Sau tuổi 80, đừng chỉ chăm chăm đi bộ mỗi ngày: 4 điều quan trọng giúp người cao tuổi giữ sức khỏe, sống an toàn hơn
Với người trên 80 tuổi, vận động cần đi đôi với dinh dưỡng đầy đủ, chăm sóc tinh thần và phòng ngừa té ngã.
Nhiều gia đình có bố mẹ, ông bà ngoài 80 tuổi thường động viên người thân đi bộ thật nhiều để rèn luyện sức khỏe. Nhưng ở độ tuổi này, điều quan trọng không chỉ là mỗi ngày đi được bao nhiêu bước, mà còn là ăn uống có đủ chất không, cơ bắp có suy yếu không, cân nặng có giảm bất thường không và nguy cơ té ngã trong nhà có được kiểm soát hay chưa.
Với người cao tuổi, vận động vẫn rất cần thiết. Tuy nhiên, thay vì cố gắng đạt một con số bước chân nhất định, việc duy trì sức mạnh cơ bắp, ăn uống đầy đủ, giữ tinh thần ổn định và phòng ngừa té ngã mới là những điều gia đình nên quan tâm mỗi ngày.
Đây mới là những yếu tố quan trọng giúp người cao tuổi duy trì thể lực và sinh hoạt an toàn.
1. Bổ sung đủ chất đạm để duy trì cơ bắp
Tuổi càng cao, khối lượng cơ càng dễ suy giảm, khiến người cao tuổi yếu hơn và tăng nguy cơ té ngã. Vì vậy, ngoài việc ăn rau củ, cháo hoặc các món dễ tiêu, người lớn tuổi cần được cung cấp đủ chất đạm từ trứng, cá, thịt nạc, sữa, đậu phụ và các loại đậu. Lượng đạm nên được điều chỉnh theo thể trạng và bệnh lý nền, đặc biệt với người mắc bệnh thận.
2. Quan tâm đến sức khỏe tinh thần
Cô đơn, căng thẳng kéo dài hoặc tâm trạng buồn bã có thể ảnh hưởng đến chất lượng sống và việc chăm sóc sức khỏe ở người cao tuổi. Gia đình nên dành thời gian trò chuyện, khuyến khích người thân duy trì các hoạt động yêu thích và kết nối xã hội. Nếu tình trạng buồn bã, mất ngủ hoặc mất hứng thú kéo dài, nên đưa người cao tuổi đi khám.
3. Theo dõi cân nặng, không chủ quan khi người già gầy đi
Sụt cân không chủ ý ở người cao tuổi có thể liên quan đến thiếu dinh dưỡng, mất cơ hoặc bệnh lý tiềm ẩn. Gia đình nên chú ý nếu người thân ăn uống kém, quần áo ngày càng rộng hoặc sức lực suy giảm rõ rệt. Khi cân nặng giảm bất thường, cần tìm nguyên nhân thay vì cho rằng đó là biểu hiện tất yếu của tuổi già.
4. Phòng ngừa té ngã ngay trong nhà
Té ngã có thể gây chấn thương nghiêm trọng, ảnh hưởng lớn đến khả năng vận động của người cao tuổi. Để giảm nguy cơ, gia đình nên giữ sàn nhà khô ráo, đủ ánh sáng, dọn gọn dây điện và vật cản, lắp tay vịn ở nhà vệ sinh hoặc khu vực cầu thang. Người cao tuổi cũng nên sử dụng giày dép chống trượt và trao đổi với bác sĩ nếu thường xuyên chóng mặt hoặc mất thăng bằng.
Vậy người trên 80 tuổi có nên tiếp tục đi bộ?
Câu trả lời là có, nếu tình trạng sức khỏe cho phép. Đi bộ là một hình thức vận động dễ thực hiện, có thể hỗ trợ duy trì khả năng di chuyển, sức khỏe tim mạch và sự độc lập trong sinh hoạt. Điều cần tránh là ép người cao tuổi phải đi thật nhiều bước bất kể thể trạng, hoặc coi đi bộ là cách duy nhất để giữ sức khỏe.
Một người vẫn có thể đi bộ đều đặn nhưng ăn uống thiếu chất, mất cơ, sụt cân hoặc có nguy cơ té ngã cao. Vì vậy, số bước chân không thể phản ánh đầy đủ tình trạng sức khỏe của họ.
Với người ngoài 80 tuổi, mức độ vận động nên được điều chỉnh theo khả năng đi lại, bệnh nền, tiền sử té ngã và cảm giác của cơ thể. Người đang khỏe mạnh có thể tiếp tục đi bộ và duy trì các hoạt động phù hợp; người dễ mệt, đau khớp hoặc đi lại không vững nên được đánh giá để lựa chọn cách vận động an toàn hơn.
Nếu xuất hiện đau ngực, khó thở bất thường, choáng váng hoặc cảm giác sắp ngất khi vận động, người cao tuổi cần dừng lại và được đánh giá y tế kịp thời.
Chăm sóc sức khỏe ở tuổi già không phải là cuộc đua xem ai đi được nhiều bước hơn. Đó là quá trình giúp cơ thể duy trì sức lực, ăn uống đủ chất, giữ tinh thần ổn định và giảm nguy cơ gặp những tai nạn có thể phòng tránh.
Với con cháu, đôi khi sự quan tâm thiết thực nhất không nằm ở việc liên tục nhắc ông bà phải đi bộ thêm vài vòng, mà là để ý xem bữa ăn có đủ chất không, cân nặng có thay đổi bất thường không, đôi dép có dễ trơn trượt không và người thân có đang gặp khó khăn trong sinh hoạt hay không.
Bởi khi tuổi tác ngày càng cao, mục tiêu quan trọng không chỉ là sống lâu hơn, mà còn là duy trì khả năng tự chăm sóc bản thân, sinh hoạt an toàn và tận hưởng những năm tháng bên gia đình với chất lượng sống tốt nhất có thể.