Từng là kiểu trang trí “nhà nào có cũng thấy sang”, vì sao ốp gạch kín tường giờ dần biến mất? 4 nhược điểm sống lâu mới thấy
Khoảng 10 năm trước, ốp gạch lên toàn bộ tường phòng khách, phòng ăn hay hành lang từng được xem là cách trang trí giúp ngôi nhà trông sang trọng, sạch sẽ và “có tiền”. Nhưng vài năm trở lại đây, kiểu thiết kế này ngày càng ít xuất hiện trong các căn hộ mới. Không hẳn vì nó đã lỗi thời về thẩm mỹ, mà bởi sau một thời gian sử dụng, nhiều gia đình bắt đầu nhận ra những bất tiện rất thực tế.
Nếu từng xem những căn nhà được cải tạo cách đây khoảng 8-10 năm, không khó để bắt gặp những bức tường phòng khách được ốp gạch bóng, gạch giả đá cẩm thạch hoặc gạch khổ lớn. Khi ấy, đây gần như là một trong những “công thức” để tạo cảm giác cao cấp. Gạch càng bóng, hoa văn càng giống đá tự nhiên, không gian càng dễ mang dáng dấp của sảnh khách sạn.
Có gia đình thậm chí ốp gạch từ phòng khách, phòng ăn đến hành lang. Khách bước vào nhà thường lập tức chú ý tới những bức tường sáng bóng và cảm giác rộng rãi mà bề mặt phản chiếu tạo ra.
Nhưng hiện nay, trong nhiều căn hộ mới, gạch ốp toàn bộ tường phòng khách gần như không còn là lựa chọn phổ biến. Thay vào đó là sơn tường, vật liệu trang trí nhẹ hoặc chỉ sử dụng đá, gạch tại một số khu vực cần thiết.
Điều gì đã khiến một xu hướng từng được yêu thích đến vậy dần mất vị thế?
Vì sao gạch ốp tường từng được chuộng?

Trước hết phải thừa nhận rằng kiểu thiết kế này có những ưu điểm khá rõ ràng.
Thứ nhất là cảm giác sang trọng. Gạch có rất nhiều bề mặt, từ bóng gương, vân đá đến giả đá cẩm thạch. Khi ốp trên diện tích lớn, đặc biệt ở phòng khách, chúng tạo hiệu ứng thị giác mạnh hơn một bức tường sơn thông thường. Trong giai đoạn phong cách nội thất chuộng sự cầu kỳ, bóng bẩy, đây là lựa chọn rất dễ ghi điểm.
Thứ hai là độ bền và khả năng vệ sinh. So với tường sơn, bề mặt gạch ít bị ảnh hưởng bởi nước, vết bẩn hoặc những va quệt thông thường. Nhà có trẻ nhỏ cũng dễ xử lý hơn nếu trẻ vẽ bút màu lên tường: phần lớn chỉ cần dùng khăn ẩm lau lại.
Bề mặt gạch còn phản xạ ánh sáng khá tốt. Với những căn hộ thiếu sáng tự nhiên, gạch bóng từng được sử dụng như một cách giúp căn phòng nhìn sáng và rộng hơn.
Chính những ưu điểm này khiến nhiều gia đình từng cho rằng bỏ thêm tiền ốp gạch là khoản đầu tư “một lần dùng nhiều năm”. Tuy nhiên, trải nghiệm sống lâu dài lại cho thấy câu chuyện không đơn giản như vậy.
1. Không gian dễ trở nên lạnh và thiếu cảm giác ấm áp

Một trong những nhược điểm dễ nhận thấy nhất của việc ốp quá nhiều gạch lên tường là cảm giác lạnh.
Khác với sơn tường, giấy dán tường hay một số vật liệu hoàn thiện có bề mặt mềm, gạch tạo cảm giác cứng và lạnh cả về xúc giác lẫn thị giác. Đặc biệt vào mùa đông hoặc những ngày nhiệt độ thấp, một căn phòng có cả sàn lẫn tường phủ vật liệu gạch bóng dễ đem lại cảm giác lạnh lẽo hơn.
Đây cũng là lý do nhiều gia đình sau một thời gian sử dụng cho rằng căn nhà của mình giống sảnh khách sạn hơn là không gian nghỉ ngơi.
Trong thiết kế nhà ở hiện nay, “cảm giác sống” được coi trọng hơn trước. Người ta bắt đầu ưu tiên các bề mặt lì, màu sắc ấm, vật liệu gỗ và những chi tiết tạo cảm giác mềm mại. Vì vậy, một không gian phủ quá nhiều gạch bóng rất dễ trở nên lạc lõng.
2. Những ngày nồm ẩm mới thấy bất tiện
Với khí hậu có độ ẩm cao, đặc biệt tại miền Bắc Việt Nam vào mùa nồm, đây có thể là vấn đề đáng cân nhắc.
Gạch gần như không hấp thụ hơi ẩm. Khi độ ẩm trong không khí quá cao và bề mặt tường lạnh hơn không khí xung quanh, hơi nước có thể ngưng tụ trên bề mặt. Khi đó, tường xuất hiện tình trạng “đổ mồ hôi”, sàn nhà cũng có thể trở nên ẩm và trơn.
Hiện tượng này không chỉ gây khó chịu mà còn làm tăng nguy cơ trượt ngã. Nhà càng dùng nhiều vật liệu nhẵn bóng, cảm giác ẩm ướt trong những ngày nồm càng rõ rệt.
Tất nhiên, độ ẩm trong nhà còn phụ thuộc vào kết cấu công trình, khả năng thông gió, nhiệt độ và thiết bị hút ẩm. Tuy nhiên, việc sử dụng gạch trên diện tích quá lớn có thể khiến trải nghiệm trong những ngày độ ẩm cao kém dễ chịu hơn.
3. Thi công không tốt có thể để lại rủi ro lâu dài

Gạch ốp tường có trọng lượng lớn hơn nhiều vật liệu hoàn thiện thông thường. Vì vậy, khâu thi công đặc biệt quan trọng.
Nếu lớp kết dính không đạt yêu cầu, nền tường xử lý không tốt hoặc kỹ thuật thi công có vấn đề, sau một thời gian có thể xảy ra tình trạng gạch bị bộp, rỗng phía sau hoặc mất liên kết với bề mặt tường.
Với những viên gạch nhỏ, vấn đề đã phiền phức; với gạch khổ lớn, việc tháo dỡ và sửa chữa còn phức tạp hơn.
Đây cũng là một trong những nguyên nhân khiến nhiều gia đình hiện nay hạn chế sử dụng gạch trên diện tích tường lớn. Nếu cần tạo điểm nhấn, họ chỉ dùng tại một khu vực nhỏ, thay vì ốp từ chân tường lên trần như trước.
4. Chi phí cao nhưng hiệu quả chưa chắc tương xứng
Ốp gạch lên tường không chỉ tốn tiền vật liệu.
Gia chủ còn phải tính chi phí keo hoặc vữa chuyên dụng, công vận chuyển, cắt gạch, xử lý bề mặt, nhân công và các chi tiết hoàn thiện. Với gạch khổ lớn hoặc vật liệu cao cấp, chi phí thi công còn tăng đáng kể.
Quan trọng hơn, đây là hạng mục khá khó thay đổi.
Một bức tường sơn nếu muốn đổi màu có thể xử lý tương đối đơn giản. Nhưng nếu một vài năm sau gia chủ không còn thích màu hoặc hoa văn của gạch, việc tháo bỏ là cả một công trình: bụi, tiếng ồn, chi phí nhân công và nguy cơ ảnh hưởng tới lớp tường phía sau.
Vì vậy, xét về khả năng thay đổi phong cách theo thời gian, gạch ốp kín tường kém linh hoạt hơn khá nhiều so với sơn.
Vậy hiện nay nên làm tường bằng vật liệu gì?

Không có vật liệu nào hoàn hảo cho mọi ngôi nhà. Tuy nhiên, với phòng khách và phòng ngủ, sơn nước vẫn là lựa chọn phổ biến bởi giá hợp lý, nhiều màu sắc và dễ thay đổi khi muốn làm mới không gian.
Những dòng sơn có khả năng lau chùi tốt cũng khắc phục được phần nào nhược điểm dễ bám bẩn của tường sơn truyền thống. Nếu muốn tạo điểm nhấn, gia chủ có thể sử dụng sơn hiệu ứng, tấm ốp, gỗ hoặc vật liệu trang trí tại một khu vực vừa phải thay vì phủ kín cả căn phòng.
Gạch vẫn có lợi thế rất rõ ở những vị trí cần chống nước, chống bẩn và thường xuyên vệ sinh như phòng tắm, khu vực bếp hoặc ban công. Vấn đề không nằm ở bản thân viên gạch, mà ở việc sử dụng nó ở đâu và với tỷ lệ bao nhiêu.
Không phải gạch ốp tường “lỗi thời”, mà cách chúng ta làm nhà đã thay đổi
Nhìn rộng hơn, sự biến mất dần của kiểu tường ốp gạch bóng còn phản ánh một thay đổi lớn trong quan niệm về nhà ở.
Trước đây, nhiều gia đình dành rất nhiều ngân sách cho những khu vực dễ gây ấn tượng với khách: phòng khách phải lớn, đèn chùm phải nổi bật, tường phải bóng, đá phải nhiều. Ngôi nhà đôi khi được trang trí để người khác bước vào và nói: “Nhà đẹp, sang thật”.
Ngày nay, ngày càng nhiều người lại đặt một câu hỏi khác: Mình sống ở đây mỗi ngày có thoải mái không?
Một căn nhà không nhất thiết phải bóng bẩy mới được coi là đẹp. Bề mặt tường đơn giản hơn, ánh sáng dễ chịu hơn, vật liệu ít nhưng phù hợp hơn đôi khi lại đem đến trải nghiệm sống tốt hơn nhiều.
Bởi vậy, ốp gạch tường không hẳn đã hoàn toàn lỗi thời và cũng không phải cứ sử dụng gạch là sai. Nhưng thời kỳ phủ gạch bóng từ sàn lên tường chỉ để tạo cảm giác “sang” đang dần qua đi.
Sau cùng, một căn nhà đáng sống không nằm ở việc khách bước vào ấn tượng đến đâu, mà ở việc người sống trong đó cảm thấy dễ chịu thế nào sau hàng nghìn ngày trở về.