2 thứ gây hại cho tim mạch hơn cả thịt mỡ - nhiều chuyên gia kêu gọi ngừng tiêu thụ

Mỗi khi nhắc đến những thực phẩm gây hại cho tim mạch, nhiều người sẽ nghĩ ngay đến thịt mỡ, mỡ động vật và cho rằng chỉ cần hạn chế những thực phẩm này thì mạch máu sẽ luôn khỏe mạnh. Thực tế, các yếu tố ảnh hưởng đến tim và mạch máu không đơn giản như vậy. Một số thực phẩm trông rất bình thường, thậm chí thường xuyên xuất hiện trên mâm cơm gia đình, nếu được tiêu thụ với lượng lớn trong thời gian dài cũng có thể làm tăng gánh nặng cho cơ thể.

Trong chế độ ăn hằng ngày, có 2 nhóm thực phẩm đặc biệt cần lưu ý. Vấn đề của chúng thường không nằm ở việc thỉnh thoảng ăn một lần, mà là tiêu thụ kéo dài và lặp đi lặp lại. Thực phẩm chế biến sẵn có hàm lượng muối cao và các sản phẩm công nghiệp chứa axit béo chuyển hóa có thể gây ảnh hưởng bất lợi đến sức khỏe mạch máu và cần được chú ý.

Theo trang tin Trung Quốc Aboluowang, nhiều chuyên gia thậm chí còn kêu gọi ngừng tiêu thụ các thực phẩm này nhằm bảo vệ sức khỏe lâu dài.

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và nhiều tổ chức khác cũng liên tục nhấn mạnh việc giảm lượng natri hấp thụ quá mức và hạn chế axit béo chuyển hóa được sản xuất công nghiệp nhằm giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch. Hiểu biết của nhiều gia đình về chế độ ăn lành mạnh vẫn dừng ở việc “ăn ít thịt mỡ”, trong khi điều thực sự cần quan tâm là toàn bộ cơ cấu chế độ ăn.

Thịt mỡ có thể nhìn thấy bằng mắt nên dễ kiểm soát, trong khi một số thực phẩm chế biến lại “ẩn” nhiều hơn và thường dễ bị bỏ qua.

Thực phẩm chế biến sẵn có hàm lượng muối cao

Trước hết, thực phẩm chế biến có hàm lượng muối cao là một trong những nhóm thực phẩm mà nhiều người dễ ăn quá mức trong chế độ ăn hằng ngày. Muối là loại gia vị không thể thiếu trong cuộc sống, nhưng tiêu thụ quá nhiều muối trong thời gian dài sẽ làm tăng gánh nặng natri cho cơ thể.

Nhiều người khi nấu ăn hằng ngày không cho quá nhiều muối một cách, nhưng lại bỏ qua lượng muối “ẩn” trong thực phẩm chế biến. Chẳng hạn, thực phẩm muối chua, đồ ăn vặt mặn, một số loại thịt chế biến sẵn và thực phẩm ăn liền đều có thể chứa hàm lượng natri cao. Chúng tiện lợi, bảo quản được lâu nên xuất hiện khá thường xuyên trong nhiều gia đình.

Tuy nhiên, ảnh hưởng của chế độ ăn nhiều muối kéo dài không chỉ đơn giản là gây khát. Tiêu thụ quá nhiều natri có thể ảnh hưởng đến huyết áp, trong khi huyết áp không được kiểm soát tốt trong thời gian dài sẽ làm tăng áp lực lên hệ tim mạch. Khi mạch máu thường xuyên phải chịu áp lực cao, thành mạch có thể bị ảnh hưởng và độ đàn hồi dần suy giảm.

WHO khuyến nghị người trưởng thành nên tiêu thụ dưới 2.000mg natri mỗi ngày, tương đương không quá 5g muối ăn. Tuy nhiên, lượng tiêu thụ thực tế tại nhiều khu vực lại vượt quá mức này. Điều đó cho thấy chế độ ăn nhiều muối không phải vấn đề của riêng một nhóm nhỏ mà có thể tồn tại trong thói quen ăn uống của nhiều gia đình.

Các sản phẩm công nghiệp chứa axit béo chuyển hóa

Tiếp theo, các sản phẩm công nghiệp chứa axit béo chuyển hóa cũng là một yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến sức khỏe tim mạch.

Nhiều người không còn xa lạ với axit béo chuyển hóa nhưng không thực sự hiểu rõ chúng có nguồn gốc từ đâu. Axit béo chuyển hóa thường xuất hiện trong quá trình sản xuất một số loại thực phẩm chế biến, chẳng hạn như một số thực phẩm chiên rán, thực phẩm chứa kem béo thực vật, một số loại bánh ngọt và đồ ăn vặt chế biến sẵn.

Vấn đề của những thực phẩm này là chúng có thể giúp món ăn có hương vị và kết cấu hấp dẫn hơn, đồng thời kéo dài thời gian bảo quản, vì vậy từng được sử dụng rộng rãi trong ngành công nghiệp thực phẩm.

Tuy nhiên, các nghiên cứu cho thấy axit béo chuyển hóa công nghiệp có thể ảnh hưởng đến lượng lipid trong máu, làm tăng cholesterol lipoprotein tỷ trọng thấp (LDL) và đồng thời làm giảm cholesterol lipoprotein tỷ trọng cao (HDL). Những thay đổi này không có lợi cho sức khỏe tim mạch. Nói một cách đơn giản, nếu môi trường lipid trong máu duy trì ở trạng thái không lý tưởng trong thời gian dài, nguy cơ xuất hiện các vấn đề về mạch máu có thể tăng lên.

Một số nghiên cứu cho thấy lượng chất béo chuyển hóa tiêu thụ tăng có liên quan đến nguy cơ mắc bệnh mạch vành cao hơn. Theo tài liệu của WHO, tiêu thụ nhiều chất béo chuyển hóa có thể làm tăng nguy cơ tử vong do bệnh tim mạch, vì vậy tổ chức này khuyến nghị duy trì lượng chất béo chuyển hóa công nghiệp ở mức thấp.

Tuy nhiên, cũng không nên cho rằng tất cả chất béo đều không tốt.

Cơ thể cần một lượng chất béo vừa phải để thực hiện các hoạt động sinh lý bình thường. Điều quan trọng là lựa chọn nguồn chất béo hợp lý hơn. Trong chế độ ăn hằng ngày, có thể tăng cường các nguồn chất béo tương đối lành mạnh như các loại hạt, cá và dầu thực vật, đồng thời giảm tần suất sử dụng các loại thực phẩm chế biến ở mức độ cao.

Bảo vệ sức khỏe tim mạch

Bên cạnh đó, khi bảo vệ sức khỏe tim mạch, nhiều người chỉ chú ý đến việc “không được ăn gì” mà bỏ qua việc “nên ăn như thế nào”.

Chế độ ăn lành mạnh không đơn giản là loại bỏ một loại thực phẩm nào đó mà là điều chỉnh tỷ lệ của toàn bộ chế độ ăn. Chẳng hạn, tăng lượng rau củ, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt, đảm bảo nguồn protein và giảm thực phẩm nhiều muối, nhiều đường, chế biến ở mức độ cao.

Đồng thời, duy trì vận động cũng vô cùng quan trọng. Ngay cả khi chế độ ăn đã được cải thiện, nếu vẫn ngồi nhiều và ít vận động trong thời gian dài, quá trình chuyển hóa của cơ thể vẫn có thể bị ảnh hưởng.

Đặc biệt đối với người trung niên và cao tuổi, duy trì mức độ vận động phù hợp quan trọng hơn việc chỉ dựa vào một thay đổi đơn lẻ trong chế độ ăn.