3 người phụ nữ cùng mắc HIV vì 1 kiểu làm đẹp chị em cực quen!

Các thủ thuật làm đẹp không xâm lấn hoặc xâm lấn tối thiểu bằng kim tiêm (tiêm meso, filler, liệu pháp máu tự thân) những năm gần đây đã trở thành "chân lý" chăm sóc da cực kỳ quen thuộc của hội chị em. Không cần phẫu thuật đớn đau, thời gian nghỉ dưỡng ngắn nhưng lại mang đến hiệu quả làm đẹp "thần tốc" khiến các phương pháp này luôn nằm trong danh sách dịch vụ "phải thử" của phái đẹp.

Thế nhưng, đằng sau sự quen thuộc và ánh hào quang làm đẹp tức thì đó lại là những góc khuất và rủ ro sức khỏe nếu quy trình không đảm bảo, tay nghề chuyên gia không uy tín.

Báo cáo từ Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) Mỹ năm 2023 từng khiến cả thế giới chấn động khi xác nhận 3 người phụ nữ đã lây nhiễm HIV chỉ vì thực hiện liệu trình "mặt nạ ma cà rồng" (PRP) tại cùng một spa. Đây được xem là vụ việc đầu tiên trong lịch sử y khoa ghi nhận virus HIV lây truyền qua một thủ thuật thẩm mỹ có sử dụng kim tiêm.

Vén màn sự thật kinh hoàng: Nhiễm HIV từ kiểu làm đẹp quen thuộc

Cơn ác mộng bắt đầu khi Sở Y tế Bang New Mexico (Mỹ) tiếp nhận thông tin về một bệnh nhân nữ khoảng 40 tuổi có kết quả xét nghiệm dương tính với HIV.

Sự việc khiến các bác sĩ không khỏi ngỡ ngàng bởi người phụ nữ này có cuộc sống vô cùng lành mạnh, hoàn toàn không có bất kỳ yếu tố nguy cơ lây nhiễm truyền thống nào như tiêm chích hay quan hệ không an toàn. Điểm nghi vấn duy nhất khiến các điều tra viên chú ý chính là việc cô từng thực hiện liệu pháp PRP tại một cơ sở spa/thẩm mỹ có tên VIP Spa ở thành phố Albuquerque (Mỹ) vào mùa xuân năm 2018.

Khi lực lượng chức năng ập vào kiểm tra khẩn cấp, một hiện trạng hãi hùng tại cơ sở thẩm mỹ này mới chính thức lộ diện.

VIP Spa hoàn toàn không có giấy phép hành nghề y tế. Trong khu vực làm dịch vụ, các ống nghiệm chứa máu không gắn nhãn mác nằm lăn lóc ngổn ngang trên kệ bếp, kim tiêm đã bóc vỏ vứt bừa bãi trong thùng rác thông thường.

Tệ hại hơn, các lọ thuốc tiêm chuyên dụng cùng những mẫu máu của khách hàng lại được cất giữ chung trong tủ lạnh gia đình... bên cạnh thức ăn hàng ngày. Cơ sở này không hề có nồi hấp tiệt trùng (autoclave) mà tự ý vệ sinh các dụng cụ dùng một lần bằng cồn rồi tái sử dụng cho vô số khách hàng tiếp theo.

Cuộc điều tra kiên trì kéo dài từ năm 2018 đến năm 2023 cuối cùng đã đưa ra kết luận cay đắng: Phát hiện thêm 2 khách hàng nữ khác từng làm đẹp tại đây cũng nhiễm HIV cùng một chủng virus tương đồng. Nỗi đau đớn và bàng hoàng của các nạn nhân là không gì bù đắp nổi, trong khi chủ cơ sở sau đó đã phải nhận án phạt 3,5 năm tù giam vì tội danh hành nghề y trái phép.

Một trong số những nạn nhân bật khóc khi chia sẻ giấu mặt với giới truyền thông: "Án phạt với họ không là gì cả vì thời gian không quay trở lại. Cuộc đời tôi đã hoàn toàn thay đổi".

"Mặt nạ ma cà rồng" hoạt động ra sao và vì sao lại lây nhiễm HIV?

Phương pháp PRP là thủ thuật rút một lượng máu nhỏ từ chính cơ thể khách hàng (thường ở tay), sau đó cho vào máy ly tâm để tách lấy phần huyết tương giàu tiểu cầu. Phần huyết tương này chứa mật độ cao các yếu tố tăng trưởng, sau đó được bác sĩ dùng xilanh hoặc súng lăn kim trực tiếp bơm lại vào vùng da mặt nhằm kích thích tái tạo tế bào và tổng hợp collagen mới.

Về bản chất khoa học, phương pháp PRP rất an toàn vì sử dụng chính máu tự thân của người điều trị. Tuy nhiên, bi kịch sẽ bùng phát khi quy trình vô trùng bị xâm phạm nghiêm trọng bởi sự coi thường của người thực hiện:

- Tái sử dụng đầu kim hoặc xilanh: Dụng cụ tiêm xăm dùng chung cho nhiều người khiến máu chứa virus từ người mang bệnh truyền thẳng vào dòng máu của người lành.

- Làm sạch sai quy chuẩn: Vệ sinh bằng cồn hay các dung dịch tẩy rửa thông thường hoàn toàn không thể tiêu diệt các mầm bệnh nguy hiểm bám trên dụng cụ tái sử dụng.

- Nhầm lẫn mẫu máu: Nhãn mác cẩu thả dẫn đến kịch bản đáng sợ nhất: Lấy huyết tương của người này tiêm trực tiếp vào da mặt của người khác.

Các cuộc điều tra không công khai kết luận chính thức, nhưng phỏng đoán của giới chuyên gia Mỹ về nguyên nhân gây lây nhiễm HIV tại cơ sở VIP spa này rất có thể là cả 3 trường hợp trên. Cũng có thể, số nạn nhân nhiễm HIV từ spa này còn lớn hơn 3, nhưng chưa tìm ra do nhiều nguyên nhân.

CẢNH BÁO: Hết sức cẩn trọng về nguy cơ lây nhiễm bệnh tật khi làm đẹp

Trên thực tế, không chỉ riêng liệu pháp PRP, rất nhiều phương pháp làm đẹp hiện đại được chị em cực kỳ ưa chuộng hiện nay cũng có sự can thiệp của kim và các dụng cụ y tế, tiềm ẩn nguy cơ lây nhiễm HIV cùng nhiều bệnh tật khác. Phổ biến như:

- Tiêm Filler và Botox: Thủ thuật hỗ trợ xóa nhăn, tạo hình đường nét khuôn mặt.

- Tiêm Mesotherapy (cấy dưỡng chất): Đưa trực tiếp các dung dịch vitamin, hyaluronic acid vào lớp trung da để cấp ẩm, trẻ hóa.

- Phun xăm thẩm mỹ (mày, môi, mí mắt): Sử dụng các đầu kim siêu nhỏ để tạo màu cho da.

- Lăn kim, phi kim vi điểm: Tạo tổn thương giả định giúp da nhanh chóng tái tạo và tăng sinh collagen.

Về bản chất, đây đều là những phương pháp thẩm mỹ chuẩn y khoa mang lại hiệu quả cao và an toàn khi được thực hiện đúng quy chuẩn. Tuy nhiên, do có sự tiếp xúc trực tiếp với bề mặt da hoặc mạch máu, các thủ thuật này đòi hỏi tiêu chuẩn tiệt trùng tuyệt đối. Nếu chị em vô tình đặt niềm tin lầm chỗ vào những cơ sở hoạt động chui, thiếu thốn thiết bị hấp sấy y tế hoặc cố tình vi phạm quy tắc dùng dụng cụ 1 lần, nguy cơ phơi nhiễm các bệnh lây qua đường máu sẽ trở thành thảm họa thực sự.

Làm đẹp là nhu cầu chính đáng, nhưng đừng bao giờ để sự chủ quan biến hành trình tân trang nhan sắc thành bi kịch sức khỏe. Các chuyên gia khuyến cáo chị em cần tỉnh táo nằm lòng các nguyên tắc vàng sau để tránh "tiền mất tật mang":

- Chỉ chọn cơ sở được cấp phép chính thức: Bắt buộc phải thực hiện các thủ thuật xâm lấn tại các bệnh viện chuyên khoa da liễu hoặc phòng khám thẩm mỹ đã được Sở Y tế cấp phép hoạt động rõ ràng.

- Đảm bảo người thực hiện có chuyên môn y khoa: Người trực tiếp cầm kim thực hiện quy trình phải là bác sĩ có chứng chỉ hành nghề và được đào tạo bài bản về quy chuẩn kiểm soát nhiễm khuẩn.

- Yêu cầu kiểm tra dụng cụ vô trùng: Bạn hoàn toàn có quyền yêu cầu kỹ thuật viên bóc niêm phong kim tiêm, xilanh, đầu lăn kim mới 100% ngay trước mắt mình trước khi bắt đầu liệu trình.

- Quan sát quy trình lưu trữ chuyên nghiệp: Máu hoặc các mẫu sinh học phải được dán nhãn thông tin cá nhân rõ ràng và bảo quản trong tủ đông chuyên dụng y tế riêng biệt.

- Cảnh giác với mức giá rẻ bất thường: Đừng vì tâm lý ham rẻ mà đánh đổi sức khỏe tại các cơ sở kém chất lượng, bởi chi phí cắt giảm rất có thể được đánh đổi từ chính quy trình an toàn y tế bị bỏ qua.

Nguồn và ảnh: BBC, The Guardian