Bánh ram ít xứ Huế lập kỷ lục 4 triệu view, khách Tây mê mẩn khen nức nở đang làm chao đảo giới sành ăn "Tóp Tóp"

Ẩm thực Việt Nam từ lâu đã khẳng định được vị thế vững chắc trên bản đồ ẩm thực thế giới. Thế nhưng, nếu như trước đây, bạn bè quốc tế chỉ thường nhắc đến phở, bánh mì, gỏi cuốn hay bún chả như những đại diện tiêu biểu, thì giờ đây, sự trỗi dậy của mạng xã hội (đặc biệt là TikTok) đã mở ra một cánh cửa mới, đưa những món ăn địa phương mang tính "ngách" vươn xa khỏi biên giới chữ S. 

Gần đây nhất, một niềm tự hào to lớn của người dân xứ mộng mơ đã làm khuynh đảo giới sành ăn Bắc Mỹ: Món bánh ram ít. Một đoạn video rì-viu (review) về món "Vietnamese snack" này đã chạm mốc 4 triệu lượt xem, kéo theo một trào lưu săn lùng và thưởng thức cuồng nhiệt từ các TikToker ngoại quốc. Vậy rốt cuộc, điều gì đã làm nên ma lực của chiếc "Bánh ít kẹp bánh ram" nhỏ bé, khiến những thực khách vốn quen với bơ sữa phương Tây cũng phải gật gù mê mẩn? 

Bản giao hưởng của kết cấu: Giòn rụm gặp dẻo mềm

Trong video review của Food Blogger Just.TonyH tại Canada, anh chàng đã dùng một phép so sánh vô cùng thú vị để khán giả quốc tế dễ hình dung: "Nó giống như một viên Mochi nhồi tôm thịt đặt trên một lớp đế chiên giòn". Quả thực, điểm sáng chói lọi nhất làm nên danh tiếng của Bánh ram ít chính là sự đối lập đầy nghệ thuật trong kết cấu của nó.

Món ăn này vốn dĩ là sự gộp chung của hai loại bánh khác biệt: Bánh ít trần và Bánh ram. Phần trên là viên bánh ít trắng ngần, tròn trịa được làm từ bột nếp tuyển chọn. Lớp vỏ bánh được nhào nặn khéo léo để đạt đến độ dẻo quánh, mềm mại mà không hề bị nhão. Ẩn sâu bên trong lớp vỏ dẻo thơm ấy là phần nhân đậm đà, nức mũi được xào từ tôm đất băm nhỏ, thịt ba rọi thái hạt lựu, mộc nhĩ và hành tiêu.

Trái ngược hoàn toàn với sự dịu dàng của bánh ít là sự bùng nổ của phần đế bánh ram bên dưới. Bánh ram thực chất cũng được làm từ bột nếp, nhưng thay vì hấp chín, chúng lại được mang đi chiên ngập dầu cho đến khi phồng rộp, xốp nhẹ và vàng ruộm. Khi người thợ khéo léo đặt viên bánh ít dẻo mềm lên chiếc đế bánh ram giòn tan, họ đã hoàn thiện một tác phẩm nghệ thuật. 

Cắn một miếng bánh, thực khách sẽ được trải qua một chuyến tàu lượn siêu tốc của cảm giác: Âm thanh vỡ rào rạo, rôm rốp của đế bánh ram lập tức đánh thức thính giác, tiếp ngay sau đó là sự nâng niu, dẻo dai của nếp tẻ bọc lấy phần nhân tôm thịt mặn mòi tứa ra nơi đầu lưỡi. Sự kết hợp tưởng chừng mâu thuẫn này lại mang đến một trải nghiệm nhai vô cùng kích thích, khiến người ăn không bao giờ có cảm giác bị ngấy.

Linh hồn tới từ chén nước mắm và mỡ hành

Tuy nhiên, nếu chỉ có giòn và dẻo thì bánh ram ít vẫn chưa thể tạo ra "cú nổ" (viral) trên mạng xã hội quốc tế. Các TikToker phương Tây đều có chung một động tác trước khi thưởng thức: Dùng tay cầm trọn chiếc bánh, nhúng ngập nó vào một chén nước chấm trong vắt mang màu hổ phách. Đó chính là nước mắm chua ngọt - thứ "nước thần" làm nên linh hồn của hầu hết các món bánh Huế.

Nước mắm ăn kèm bánh ram ít không được pha quá mặn gắt như nước mắm kho, cũng không quá kẹo như nước chấm ốc. Nó phải được pha loãng với nước lọc, thêm đường, chút giấm hoặc chanh, và đặc biệt là sự nổi lềnh bềnh của những lát ớt xanh, ớt đỏ xắt mỏng. Vị chua chua, ngọt ngọt, cay the dịu dàng của nước mắm sẽ thẩm thấu vào phần vỏ bánh nếp, len lỏi vào những lỗ hổng giòn xốp của bánh ram, làm bừng sáng mọi hương vị.

Để hoàn thiện bức tranh thị giác và khứu giác, người Huế không bao giờ quên rắc lên đỉnh viên bánh ít một chút mỡ hành xanh mướt (với phần tóp mỡ giòn béo) và một nhúm tôm chấy (tôm khô giã nhuyễn rang vàng) đỏ au. Màu trắng của bánh, màu vàng của đế ram, màu xanh của hành và màu đỏ của tôm chấy tạo nên một tổng thể vô cùng bắt mắt, đúng với tinh thần "ăn bằng mắt" của ẩm thực cung đình thuở xưa.

Tự hào ẩm thực địa phương chinh phục thế giới

Chứng kiến hình ảnh những người bạn quốc tế "phát cuồng", háo hức săn lùng món bánh ram ít tại các nhà hàng Việt ở nước ngoài, chúng ta không khỏi dâng lên một niềm tự hào to lớn. Nếu như ẩm thực Pháp tự hào với những chiếc macaron ngọt ngào, người Nhật có sushi thanh tao, thì Việt Nam lại gây thương nhớ bằng những món ăn dân dã, tinh tế, gói trọn cả tinh hoa của lúa gạo và sự tài hoa của đôi bàn tay người thợ.

Sự nổi tiếng của bánh ram ít trên các nền tảng mạng xã hội không chỉ là một hiện tượng "viral" nhất thời. Nó là minh chứng rõ nét cho thấy: Ẩm thực Việt Nam có một chiều sâu văn hóa vô cùng phong phú, đủ sức chinh phục những khẩu vị khó tính nhất toàn cầu. Từ những gánh hàng rong bé nhỏ ven bờ sông Hương, chiếc bánh ram ít dẻo giòn nay đã kiêu hãnh bước lên bàn tiệc quốc tế, trở thành một "đại sứ văn hóa" tuyệt vời, mời gọi thế giới đến và khám phá một Việt Nam đậm đà bản sắc.