Mỗi ngày có 18.000 người chết vì đột quỵ, các bác sĩ nói thẳng: 3 gia vị trong bếp dễ là “thủ phạm”

Theo báo cáo Gánh nặng bệnh tật toàn cầu (GBD) mới nhất do Viện Đo lường và Đánh giá Sức khỏe (IHME) phối hợp với Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) công bố, mỗi ngày có đến 18.000 người chết vì đột quỵ, tương đương khoảng 6,6 triệu ca mỗi năm. Hội Đột quỵ Thế giới (WSO) cũng liên tục cảnh báo về xư hướng gia tăng và trẻ hóa của căn bệnh "tử thần" này.

Điều đáng sợ là, nguy cơ đột quỵ có thể nhen nhóm trong từng thói quen nhỏ hàng ngày, tích lũy rồi bùng phát mà nhiều người không hề hay biết. Bác sĩ Hu Xiuxiu, Phó Trưởng khoa Thần kinh, Bệnh viện não Nam Kinh (Trung Quốc) cho biết, lâm sàng tiếp nhận rất nhiều ca cấp cứu vì đột quỵ tưởng rằng mình sống rất lành mạnh vì không uống rượu, không hút thuốc, không ăn thịt mỡ thậm chí chăm thể dục. Tuy nhiên, lại mắc phải những thói xấu nhỏ nhặt khác đang tàn phá mạch máu hàng ngày.

Dưới đây là 3 loại gia vị trong bếp cũng có thể trở thành "đồng phạm" của đột quỵ nhưng hiếm ai để tâm:

1. Bột ngọt và hạt nêm

Sai lầm phổ biến trong các căn bếp là việc cố gắng cắt giảm muối ăn nhưng lại vô tư bù đắp bằng cách nêm thật nhiều bột ngọt hoặc hạt nêm để món ăn đậm vị. Nhiều người lầm tưởng đây là giải pháp nấu ăn nhẹ nhàng và an toàn cho hệ tim mạch.

Tuy nhiên, bác sĩ Hu Xiuxiu khẳng định bột ngọt và hạt nêm thực chất là những kho chứa natri ẩn nấp vô cùng tinh vi dưới gốc hóa học monosodium glutamate. Chỉ một thìa nhỏ hạt nêm đã chứa lượng natri tương đương với nửa thìa muối thông thường. Khi người nội trợ sử dụng kết hợp cả muối lẫn các chất điều vị này, lượng natri nạp vào cơ thể sẽ vượt ngưỡng an toàn một cách nghiêm trọng.

Tình trạng dư thừa natri làm rối loạn cân bằng nước, gây tích nước, tăng thể tích máu và tạo áp lực chèn ép trực tiếp lên thành mạch. Theo thời gian, mạch máu sẽ bị xơ cứng, giòn và xuất hiện các mảng xơ vữa.

Để bảo vệ mạch máu, WHO khuyến cáo tổng lượng natri nạp vào từ tất cả các nguồn gia vị không được quá 5g mỗi ngày (tương đương 1 thìa cà phê). Nếu đã dùng hạt nêm, bạn bắt buộc phải cắt giảm tối đa lượng muối ăn trong món đó.

2. Dầu hào

Nhiều gia đình đặc biệt ưa chuộng dầu hào vì tin rằng sản phẩm này chiết xuất từ hải sản bổ dưỡng, có vị thanh nhẹ nên có thể dùng thoải mái để thay thế muối ăn. Thực tế hoàn toàn ngược lại khi hầu hết các loại dầu hào công nghiệp trên thị trường đều chứa hàm lượng muối và đường tinh luyện cực kỳ cao.

Bác sĩ Li Jun, Trưởng khoa Nội, Bệnh viện trực thuộc số 1 Đại học Y học Cổ truyền An Huy (Trung Quốc) cảnh báo, việc đổ trực tiếp một lượng lớn dầu hào vào các món kho, nướng hoặc rau xào hằng ngày sẽ tạo ra một đòn bẩy độc hại kép lên hệ thống mạch máu. Lượng muối lớn làm tổn thương lớp nội mô, khiến lòng mạch trở nên thô ráp và dễ tích tụ mỡ máu. Đồng thời, lượng đường bổ sung dồi dào sẽ kích hoạt quá trình glycation làm suy giảm liên tục độ đàn hồi, khiến mạch máu bị xơ cứng và rất dễ vỡ khi huyết áp dao động.

Chính vì vậy, các bác sĩ khuyến cáo mỗi gia đình chỉ nên sử dụng tối đa 1 thìa cà phê dầu hào (khoảng 5g) cho mỗi bữa ăn và tuyệt đối không nêm thêm các gia vị mặn khác vào cùng một món ăn.

3. Các loại nước chấm lên men

Tương đậu tằm, tương đậu nành hoặc các loại nước sốt ngâm chua đặc sệt thường là cứu cánh để kích thích vị giác cho những người có khẩu vị kém, thích trộn cùng cơm hoặc mì.

Mối nguy hại lớn nhất của nhóm gia vị này được bác sĩ Gui Yaxing, Trưởng khoa Thần kinh, Bệnh viện Nhân dân số 1 Thượng Hải (Trung Quốc) chỉ ra là nằm ở chính quy trình ngâm ủ lâu ngày.

Để bảo quản thực phẩm không bị hư hỏng, một lượng muối khổng lồ bắt buộc phải được thêm vào trong quá trình sản xuất, khiến hàm lượng natri trong thành phẩm luôn đạt mức cực đại. Khi được tiêu thụ vô độ với tần suất liên tục hằng ngày, muối ngấm sâu kết hợp với các chất chuyển hóa phức tạp từ quá trình lên men sẽ làm tăng gánh nặng chuyển hóa, đẩy nhanh quá trình tích tụ lipid và tăng độ nhớt của máu. Hiện tượng này làm chậm tốc độ tuần hoàn và rất dễ hình thành nên các cục máu đông gây tắc nghẽn mạch não.

Để đảm bảo an toàn, các gia đình không nên ăn các loại nước sốt lên men quá 2 lần mỗi tuần. Mỗi lần ăn chỉ nên giới hạn trong khoảng nửa thìa cà phê (dưới 3g) để tránh gây áp lực lên hệ thống tuần hoàn.

Kiểm soát gia vị trong nhà bếp chính là tuyến phòng thủ đầu tiên và quan trọng nhất đối với sức khỏe mạch máu não. Bạn nên thay đổi thói quen nêm nếm bằng cách ưu tiên sử dụng các loại thảo mộc tự nhiên như hành, gừng, tỏi, tiêu để tạo mùi thơm an toàn cho món ăn, đồng thời tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc ăn nhạt, kiểm soát muối và đường để bảo vệ chính mình và gia đình.

Nguồn và ảnh: Sohu, Baidu Health