Series anime 8.3 IMDb viral khắp nơi: Bộ phim cứu rỗi những tâm hồn cô đơn trong thế giới mà ai cũng phải tỏ ra trầm ổn
Không kịch bản giật gân, không những trận chiến hoành tráng và cũng chẳng có các triết lý dạy đời sáo rỗng, bộ phim The Two People Who Smoke Behind the Supermarket (Hiên sau siêu thị, muộn phiền bay đi) xuất phát từ một truyện ngắn đăng tải ngẫu hứng trên mạng xã hội đã bất ngờ trở thành hiện tượng khi bước lên nền tảng Netflix.
Sự thành công của tác phẩm không dừng lại ở khía cạnh giải trí thuần túy, mà mở ra một góc nhìn báo chí sắc bén về tâm lý xã hội hiện đại: sự kiệt sức của lực lượng lao động công sở và cơn khát tìm lại chính mình đằng sau những chuẩn mực gắt gao.
Trong một thế giới mà ai cũng phải tỏ ra trầm ổn
Tác phẩm bắt đầu bằng câu chuyện của Sasaki, một nhân viên văn phòng 46 tuổi chìm ngập trong những chuỗi ngày tăng ca kéo dài, áp lực chỉ số và sự hãnh tiến vô hình chốn đô thị. Niềm an ủi duy nhất của ông sau giờ làm là ghé qua siêu thị gần nhà để nhận một nụ cười lịch sự, chu đáo từ Yamada, cô thu ngân luôn duy trì thái độ phục vụ chuẩn mực. Nhưng khi ca làm kết thúc, bước qua cánh cửa hậu siêu thị, Yamada trút bỏ bộ đồng phục công vụ để trở thành Tayama với phong cách ăn mặc tự do, đeo choker, xỏ khuyên và trò chuyện bằng vẻ mặt bất cần.
Thực chất, Yamada và Tayama chỉ là một con người. Chi tiết này phản ánh chính xác hai khái niệm xã hội học kinh điển của Nhật Bản là Tatemae , tức diện diện mạo chuẩn mực phô ra trước xã hội, và Honne , tức bản thể thực sự ẩn sâu bên trong. Trong môi trường doanh nghiệp hiện đại, mỗi người trưởng thành đều phải mang một chiếc mặt nạ chuyên nghiệp. Nhân viên phải tỏ ra năng nổ, cấp quản lý phải luôn vững vàng, người làm dịch vụ phải duy trì nụ cười thương mại ngay cả khi cạn kiệt năng lượng. Sự ép buộc phải liên tục trình diễn sự ổn định vào ban ngày đã tạo nên hội chứng kiệt sức thầm lặng. Con người càng đạo mạo chốn công sở bao nhiêu, nhu cầu được tháo bỏ chiếc mặt nạ ấy khi màn đêm buông xuống lại càng mãnh liệt bấy nhiêu.
Khi người trưởng thành không cần chữa lành, họ chỉ cần "không gian thứ ba"
Sức hút của bộ phim nằm ở tư duy tiếp cận rất thực tế khi nó từ chối các công thức chữa lành cường điệu. Hai nhân vật không đóng vai người cứu rỗi đời nhau, không trao nhau những lời khuyên đạo đức và cũng không hứa hẹn biến đổi số phận đối phương. Nơi hẻm nhỏ phía sau siêu thị, một quãng nghỉ ngắn chia nhau điếu thuốc giải tỏa sau ca làm, chính là mô hình "Không gian thứ ba" điển hình theo lý thuyết của nhà xã hội học Ray Oldenburg.
Nếu không gian thứ nhất là nhà và không gian thứ hai là nơi làm việc, thì không gian thứ ba là một khoảng trung lập.
Đó là nơi con người hoàn toàn thoát khỏi các định danh xã hội, chức danh quản lý hay trách nhiệm gia đình. Nơi đó không có chỉ số KPI, không có sự đánh giá và không yêu cầu bất kỳ sự trình diễn nào.
Tại góc hẻm ấy, Sasaki không cần phải chứng minh mình là một nhân viên thành đạt, Tayama không cần phải nỗ lực làm hài lòng khách hàng. Họ chỉ đơn giản là hai tâm hồn mệt mỏi đứng cạnh nhau trong vài phút im lặng, thừa nhận sự rệu rã của bản thân mà không sợ bị phán xét. Trong một thế giới luôn thúc giục con người phải tối ưu hóa năng suất và tiến về phía trước, đôi khi thứ xa xỉ nhất lại chỉ là một khoảng trống để thở chậm lại.
Sức mạnh của sự chân thật trong xã hội đo lường bằng con số
Sự bùng nổ của bộ phim còn mang lại bài học đắt giá về tư duy tạo dựng giá trị nội dung trong kỷ nguyên số. Tác giả Jinushi từng thất bại với một dự án kỳ ảo được đầu tư công phu nhưng thiếu tính kết nối. Chỉ khi gác lại những kịch bản hoành tráng để kể một câu chuyện rất nhỏ, xuất phát từ sự quan sát tinh tế về nhịp sống đô thị, tác phẩm mới tạo nên sự đồng cảm bùng nổ trên toàn cầu.
Điều này phản ánh một xu hướng tâm lý rõ rệt của độc giả hiện đại. Họ đã mệt mỏi với những thông điệp vĩ mô, những kịch bản cố tình định hướng hay dạy dỗ cảm xúc. Thứ có thể chạm tới đám đông hôm nay chính là sự chân thành, trải nghiệm nhãn quan thực tế và sự thấu cảm sâu sắc đối với những góc khuất đời thường.
Bạn đã có "không gian thứ ba" cho riêng mình chưa?
Thành công của bộ phim đặt ra một tấm gương phản chiếu chính cuộc sống của mỗi chúng ta giữa nhịp sống đô thị gấp gáp. Đã bao lâu rồi bạn chưa cho phép bản thân được tháo chiếc mặt nạ chuyên nghiệp xuống?
Sau khi rời khỏi văn phòng và trước khi bước qua cánh cửa nhà, liệu bạn có sở hữu một khoảng không gian trung lập nào để trút bỏ mọi áp lực công việc? Trong số những mối quan hệ xung quanh, bạn đã tìm được một góc nhỏ yên bình để xuất hiện với sự rệu rã nhất mà không cần phải cố gắng tỏ ra vui vẻ hay thành công? Và quan trọng hơn cả, liệu chúng ta có đang mải miết chạy theo những tiêu chuẩn năng suất của xã hội mà quên mất rằng, bản thân cũng cần những phút giây im lặng chỉ để được là chính mình?