Với gan nhiễm mỡ, ngoài “ngậm miệng và đá chân", còn có 1 việc bắt buộc phải làm mà nhiều người không biết

Gan nhiễm mỡ là một trong những bệnh lý phổ biến nhất hiện nay, đặc biệt ở những người có lối sống ít vận động, ăn uống dư thừa năng lượng hoặc thừa cân. Khi được chẩn đoán mắc bệnh, phần lớn mọi người đều được khuyên kiểm soát chế độ ăn và tăng cường vận động.

Tuy nhiên theo các chuyên gia, để kiểm soát tốt gan nhiễm mỡ, chỉ thay đổi ăn uống và tập luyện (nói vui là "ngậm miệng và đá chân") thôi vẫn chưa đủ. Có một yếu tố khác cũng đóng vai trò quan trọng nhưng thường bị bỏ qua: tâm lý và cách nhìn nhận về bệnh.

Gan nhiễm mỡ không chỉ là bệnh của gan

Gan nhiễm mỡ thường được xem là bệnh liên quan trực tiếp đến chế độ ăn uống và lối sống. Thế nhưng trên thực tế, sự xuất hiện và tiến triển của bệnh còn chịu ảnh hưởng bởi thói quen sinh hoạt, hành vi và trạng thái tâm lý của mỗi người.

Nhiều nghiên cứu cho thấy cảm xúc có thể tác động đến cách một người nhìn nhận cuộc sống, đánh giá vấn đề và xử lý các tình huống hằng ngày. Điều này gián tiếp ảnh hưởng đến chế độ ăn uống, thói quen vận động cũng như việc tuân thủ điều trị.

Chính vì vậy, một số chuyên gia cho rằng gan nhiễm mỡ ở mức độ nào đó cũng có thể được xem là "bệnh liên quan đến tâm lý và hành vi".

Hai thái cực phổ biến của người bệnh

Trong thực tế, khi được chẩn đoán mắc gan nhiễm mỡ, nhiều người thường rơi vào hai trạng thái hoàn toàn trái ngược.

Một số người xem nhẹ bệnh, cho rằng gan nhiễm mỡ chỉ là vấn đề nhỏ và không gây nguy hiểm. Dù đã được bác sĩ nhắc nhở, họ vẫn giữ nguyên thói quen ăn uống nhiều chất béo, ít vận động hoặc uống rượu bia thường xuyên. Theo thời gian, bệnh có thể âm thầm tiến triển và dẫn đến các rối loạn chuyển hóa như béo phì, tăng mỡ máu, tiểu đường.

Ngược lại, cũng có những người quá lo lắng khi phát hiện mình mắc gan nhiễm mỡ. Họ cho rằng bệnh sẽ nhanh chóng tiến triển thành xơ gan hoặc ung thư gan, từ đó rơi vào trạng thái căng thẳng kéo dài. Thậm chí có người tự ý sử dụng nhiều loại thuốc hoặc thực phẩm chức năng mà không có chỉ định của bác sĩ.

Cả hai thái cực này đều có thể khiến việc điều trị bệnh trở nên khó khăn hơn.

Vì sao tâm lý lại ảnh hưởng đến gan nhiễm mỡ?

Dù không thể nhìn thấy trực tiếp, cảm xúc lại có thể chi phối hành vi của con người. Khi tâm lý thay đổi, cách sinh hoạt và lựa chọn lối sống cũng thay đổi theo.

Ví dụ, khi căng thẳng kéo dài, nhiều người có xu hướng ăn uống mất kiểm soát, ngủ muộn hoặc lười vận động. Những thói quen này đều là yếu tố nguy cơ làm gan nhiễm mỡ nặng hơn.

Ngược lại, khi giữ được tâm lý ổn định và thái độ tích cực, người bệnh thường dễ duy trì chế độ ăn lành mạnh, tập luyện đều đặn và kiên trì theo dõi sức khỏe.

Vai trò của tư vấn tâm lý trong điều trị

Theo các chuyên gia, đối với người mắc gan nhiễm mỡ, tư vấn tâm lý và giáo dục sức khỏe là một phần quan trọng trong quá trình điều trị.

Đối với những người coi nhẹ bệnh, việc cung cấp thông tin khoa học có thể giúp họ hiểu rằng gan nhiễm mỡ tuy thường không gây triệu chứng rõ rệt, nhưng nếu kéo dài vẫn có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng.

Ngược lại, với những người quá lo lắng, bác sĩ cần giúp họ hiểu rằng đa số trường hợp gan nhiễm mỡ có thể cải thiện được nếu thay đổi lối sống. Điều này giúp giảm bớt tâm lý căng thẳng và tránh những phương pháp điều trị thiếu khoa học.

Hỗ trợ từ gia đình và cộng đồng

Ngoài sự tư vấn của bác sĩ, người bệnh cũng có thể nhận được sự hỗ trợ từ gia đình hoặc các nhóm sinh hoạt sức khỏe.

Chẳng hạn, tham gia các nhóm giảm cân hoặc câu lạc bộ tập luyện có thể giúp người bệnh chia sẻ kinh nghiệm, động viên lẫn nhau và duy trì động lực thay đổi lối sống.

Bên cạnh đó, sự thấu hiểu và ủng hộ từ người thân trong gia đình cũng đóng vai trò quan trọng, giúp người bệnh giữ được tinh thần tích cực và kiên trì trong quá trình điều trị.

Điều quan trọng nhất vẫn là thay đổi lối sống

Các chuyên gia nhấn mạnh rằng điều trị gan nhiễm mỡ là một quá trình lâu dài và mang tính tổng thể. Bên cạnh việc kiểm soát chế độ ăn và tăng cường vận động, người bệnh cũng cần chú ý đến sức khỏe tinh thần và thói quen sinh hoạt hằng ngày.

Khi hiểu đúng về bệnh, giữ được tâm lý tích cực và kiên trì xây dựng lối sống lành mạnh, nhiều trường hợp gan nhiễm mỡ hoàn toàn có thể được cải thiện đáng kể theo thời gian.

Vì vậy, nếu được chẩn đoán mắc gan nhiễm mỡ, thay vì quá lo lắng hoặc bỏ mặc bệnh, điều quan trọng là bắt đầu từ những thay đổi nhỏ nhưng bền vững trong cuộc sống hằng ngày.