Người trẻ vẫn có thể đột ngột ngừng tuần hoàn
Ngừng tuần hoàn ngoại viện không chỉ xảy ra ở người cao tuổi hoặc người có bệnh tim mạch, mà còn có thể xuất hiện đột ngột ở người trẻ.
Thời gian gần đây, Bệnh viện Đa khoa Quốc Oai (Hà Nội) ghi nhận nhiều trường hợp ngừng tuần hoàn ngoại viện. Một số trường hợp liên quan đến nhồi máu cơ tim, tai biến mạch máu não và các bệnh lý tim mạch nguy hiểm khác.
Ngừng tuần hoàn là tình trạng tim đột ngột mất khả năng bơm máu hiệu quả, khiến máu không thể lưu thông đến các cơ quan. Não và những cơ quan quan trọng nhanh chóng thiếu oxy, người bệnh có thể mất ý thức, ngừng thở hoặc thở bất thường. Nếu không được cấp cứu kịp thời, tổn thương não và các cơ quan khác có thể diễn ra rất nhanh, đe dọa tính mạng.
Đáng lưu ý, tình trạng này không chỉ gặp ở người cao tuổi hoặc người đã được chẩn đoán mắc bệnh tim mạch. Người trẻ, thậm chí những người trước đó vẫn sinh hoạt và làm việc bình thường, cũng có thể gặp biến cố. Nhồi máu cơ tim, rối loạn nhịp tim, đột quỵ và các bệnh tim mạch tiềm ẩn đều có thể liên quan đến ngừng tuần hoàn.
Để giảm nguy cơ biến cố tim mạch, các bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Quốc Oai khuyến cáo người dân nên kiểm tra sức khỏe định kỳ, chú ý kiểm soát huyết áp, đường huyết và mỡ máu. Người mắc bệnh nền cần tuân thủ phác đồ điều trị, không tự ý bỏ thuốc hoặc thay đổi liều lượng khi chưa có chỉ định của bác sĩ.
Bên cạnh đó, cần duy trì chế độ ăn uống lành mạnh, tăng cường rau xanh, trái cây, hạn chế thực phẩm nhiều muối, chất béo bão hòa và đường; vận động phù hợp, ngủ đủ giấc, tránh căng thẳng kéo dài, không hút thuốc lá và hạn chế rượu bia.
Khi thời tiết chuyển lạnh hoặc thay đổi thất thường, người dân cần chú ý giữ ấm cơ thể, nhất là vào sáng sớm và ban đêm. Người cao tuổi và người có bệnh lý nền cần đặc biệt thận trọng trước những thay đổi nhiệt độ đột ngột.
Các dấu hiệu cảnh báo như đau tức ngực, khó thở, hồi hộp, tim đập nhanh hoặc không đều, chóng mặt, choáng váng, ngất cần được chú ý. Với đột quỵ, người bệnh có thể xuất hiện méo miệng, yếu hoặc liệt tay chân, nói khó, mất thăng bằng hoặc nhìn mờ đột ngột. Khi có những biểu hiện này, cần nhanh chóng đưa người bệnh đến cơ sở y tế, không tự điều trị tại nhà hoặc chờ triệu chứng tự thuyên giảm.
Trong trường hợp một người đột ngột bất tỉnh, không phản ứng khi được gọi hỏi hoặc lay nhẹ và không thở bình thường, cần nghĩ đến khả năng ngừng tuần hoàn. Người phát hiện cần gọi cấp cứu 115, đồng thời tiến hành ép tim ngoài lồng ngực với tốc độ 100-120 lần/phút. Nếu có máy khử rung tự động (AED), cần sử dụng ngay và làm theo hướng dẫn của thiết bị. Tiếp tục cấp cứu cho đến khi nhân viên y tế đến hoặc người bệnh có dấu hiệu hồi phục.
Các bác sĩ lưu ý không mất thời gian xoa bóp, vỗ ngực, cho người bệnh uống nước hoặc áp dụng các biện pháp dân gian khi nghi ngờ ngừng tuần hoàn, bởi những hành động này có thể làm chậm quá trình cấp cứu. Cơ hội sống của người bệnh phụ thuộc rất lớn vào việc phát hiện và cấp cứu trong những phút đầu tiên. Vì vậy, mỗi người cần chủ động kiểm soát yếu tố nguy cơ, đồng thời trang bị kiến thức nhận biết dấu hiệu nguy hiểm và kỹ năng sơ cứu cơ bản.