Trẻ vừa khỏi cảm lạnh đã kêu đau tai: Cảnh giác căn bệnh có thể ảnh hưởng thính lực

Nhiều cha mẹ nghĩ rằng khi các triệu chứng cảm lạnh ở trẻ dần thuyên giảm, con chỉ cần nghỉ ngơi thêm vài ngày là sẽ khỏe hẳn. Thế nhưng, nếu trẻ đột nhiên liên tục dụi tai, kêu đau tai, quấy khóc hoặc đau đến mức thức giấc giữa đêm, phụ huynh không nên chủ quan. Đây có thể là dấu hiệu của viêm tai giữa - một biến chứng có thể xuất hiện sau nhiễm trùng đường hô hấp trên.

Bác sĩ Vương Diệu (Wang Yao) tại Trung Quốc, chuyên khoa tai mũi họng, cho biết viêm tai giữa thường xảy ra sau cảm lạnh. Khi niêm mạc mũi họng bị viêm, vòi nhĩ - bộ phận nối tai giữa với vùng mũi họng - có thể bị phù nề, tắc nghẽn, khiến dịch tích tụ trong tai giữa và tạo điều kiện cho tình trạng viêm phát triển.

Nếu không được phát hiện, xử trí phù hợp, bệnh có thể gây đau tai kéo dài, tích tụ dịch trong tai giữa và ảnh hưởng đến khả năng nghe của trẻ.

4 dấu hiệu cảnh báo viêm tai giữa sau cảm lạnh

1. Đau tai ngày càng rõ rệt

Thông thường, các triệu chứng cảm lạnh sẽ giảm dần theo thời gian. Tuy nhiên, nếu trẻ bắt đầu đau tai sau vài ngày mắc bệnh, cơn đau tăng lên hoặc khiến trẻ liên tục dụi tai, khóc nhiều, quấy khóc về đêm, cha mẹ cần nghĩ đến khả năng viêm tai giữa.

Trẻ nhỏ chưa biết diễn đạt rõ cảm giác đau có thể chỉ biểu hiện bằng cách kéo tai, khó chịu, ăn uống kém hoặc khó ngủ. Những dấu hiệu này không đủ để xác định bệnh nhưng là lý do để phụ huynh theo dõi sát và đưa trẻ đi khám khi tình trạng kéo dài hoặc nặng lên.

2. Tai có cảm giác đầy, trẻ nghe kém hơn

Khi dịch tích tụ trong tai giữa, khả năng truyền âm thanh có thể bị ảnh hưởng. Trẻ có thể than tai bị ù, cảm giác như có vật chặn bên trong, phản ứng chậm khi được gọi hoặc thường xuyên yêu cầu người khác nhắc lại.

Nếu tình trạng nghe kém xuất hiện sau cảm lạnh và không cải thiện, cha mẹ nên đưa trẻ đi khám tai mũi họng. Dịch tai giữa kéo dài có thể ảnh hưởng đến thính lực; ở trẻ nhỏ, điều này còn có nguy cơ tác động đến sự phát triển ngôn ngữ nếu không được phát hiện và theo dõi kịp thời.

3. Cảm lạnh đã đỡ nhưng trẻ vẫn đau tai hoặc sốt trở lại

Khi các triệu chứng cảm lạnh giảm nhưng trẻ vẫn đau tai, hoặc xuất hiện sốt trở lại, phụ huynh không nên mặc định đây chỉ là giai đoạn hồi phục sau bệnh.

Viêm tai giữa là một trong những nguyên nhân cần được xem xét. Tuy nhiên, đau tai và sốt cũng có thể xuất phát từ những vấn đề khác, vì vậy cần thăm khám để xác định nguyên nhân thay vì tự kết luận hoặc tự mua thuốc điều trị.

4. Trẻ quấy khóc, liên tục kéo tai hoặc có dịch chảy ra

Với trẻ chưa biết nói, biểu hiện bệnh đôi khi không rõ ràng. Trẻ có thể quấy khóc bất thường, ngủ không yên, bú hoặc ăn kém, liên tục chạm vào tai. Nếu tai chảy dịch, đặc biệt khi kèm đau tai hoặc sốt, trẻ cần được khám sớm.

Phụ huynh nên đưa trẻ đi khám ngay khi đau tai dữ dội, sốt cao, có dịch hoặc máu chảy ra từ tai, nghe kém rõ rệt. Nếu vùng sau tai sưng đỏ, đau nhiều, tai bị đẩy vểnh ra ngoài hoặc trẻ lừ đừ, khó đánh thức, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế cấp cứu.

Viêm tai giữa có thể ảnh hưởng thính lực không?

Viêm tai giữa không phải lúc nào cũng gây biến chứng nghiêm trọng. Tuy nhiên, nếu dịch trong tai giữa tồn tại kéo dài, trẻ có thể bị giảm thính lực dẫn truyền. Phần lớn trường hợp có thể cải thiện khi dịch được hấp thu, nhưng một số trẻ cần được theo dõi và điều trị tùy theo mức độ, thời gian kéo dài cũng như ảnh hưởng đến khả năng nghe.

Viêm tai giữa tái phát nhiều lần hoặc có biến chứng có thể gây tổn thương cấu trúc tai. Vì vậy, cha mẹ không nên chờ đến khi trẻ nghe kém rõ rệt mới đưa đi khám.

Khi nghi ngờ viêm tai giữa, bác sĩ sẽ kiểm tra tai, đánh giá màng nhĩ và cân nhắc các thăm dò cần thiết. Không phải trường hợp nào cũng cần dùng kháng sinh; việc điều trị phụ thuộc vào tuổi của trẻ, mức độ triệu chứng, tình trạng màng nhĩ và diễn biến bệnh.

Trong thời gian chờ khám, cha mẹ không nên tự ý nhỏ thuốc vào tai, ngoáy tai sâu hoặc dùng lại đơn thuốc cũ. Nếu trẻ đau nhiều, có thể hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ về thuốc giảm đau phù hợp với độ tuổi và cân nặng.

Điều quan trọng cha mẹ cần nhớ: Cảm lạnh đang thuyên giảm không có nghĩa mọi biến chứng đã được loại trừ. Nếu trẻ đột ngột đau tai, nghe kém, sốt trở lại hoặc quấy khóc bất thường, hãy đưa trẻ đi khám để được xác định nguyên nhân và xử trí kịp thời.