Lời khuyên của một phụ nữ 65 tuổi: Ngay cả khi bạn không còn "chuyện vợ chồng" cũng đừng ngủ riêng, lý do liên quan đến cả tính mạng

Ở Hàng Châu (Trung Quốc) có một cặp vợ chồng già, ông Từ Kiến Quốc và bà Lưu Ái Trân, cưới nhau đã 45 năm. Chuyện bắt đầu chỉ vì ông ngáy ngày càng to, bà lại ngủ nông, thế là hai ông bà bàn nhau: Thôi ngủ riêng cho lành.

Mấy tháng đầu, cả hai đều thấy nhẹ cả người, "cuối cùng cũng được ngủ một giấc ngon". Nhưng chưa được bao lâu, bà Lưu bắt đầu thấy có gì đó không ổn: tối không còn ai để tám chuyện trước khi ngủ, sáng ra cũng chẳng có ai hỏi han tự nhiên như trước. Muốn tâm sự gì phải đi gõ cửa phòng khách, "nghe có gì đó gượng gượng".

Và cứ thế, họ ngủ riêng suốt 3 năm.

Bác sĩ nói một câu khiến nhiều người giật mình

Một bác sĩ ở Bệnh viện Lão khoa Bắc Kinh từng chia sẻ một quan điểm khá thẳng thắn: Vợ chồng lớn tuổi, xét về mặt phòng ngừa rủi ro, tốt nhất không nên ngủ riêng phòng. Nếu sợ làm phiền giấc ngủ của nhau, ít nhất cũng nên "chung phòng, khác giường".

Vì sao lại phải để ý kỹ đến vậy? Nhìn vào vài con số thôi cũng đủ thấy rợn người.

Theo thống kê lâm sàng được công bố trên một tờ báo y học tại Trung Quốc, số ca cấp cứu ở người cao tuổi vào ban đêm luôn cao hơn ban ngày. Với nhồi máu cơ tim cấp, số ca đến viện trong khung giờ 18h - nửa đêm chiếm tới 35% tổng số ca trong ngày. Với huyết khối não thể nặng, phần lớn xảy ra ngay trong lúc ngủ, chiếm 2/3 tổng số ca bệnh. Còn đột tử xảy ra vào ban đêm thì lên tới 78%.

Vài tiếng đồng hồ giữa đêm khuya chính là lúc cơ thể yếu ớt nhất. Một tiếng rên khe khẽ bất thường, một nhịp thở đổi khác, một cú trở mình nặng nề hơn bình thường - người nằm cạnh sẽ tự động nhận ra ngay, gần như là bản năng.

Nhưng một khi đã ngủ riêng phòng, cái "hệ thống báo động sống" ấy coi như bị tắt.

Chuyện thật ở một khu chung cư

Không ít người từng nghe câu chuyện ở một khu dân cư tại Sơn Đông (Trung Quốc). Chú Trương nửa đêm lên cơn nhồi máu cơ tim, còn cô Lý ngủ ở phòng bên cạnh thì ngủ say quá, chẳng hay biết gì. Đến sáng, người giao rau gõ cửa mãi không thấy ai trả lời, vòng ra ban công nhìn vào mới thấy chú nằm gục trên ghế sofa. Đưa đi cấp cứu, mất hai tiếng đồng hồ mới tỉnh lại.

Sau đó chú Trương chỉ nói: "Tôi sợ ngáy làm phiền bà ấy thôi" . Còn cô Lý thì bảo: "Tôi cứ tưởng ông chê tôi hay dậy đi vệ sinh đêm".

Sợ làm phiền nhau - đó là lý do mà biết bao cặp vợ chồng già chọn ngủ riêng. Nhưng cái sự tử tế ấy, nếu không được nói ra rõ ràng, rất dễ biến thành hiểu lầm: người này nghĩ người kia chê mình, người kia lại tưởng mình đang bị "đuổi" ra khỏi phòng.

Khoa học nói gì về việc ngủ chung khi về già

Đầu năm 2026, một cơ quan y tế ở Giang Tây (Trung Quốc) từng có bài viết phổ biến kiến thức khá rõ ràng về chủ đề này: nếu không tính đến các yếu tố gây nhiễu khác, vợ chồng ngủ chung giường thường có chất lượng giấc ngủ tốt hơn.

Một nghiên cứu đăng trên tạp chí Frontiers in Psychiatry từng cho 12 cặp vợ chồng ngủ trong phòng thí nghiệm suốt 4 đêm để theo dõi. Kết quả cho thấy, khi ngủ chung giường, tỷ lệ thời gian ngủ REM (giấc ngủ chuyển động mắt nhanh) của các cặp đôi tăng lên rõ rệt, giấc ngủ cũng ít bị gián đoạn hơn. Mà giấc ngủ REM chính là một chỉ số then chốt của giấc ngủ sâu.

Một nghiên cứu quốc tế khác thực hiện năm 2024, khảo sát 1.123 người trên 60 tuổi, phát hiện: người ngủ chung giường có thời gian ngủ trung bình 7,42 tiếng mỗi đêm, còn người ngủ riêng chỉ đạt 6,82 tiếng.

Những cặp vợ chồng ngủ chung giường còn có xu hướng đồng bộ nhịp ngủ với nhau nhiều hơn. Trạng thái "cùng tần số" trong giấc ngủ này cũng phần nào phản ánh mức độ gắn bó trong mối quan hệ.

Một khảo sát khác tại Đài Loan, thực hiện trên 1.292 cặp vợ chồng cao tuổi, còn cho ra một phát hiện khiến nhiều người phải suy nghĩ: sau khi loại trừ ảnh hưởng của các vấn đề giấc ngủ, những cặp vợ chồng ngủ riêng phòng lâu năm dễ rơi vào cảm giác cô đơn về mặt tình cảm hơn hẳn.

Cụ thể, sau 3 tháng ngủ riêng, tần suất chủ động thể hiện thân mật giữa hai người giảm gần 20%. Việc duy trì tiếp xúc cơ thể thường xuyên giúp cơ thể tiết ra oxytocin - hormone gắn kết. Khi hormone này giảm đi, khoảng cách tâm lý giữa hai người cũng dần xa ra mà không ai để ý.

Một khảo sát theo dõi dài hạn tại một trung tâm sinh hoạt cho người cao tuổi ở Thượng Hải cho ra con số còn trực quan hơn: những cặp vợ chồng kiên trì ngủ chung, sau 5 năm, tỷ lệ hài lòng với hôn nhân vẫn giữ ở mức 78%. Còn những cặp ngủ riêng phòng từ sớm, con số này tụt xuống chỉ còn 43%.

Chỉ cách nhau một cánh cửa, mà chênh lệch gần gấp đôi.

Nhưng ngáy cũng không phải chuyện "ráng chịu" là xong

Dù vậy, phải công nhận một điều: Chứng ngáy không phải muốn nhịn là nhịn được.

Theo một nền tảng tra cứu thông tin y dược tại Trung Quốc, hiện chưa có loại thuốc nào điều trị dứt điểm chứng ngáy. Người hay ngáy cần xây dựng thói quen sinh hoạt và giấc ngủ lành mạnh, như nằm nghiêng khi ngủ, bỏ thuốc lá, hạn chế rượu bia, giảm cân, tập thể dục vừa sức, tránh làm việc quá sức vào ban ngày.

Nhưng nếu ngáy đi kèm với hiện tượng ngưng thở nhiều lần trong đêm, ban ngày buồn ngủ rõ rệt, trí nhớ giảm sút - thì cần cảnh giác với hội chứng ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn. Đây là một rối loạn giấc ngủ tiềm ẩn khá nghiêm trọng, đặc trưng bởi tình trạng luồng khí qua mũi miệng biến mất hoặc giảm rõ rệt trong lúc ngủ, kéo dài từ 10 giây trở lên.

Tỷ lệ mắc hội chứng này ở Trung Quốc vào khoảng 4%, và đang có xu hướng tăng dần trên toàn cầu cùng với tình trạng thừa cân, béo phì ngày càng phổ biến, trở thành một vấn đề sức khỏe cộng đồng đáng lưu tâm. Nó có thể gây ra hoặc làm nặng thêm các biến chứng như cao huyết áp, bệnh mạch vành, đau thắt ngực về đêm, nhồi máu cơ tim, huyết khối não, xuất huyết não...

Một vài cách can thiệp có thể tham khảo:

Nằm nghiêng khi ngủ : giúp lưỡi và vòm miệng mềm ít có khả năng tụt vào đường thở, tránh cản trở luồng khí.

Giảm cân : với người thừa cân, chỉ cần giảm 5-10% trọng lượng cơ thể đã có thể cải thiện đáng kể.

Bỏ rượu, bỏ thuốc : rượu và thuốc an thần khiến cơ vùng họng giãn ra nhiều hơn, làm tình trạng tắc nghẽn nặng thêm.

Kê cao đầu giường 10-15cm : lưu ý là kê cao gối để nâng đầu và phần thân trên thì không có tác dụng, cần kê cao chân giường mới đúng cách.

Với trường hợp trung bình đến nặng : phương pháp ưu tiên là thở máy áp lực dương liên tục qua đường thở không xâm lấn (CPAP) - nói đơn giản là đeo máy thở khi ngủ. Đây được xem là phương pháp điều trị hàng đầu cho hội chứng ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn ở người trưởng thành. Và cái kết của cặp vợ chồng ở Hàng Châu

Một bác sĩ chuyên khoa tâm thần tại một bệnh viện y học cổ truyền ở Chiết Giang từng phân tích: ngủ riêng không có nghĩa là xa cách, ngủ chung cũng chưa chắc là mặn nồng. Điều thực sự quyết định một mối quan hệ, là ban ngày hai người có còn giữ được điểm neo tình cảm với nhau hay không, và là vào những khoảnh khắc nửa đêm - khi người kia trở mình, ho khan, hay bất chợt ngồi dậy - trong lòng mình nghĩ "thôi đừng làm ồn nữa" hay lại nghĩ "không biết ông/bà ấy có sao không".

Và như vị bác sĩ ở Bệnh viện Lão khoa Bắc Kinh đã nói: vợ chồng lớn tuổi, để phòng ngừa rủi ro, tốt nhất không nên ngủ tách phòng hẳn. Nếu ngại làm phiền nhau, ít nhất cũng nên chọn giải pháp "chung phòng, khác giường".

Có lẽ đây chính là phương án dung hòa thực tế nhất: Hai chiếc giường đặt cạnh nhau, mỗi người đắp chăn riêng, không ai làm phiền giấc ngủ của ai, nhưng chỉ cần đưa tay ra là chạm được đến người kia. Có chuyện gì bất trắc, chỉ cần một tiếng ú ớ cũng đủ đánh thức người bên cạnh.