Trần Nghiên Hy chia sẻ quan điểm dạy con, cha mẹ bình thường nghe xong nói thẳng: Hay đấy nhưng mấy ai áp dụng được!

Trong các chương trình truyền hình thực tế về gia đình, chuyện sao dạy con chưa bao giờ hết "nhiệt". Quan điểm giáo dục con cái của nữ diễn viên nổi tiếng Trần Nghiên Hy từng được cộng đồng mạng thảo luận sôi nổi và trở thành tâm điểm bàn cãi. Điều thú vị là trong khi con trẻ coi đây là chuẩn mực lý tưởng, thì không ít ông bố bà mẹ ngoài đời thực lại lắc đầu thừa nhận: Hay thì có hay, nhưng đời thực chẳng mấy ai dám áp dụng.

Khi sự dịu dàng là chiếc chìa khóa mở cửa thế giới của con

Ai từng theo dõi các trích đoạn chia sẻ của Trần Nghiên Hy đều nhận thấy rõ phong cách quen thuộc: ôn hòa, nhẫn nại và thấu hiểu.

Cô tuyệt đối không dùng cái uy "làm cha làm mẹ" để đè bẹp suy nghĩ của con. Mỗi khi xảy ra bất đồng, thay vì lớn tiếng áp đặt, cô luôn ngồi xuống ngang tầm mắt để lắng nghe con nói hết câu. Những sở thích, ý tưởng nhỏ nhặt của trẻ, chỉ cần không chạm tới giới hạn nguyên tắc đạo đức và an toàn, cô đều chọn cách tôn trọng thay vì vội vàng bác bỏ. Câu cửa miệng mang tính áp chế "Mẹ là mẹ của con, con phải nghe lời mẹ" chưa từng xuất hiện trong cách hành xử của cô.

Dưới góc nhìn của con trẻ, kiểu giao tiếp này là niềm mơ ước. Đứa trẻ được tôn trọng sẽ không ngại mở lòng, không sợ hãi mỗi khi nói chuyện với bố mẹ. Đó là lý do nhiều bạn trẻ gọi Trần Nghiên Hy là "hình mẫu người mẹ trong mơ" và tin rằng, nếu tuổi thơ của mình được lắng nghe như thế, họ đã không phải lớn lên cùng quá nhiều ấm ức.

Khoảng cách giữa lý tưởng của sao và áp lực đời thực

Nhưng khi đổi lăng kính sang những ông bố bà mẹ bình thường, bức tranh màu hồng lập tức nhạt màu. Đa số phụ huynh đều hiểu: Phương pháp này rất văn minh, nhưng để thực hành giữa đời sống của một gia đình làm công ăn lương thì rào cản lại quá lớn.

Người bình thường không có bảo mẫu đỡ đần, không có nguồn lực dồi dào và càng không có sự thảnh thơi vô tận về thời gian. Một ngày bắt đầu bằng cảnh vội vã đưa con đi học, chen chúc giữa dòng kẹt xe để đến chỗ làm, rồi tan ca lại đối mặt với núi việc nhà không tên, dọn dẹp và kèm con học bài. Khi cơ thể lẫn tinh thần đều đã chạm ngưỡng kiệt sức, việc giữ được nụ cười hòa nhã trước một đứa trẻ bướng bỉnh là điều vô cùng khó khăn.

Đơn cử như chuyện làm bài tập về nhà mỗi tối. Theo lý thuyết giáo dục ôn hòa, cha mẹ cần từ tốn xoa dịu cảm xúc, kiên trì trò chuyện và dành nhiều thời gian để định hướng cho con. Nhưng thực tế thì sao? Ngày mai con phải nộp bài, bố mẹ sáng sớm hôm sau phải đi làm. Nhìn kim đồng hồ nhích dần từng phút mà con vẫn lề mề, sự kiên nhẫn rất dễ tan vỡ. Không phải cha mẹ không muốn dịu dàng, mà áp lực cơm áo gạo tiền đã bào mòn khả năng duy trì sự bình ổn trong cảm xúc.

Bên cạnh đó là bài toán kiểm soát kỷ luật. Giáo dục ôn hòa không đồng nghĩa với buông lỏng, nhưng ranh giới giữa bao dung và dung túng lại vô cùng mong manh. Trẻ nhỏ chưa đủ nhận thức để phân biệt đúng sai rõ ràng; nếu cha mẹ thiếu sự cương quyết, trẻ rất dễ hình thành tính khí ngang bướng, tùy tiện. Không ít gia đình từng thử cách nuôi dạy thả lỏng này, để rồi nhận quả đắng khi con ngày càng khó bảo, buộc lòng phải quay lại với những biện pháp kỷ luật cứng rắn hơn.

Nuôi dạy con không phải là một kỳ thi điểm mười

Tất nhiên, nói vậy không có nghĩa là phủ nhận giá trị tích cực trong cách dạy con của Trần Nghiên Hy. Việc kiên nhẫn lắng nghe và tôn trọng tính độc lập của con luôn là kim chỉ nam đúng đắn trong giáo dục gia đình. Nguồn cơn khiến nhiều mối quan hệ rạn nứt thường nằm ở thói quen áp đặt và xem nhẹ cảm xúc của đứa trẻ.

Thế nhưng, nuôi dạy con chưa bao giờ là bài toán có chung một đáp án. Mỗi gia đình có một điều kiện sống, mỗi đứa trẻ là một bản thể riêng biệt với tâm sinh lý khác nhau. Đừng đem hoàn cảnh đủ đầy của một ngôi sao để làm thước đo bắt buộc cho một gia đình đang bươn chải từng ngày. Bạn có thể chắt lọc tinh thần tôn trọng, lắng nghe của người khác, nhưng không thể "sao chép nguyên xi" công thức đó áp vào con mình.

Mạng xã hội hiện nay đầy rẫy những "khuôn mẫu làm cha mẹ hoàn hảo", vô tình khiến nhiều phụ huynh vừa ngưỡng mộ người khác, vừa dằn vặt bản thân khi lỡ mất bình tĩnh trước mặt con. Nuôi dạy con không phải là một kỳ thi để chấm điểm tuyệt đối. Cốt lõi của một nền giáo dục tốt là tìm ra nhịp điệu tương tác phù hợp nhất cho chính mái ấm của mình. Giữ vững ranh giới an toàn và đạo đức, đồng hành cùng con trong khả năng cho phép và yêu thương con bằng tất cả sự chân thành, bấy nhiêu thôi đã là trọn vẹn.