nghiên cứu cho rằng, ánh sáng nhân tạo vào ban đêm có thể gây kháng insulin.

Hiểu đơn giản, insulin trong cơ thể hoạt động kém hiệu quả hơn, buộc tuyến tụy phải "làm việc quá sức" để tiết thêm insulin nhằm giữ ổn định đường huyết. Mức insulin cao kéo dài sẽ thúc đẩy quá trình tích trữ mỡ trong cơ thể.

Không chỉ vậy, ánh sáng còn phá vỡ sự cân bằng giữa hai hormone quan trọng:

Leptin (hormone báo no)

Ghrelin (hormone kích thích cảm giác đói)

Dù không thức dậy ăn đêm, giấc ngủ bị gián đoạn bởi ánh sáng vẫn khiến cơ thể "hiểu nhầm" là đang thiếu năng lượng. Kết quả là ngày hôm sau bạn sẽ ăn nhiều hơn, đặc biệt thèm các thực phẩm giàu năng lượng.

Các bác sĩ cảnh báo rằng bạn không nên đánh giá thấp tác hại của đèn ngủ trong phòng ngủ; nó có thể là "kẻ giết người thầm lặng" đối với sức khỏe của bạn.

Những lưu ý giúp bạn có giấc ngủ ngon và sâu hơn

Để có một giấc ngủ ngon và sâu, điều quan trọng không chỉ là ngủ đủ giờ mà còn là tạo ra một môi trường và thói quen phù hợp giúp cơ thể thực sự được nghỉ ngơi. Trước hết, hãy cố gắng giữ phòng ngủ càng tối càng tốt. Ánh sáng, dù là từ đèn ngủ nhỏ hay màn hình điện thoại, cũng có thể ảnh hưởng đến quá trình tiết melatonin – hormone giúp bạn dễ đi vào giấc ngủ. Nếu buộc phải dùng đèn, nên chọn ánh sáng vàng dịu và đặt xa tầm mắt để hạn chế tác động.

Bên cạnh đó, việc sử dụng điện thoại, máy tính hay xem TV trước khi ngủ là thói quen nên hạn chế. Ánh sáng xanh từ các thiết bị này có thể khiến não bộ "hiểu nhầm" là vẫn còn ban ngày, từ đó làm bạn khó ngủ hoặc ngủ không sâu. Tốt nhất, hãy dừng sử dụng thiết bị điện tử khoảng 30–60 phút trước khi lên giường, thay vào đó có thể đọc sách nhẹ nhàng hoặc nghe nhạc thư giãn.

Một yếu tố khác rất quan trọng là duy trì giờ giấc ngủ đều đặn. Khi bạn đi ngủ và thức dậy vào cùng một khung giờ mỗi ngày, đồng hồ sinh học của cơ thể sẽ được thiết lập ổn định, giúp việc đi vào giấc ngủ trở nên dễ dàng hơn. Ngược lại, việc thức khuya thất thường hoặc ngủ bù quá nhiều vào cuối tuần có thể khiến nhịp sinh học bị rối loạn.

Không gian ngủ cũng đóng vai trò không nhỏ. Một căn phòng yên tĩnh, nhiệt độ mát mẻ, giường gối thoải mái sẽ giúp cơ thể nhanh chóng chuyển sang trạng thái nghỉ ngơi. Đồng thời, bạn cũng nên tránh ăn quá no hoặc sử dụng các chất kích thích như cà phê, trà đặc vào buổi tối, vì chúng có thể khiến hệ thần kinh bị kích thích, làm giấc ngủ bị gián đoạn.

Ngoài ra, việc vận động trong ngày cũng góp phần cải thiện chất lượng giấc ngủ. Những người có thói quen tập thể dục thường ngủ sâu hơn, tuy nhiên nên tránh tập quá nặng sát giờ đi ngủ vì có thể khiến cơ thể tỉnh táo ngược lại. Trước khi ngủ, bạn có thể dành chút thời gian để thư giãn như tắm nước ấm, hít thở sâu hoặc đơn giản là thả lỏng cơ thể – những điều này giúp não bộ "hạ nhịp", dễ dàng bước vào giấc ngủ hơn.

Chỉ cần điều chỉnh những thói quen nhỏ như vậy, bạn sẽ thấy chất lượng giấc ngủ cải thiện rõ rệt. Và khi ngủ đủ, ngủ sâu, cơ thể không chỉ phục hồi tốt hơn mà còn giúp kiểm soát cân nặng, ổn định nội tiết và nâng cao sức khỏe tổng thể một cách bền vững.

Nguồn: Báo Ningbo Evening News, China Blue News