Mẹ Hà Nội tham gia thử thách tiết kiệm 1 năm, bắt đầu từ 1.000 đồng mỗi ngày: Tưởng dễ nhưng càng về cuối càng “đuối”

Đầu năm, chị Thu Hà, 38 tuổi, sống tại Hà Nội, vô tình đọc được một thử thách tiết kiệm đang được chia sẻ trên mạng xã hội.

Luật chơi khá đơn giản. Ngày đầu tiên, người tham gia tiết kiệm 1.000 đồng. Ngày thứ hai tăng lên 2.000 đồng, ngày thứ ba là 3.000 đồng. Cứ như vậy, mỗi ngày số tiền bỏ vào quỹ tăng thêm 1.000 đồng cho đến hết ngày thứ 365.

"Thấy ngày đầu chỉ có 1.000 đồng, tôi nghĩ đây là thử thách dành cho những người không giỏi tiết kiệm như mình. Số tiền nhỏ đến mức gần như không ảnh hưởng đến chi tiêu hằng ngày", chị Hà kể.

Vợ chồng chị có tổng thu nhập khoảng 32 triệu đồng mỗi tháng, đang nuôi hai con nhỏ. Sau khi trả tiền nhà, học phí, ăn uống, đi lại và các khoản sinh hoạt, gia đình thường còn dư khoảng 3-5 triệu đồng. Tuy vậy, số tiền này hiếm khi được giữ trọn đến cuối tháng.

Chị Hà kỳ vọng thử thách sẽ giúp mình tạo được một khoản tiết kiệm mà không phải cắt giảm quá nhiều chất lượng sống.

Nhưng đến khi lập bảng tính cho cả năm, chị mới nhận ra mình đã bị con số 1.000 đồng của ngày đầu tiên đánh lừa.

Ngày đầu 1.000 đồng, ngày cuối phải bỏ 365.000 đồng

Nếu thực hiện đúng quy tắc, mức tiết kiệm sẽ tăng dần như sau:

Tổng số tiền sau 365 ngày được tính bằng tổng dãy số từ 1 đến 365, sau đó nhân với 1.000 đồng.

Kết quả là 66.795.000 đồng.

Như vậy, đằng sau thử thách "bắt đầu từ 1.000 đồng mỗi ngày" thực chất là mục tiêu tiết kiệm gần 67 triệu đồng trong một năm, tương đương trung bình khoảng 5,57 triệu đồng mỗi tháng.

"Tôi cứ nghĩ đây là một kế hoạch tiết kiệm tiền lẻ. Hóa ra muốn hoàn thành thì gia đình phải dành ra gần 67 triệu đồng, cao hơn nhiều so với số tiền chúng tôi thường tiết kiệm được trong một năm", chị Hà nói.

Ba tháng đầu nhẹ nhàng, từ tháng thứ sáu bắt đầu cảm thấy áp lực

Trong tháng đầu tiên, chị Hà chỉ phải tiết kiệm tổng cộng 465.000 đồng. Đây là mức tương đối nhẹ so với thu nhập của gia đình.

Tháng thứ hai, số tiền phải bỏ ra tăng lên khoảng 1,36 triệu đồng. Đến tháng thứ ba, mức tiết kiệm đã vượt 2,3 triệu đồng.

Dù vậy, chị vẫn hoàn thành đúng kế hoạch. Mỗi tối, chị chuyển số tiền tương ứng vào một tài khoản riêng và đánh dấu lên bảng theo dõi.

"Ba tháng đầu rất có động lực vì ngày nào cũng nhìn thấy tài khoản tăng lên. Tôi bớt gọi đồ uống, hạn chế đặt đồ ăn và không mua những món nhỏ theo cảm hứng", chị chia sẻ.

Tuy nhiên, từ giữa năm, áp lực bắt đầu rõ rệt. Mỗi ngày chị phải bỏ ra từ 150.000 đến hơn 200.000 đồng. Tổng số tiền tiết kiệm trong một tháng có thời điểm lên tới 5-6 triệu đồng.

Trong khi đó, ngân sách gia đình không đứng yên. Hai con phát sinh tiền học hè, tiền khám bệnh và một số khoản mua sắm đầu năm học. Gia đình cũng phải sửa điều hòa và đóng thêm phí dịch vụ.

Có tháng, để hoàn thành thử thách, chị Hà phải lấy tiền từ khoản dự phòng sinh hoạt rồi bù lại sau ngày nhận lương.

"Tôi bắt đầu cảm thấy mình không còn tiết kiệm nữa mà đang chạy theo một con số. Có hôm vừa chuyển 190.000 đồng vào quỹ, tối lại phải quẹt thẻ tín dụng để mua thuốc và đồ dùng cho con", chị nói.

Áp lực thực sự nằm ở ba tháng cuối năm

Thử thách càng trở nên khó khăn khi bước sang quý cuối cùng.

Chỉ riêng khoảng ba tháng cuối, người tham gia phải dành ra gần 30 triệu đồng. Mỗi ngày, số tiền tiết kiệm dao động từ hơn 270.000 đồng đến 365.000 đồng.

Trong tháng cuối cùng, tổng số tiền cần bỏ vào quỹ lên tới hơn 10,8 triệu đồng.

Đây cũng là giai đoạn các gia đình thường có nhiều khoản phải chi như học phí, hiếu hỉ, mua sắm cuối năm, về quê, thưởng Tết cho người giúp việc hoặc chuẩn bị Tết.

Với gia đình chị Hà, việc phải tiết kiệm hơn 10 triệu đồng trong một tháng là gần như không thể.

Sau hơn tám tháng thực hiện, chị quyết định dừng cách tăng tiền từng ngày và chuyển sang một phương án khác phù hợp hơn.

"Tôi từng nghĩ bỏ cuộc là thất bại. Nhưng sau đó tôi nhận ra nếu phải vay thẻ tín dụng hoặc lấy tiền quỹ dự phòng để hoàn thành thử thách thì kế hoạch này đã đi ngược mục tiêu ban đầu", chị nói.

Sai lầm lớn nhất là chỉ nhìn vào số tiền của ngày đầu tiên

Điểm dễ gây hiểu nhầm của thử thách nằm ở cách giới thiệu: "Chỉ từ 1.000 đồng mỗi ngày".

Con số 1.000 đồng khiến người đọc có cảm giác đây là phương pháp tiết kiệm nhẹ nhàng, phù hợp với hầu hết mức thu nhập. Nhưng trên thực tế, số tiền tăng đều mỗi ngày và tạo thành một khoản rất lớn vào cuối năm.

Nếu chia đều tổng mục tiêu 66,795 triệu đồng cho 12 tháng, mỗi tháng người tham gia cần tiết kiệm trung bình hơn 5,5 triệu đồng.

Với người có thu nhập 10 triệu đồng, con số này tương đương hơn một nửa thu nhập. Với gia đình thu nhập 30 triệu đồng nhưng đang nuôi con và trả tiền nhà, đây cũng chưa chắc là mức dễ thực hiện.

Trước khi tham gia bất kỳ thử thách tiết kiệm nào, người thực hiện cần tính tổng số tiền cuối cùng, thay vì chỉ nhìn vào mức khởi đầu.

Một kế hoạch tài chính phù hợp không được đánh giá bằng việc ngày đầu tiên dễ đến mức nào, mà bằng khả năng duy trì trong những tháng khó khăn nhất.

Sau tám tháng, bà mẹ Hà Nội đã tiết kiệm được bao nhiêu?

Dù không hoàn thành đúng 365 ngày, chị Hà vẫn tích lũy được hơn 29 triệu đồng sau tám tháng.

Đây là khoản tiết kiệm lớn nhất gia đình chị từng duy trì được trong nhiều năm. Trước đó, vợ chồng chị thường tiết kiệm theo cách cuối tháng còn bao nhiêu thì chuyển sang tài khoản khác. Vì vậy, có tháng để dành được 4 triệu đồng nhưng cũng có tháng gần như không còn đồng nào.

Thử thách giúp chị nhận ra ba vấn đề trong dòng tiền gia đình.

Thứ nhất, gia đình có nhiều khoản chi nhỏ nhưng lặp lại thường xuyên, đặc biệt là đồ ăn giao tận nhà, cà phê, mua sắm trên ứng dụng và các món đồ cho con.

Thứ hai, hai vợ chồng chưa coi tiết kiệm là một khoản chi cố định. Tiền tiết kiệm luôn bị xếp sau các nhu cầu khác.

Thứ ba, gia đình chưa có mục tiêu tích lũy cụ thể nên rất dễ rút tiền ra để chi cho những việc chưa thật sự cần thiết.

Sau khi dừng thử thách tăng 1.000 đồng mỗi ngày, chị Hà chuyển 29 triệu đồng đã tích lũy được vào hai quỹ: 20 triệu đồng cho quỹ dự phòng gia đình và 9 triệu đồng cho kế hoạch du lịch.

Điều chỉnh thử thách để không phải bỏ cuộc giữa chừng

Thay vì tăng mức tiết kiệm theo từng ngày, chị Hà chuyển sang tăng theo từng tháng.

Tháng đầu tiên, gia đình tiết kiệm 1 triệu đồng. Mỗi tháng sau tăng thêm 300.000 đồng. Như vậy, đến tháng thứ 12, mức tiết kiệm là 4,3 triệu đồng.

Mục tiêu mới thấp hơn thử thách ban đầu nhưng phù hợp hơn với dòng tiền của gia đình.

Chị cũng đặt lệnh chuyển tiền tự động ngay sau ngày nhận lương, thay vì mỗi ngày phải nhớ bỏ một khoản tiền. Những tháng có thưởng hoặc thu nhập tăng, gia đình có thể tiết kiệm thêm nhưng không coi đó là mức bắt buộc.

Cách làm này giúp khoản tiết kiệm tăng dần mà không tạo ra cú sốc quá lớn vào cuối năm.

Thử thách tốt phải phù hợp với dòng tiền thực tế

Sau trải nghiệm của mình, chị Hà cho rằng thử thách tiết kiệm 1.000 đồng tăng dần mỗi ngày vẫn có giá trị, nhưng không phù hợp với tất cả mọi người.

Người có thu nhập cao, chưa có nhiều người phụ thuộc hoặc có nguồn thưởng lớn cuối năm có thể hoàn thành kế hoạch. Ngược lại, các gia đình đang nuôi con, trả nợ hoặc có thu nhập biến động cần lựa chọn phiên bản nhẹ hơn.

Có thể bắt đầu từ 500 đồng và tăng thêm 500 đồng mỗi ngày. Tổng số tiền sau một năm sẽ là khoảng 33,4 triệu đồng.

Nếu bắt đầu từ 200 đồng và tăng thêm 200 đồng mỗi ngày, tổng tiền đạt khoảng 13,36 triệu đồng.

Chọn mức thấp hơn không đồng nghĩa với thiếu quyết tâm. Trong quản lý tài chính, một kế hoạch vừa sức nhưng hoàn thành được luôn có giá trị hơn một thử thách lớn khiến người tham gia phải vay nợ hoặc phá quỹ giữa chừng.

"Điều tôi học được không phải là mình có thể tiết kiệm được bao nhiêu từ 1.000 đồng. Bài học lớn nhất là phải nhìn toàn bộ con đường trước khi bắt đầu. Một mục tiêu nghe rất nhỏ ở ngày đầu tiên vẫn có thể trở thành áp lực lớn nếu không tính đến thu nhập và chi phí thực tế", chị Hà chia sẻ.

Thử thách tiết kiệm có thể tạo động lực, nhưng không nên trở thành một cuộc thi chịu đựng. Đích đến của tiết kiệm là giúp cuộc sống an toàn hơn, chứ không phải khiến gia đình mất cân đối tài chính chỉ để hoàn thành một bảng đánh dấu 365 ngày.