Đừng chỉ hỏi “trường có đẹp không”, hãy hỏi “mọi thứ ở đây đã nghĩ cho đứa trẻ đến mức nào?”

Minh Châu,

Giá trị của một môi trường mầm non không chỉ nằm ở những gì trẻ làm được khi còn ở trường, mà ở những năng lực vẫn tiếp tục đồng hành sau khi con rời đi.

Khi chọn trường mầm non, cha mẹ thường nhìn vào lớp học, sân chơi, giáo cụ hay camera. Nhưng điều đáng hỏi hơn là: trong 8 - 10 giờ mỗi ngày xa gia đình, con sẽ sống trong môi trường nào? Có đủ an toàn, đủ vừa vặn để con tự lập, tò mò và phát triển? Và quan trọng hơn, con có cảm thấy: “Đây là nơi mình thuộc về”? Chọn trường mầm non vì thế không chỉ là chọn một chương trình học, mà là chọn môi trường sống đầu đời của trẻ.

Và câu hỏi đáng đặt ra không chỉ là: “Trường này có đẹp không?”, mà là: “Mọi thứ ở đây đã được nghĩ cho trẻ đến mức nào?”

 - Ảnh 1.

An toàn là nền móng

Một môi trường dành cho trẻ trước hết phải an toàn, nhưng “an toàn” không chỉ là góc bàn được bo tròn hay sân chơi có thảm mềm. Nó còn nằm ở rất nhiều thứ phụ huynh ít nhìn thấy.

Tại Macaron Schools, bên cạnh hệ thống camera tại các khu vực học tập và sinh hoạt, hệ thống phòng cháy chữa cháy, bếp ăn một chiều, máy lọc nước và lọc không khí, phía sau còn là quy trình vận hành từ đón - trả trẻ, vệ sinh, bếp ăn, y tế đến xử lý các tình huống khẩn cấp được chuẩn hóa giữa các cơ sở. Những hạng mục này có thể không đẹp bằng một thư viện hay sân chơi khi lên ảnh, nhưng với cha mẹ, đó lại là những điều tạo nên sự yên tâm thực sự.

 - Ảnh 2.

Một ngôi trường cẩn thận không hứa rằng rủi ro sẽ không bao giờ xảy ra. Điều quan trọng hơn là: trước khi một tình huống xảy ra, người lớn đã nghĩ đến nó chưa, và đã chuẩn bị để giảm thiểu rủi ro cho trẻ đến đâu? Nếu an toàn về thể chất là nền móng, thì câu hỏi tiếp theo là:

Khi đã được bảo vệ, trẻ sẽ được sống và phát triển trong môi trường ấy như thế nào?

Lớp học Montessori tại Macaron Schools: Một ngôi nhà được xây từ tầm vóc của trẻ

Bước vào một lớp Montessori đúng nghĩa, người lớn thường nhận ra ngay một điều: mọi thứ thấp hơn, nhỏ hơn và vừa vặn hơn. Kệ không cao quá đầu trẻ, bàn ghế vừa với cơ thể và giáo cụ nằm trọn trong tầm với. Mỗi món đồ đều có vị trí rõ ràng để trẻ có thể tự lấy, tự làm rồi tự đặt lại mà không phải liên tục chờ người lớn. Với phụ huynh, vài chục centimet chiều cao của chiếc kệ chỉ là câu chuyện thiết kế; nhưng với một đứa trẻ hai tuổi, đó có thể là khoảng cách giữa “con tự làm được” và “con phải nhờ cô”.

Bởi vậy, khi bước vào lớp học tại Macaron Schools, cha mẹ có thể bắt gặp hai, thậm chí ba kích thước bàn ghế khác nhau trong cùng một không gian. Đây không phải sự thiếu đồng bộ, mà là cách môi trường thích nghi với chính cơ thể đang lớn lên mỗi ngày của trẻ.

 - Ảnh 3.

Giá trị của lớp Montessori tại đây nằm ở việc trang bị đầy đủ giáo cụ để phục vụ cho từng nhu cầu phát triển của con ở mỗi giai đoạn. Mỗi học cụ phục vụ một mục tiêu cụ thể: từ vận động tinh, phối hợp mắt - tay, giác quan, ngôn ngữ cho đến tư duy toán học - logic và các kỹ năng thực hành cuộc sống.

Ở đó, trẻ lựa chọn, lặp lại, tự nhận ra sai lệch, điều chỉnh rồi tiếp tục thử sức mà không cần người lớn liên tục nhắc nhở “con phải tập trung” hay “con phải tự lập”.

Chiếc bình nhỏ vừa tay giúp con tập rót nước, khăn lau để ở vị trí vừa tầm giúp con tự lau khi lỡ làm đổ, và từng món giáo cụ có chỗ để cố định nuôi dưỡng cảm nhận về trật tự. Nếu trẻ dành phần lớn thời gian ban ngày ở trường, sự đầu tư ấy không đơn thuần là trang bị cơ sở vật chất, mà là đầu tư cho một môi trường đang âm thầm định hình thói quen và năng lực của con - một môi trường được chuẩn bị chu đáo để trở thành “người thầy” đầu tiên.

Thư viện - Phần quan trọng trong không gian giáo dục Macaron Schools

Trong một tương lai mà kiến thức thay đổi rất nhanh, điều gì sẽ theo con lâu hơn: những điều con thuộc hôm nay hay khả năng tự mình tìm hiểu một điều mới?

Tại Macaron Schools, thư viện không được xem như một góc để trang trí mà văn hóa đọc được xây dựng thành một phần tự nhiên trong nhịp sống hàng ngày. Sách được lựa chọn cẩn thận theo lứa tuổi và nội dung, giúp trẻ tiếp cận tiếng Việt, ngoại ngữ cùng những câu chuyện về con người, thiên nhiên, cảm xúc và thế giới xung quanh.

Quan điểm này gắn liền với cô Cao Việt Hương Trà - đồng sáng lập Macaron Schools, thành viên ban chuyên môn Reading Việt Nam - người nhiều năm nhấn mạnh vai trò của sách và thói quen đọc trong việc nuôi dưỡng khả năng tự học ở trẻ nhỏ.

 - Ảnh 4.

Một em bé chưa biết đọc vẫn có thể bước đến giá sách, chọn cuốn truyện khiến mình tò mò, ngồi xuống lật giở từng trang rồi cẩn thận mang sách trả về chỗ cũ. Trong một hành động nhỏ bé ấy đã chứa đựng cả sự lựa chọn, tính tập trung, trí tưởng tượng và tinh thần trách nhiệm.

 - Ảnh 5.

Một thư viện tốt vì thế không chỉ khiến trẻ “đọc nhiều hơn”, mà nuôi dưỡng mối quan hệ bền chặt giữa trẻ với tri thức.

Từ một trang sách, giáo viên có thể mở ra trò chơi, nghệ thuật, một cuộc trò chuyện hay trải nghiệm thực tế; cuốn sách không khép lại ở trang cuối cùng mà trở thành điểm khởi đầu cho một câu hỏi mới.

Giá trị của một môi trường mầm non vì thế không chỉ nằm ở những gì trẻ làm được khi còn ở trường, mà ở những năng lực vẫn tiếp tục đồng hành sau khi con rời đi. Có lẽ mục tiêu không phải tạo ra một đứa trẻ bốn tuổi đọc thật nhiều, mà là giữ được một đứa trẻ luôn tha thiết với câu hỏi: “Tại sao”?

Trẻ cũng cần được sống giữa cái đẹp

Cùng với tri thức là thẩm mỹ. Một môi trường tốt cho trẻ không chỉ cần an toàn và hữu dụng, mà còn cần đẹp. Nhưng cái đẹp trong lớp học dành cho con trẻ không nhất thiết đến từ thật nhiều màu sắc hay những bức tường phủ kín hình trang trí rực rỡ.

 - Ảnh 6.

Đó có thể là ánh sáng tự nhiên, vật liệu mộc mạc gần gũi, màu sắc hài hòa, một bức tranh treo vừa tầm mắt, những chậu cây xanh hay chính sản phẩm của con được trưng bày với sự trân trọng. Trẻ chưa cần biết định nghĩa thế nào là “thẩm mỹ”, bởi con hấp thụ vẻ đẹp của môi trường xung quanh trước khi có thể gọi tên nó thành lời.

 - Ảnh 7.

Nếu mỗi ngày trẻ được sống giữa sự gọn gàng, hài hòa, trật tự và những điều đẹp đẽ, cách con nhìn nhận thế giới sẽ dần được bồi đắp từ chính những trải nghiệm thị giác ấy. Đó là lý do Macaron đặt nghệ thuật vào không gian không phải để biến trường thành phòng trưng bày cho người lớn, mà để trẻ được hòa mình trong cái đẹp. Một tác phẩm do chính tay con tạo ra khi được treo trang trọng còn gửi đến con một thông điệp ý nghĩa: “Điều con làm ra luôn có giá trị” và thẩm mỹ cũng được nuôi dưỡng từ chính cảm giác ấy.

Cuối cùng, “ngôi nhà của trẻ” được tạo nên bởi con người Macaron Schools

Dù lớp học được thiết kế tốt đến đâu, thư viện đẹp đến chừng nào, một ngôi trường vẫn có thể trở nên lạnh lẽo nếu thiếu đi điều quan trọng nhất: những người lớn khiến trẻ cảm thấy mình được chở che và chấp nhận.

 - Ảnh 8.

Một hình ảnh phụ huynh thường bắt gặp tại Macaron là các cô giáo luôn ngồi hoặc quỳ xuống để trò chuyện ngang tầm mắt với trẻ.

Chi tiết ấy tuy nhỏ nhưng nói lên rất nhiều điều: Người lớn có sẵn sàng bước xuống thế giới của trẻ thơ, hay vẫn luôn đòi hỏi con phải với lên thế giới của người lớn?

 - Ảnh 9.

Một chiếc kệ thấp khích lệ: “Con có thể tự làm.” Một người giáo viên cúi xuống ngang tầm mắt lại nhắn nhủ: “Con hoàn toàn đáng được lắng nghe”.

Đây chính là kim chỉ nam cho công tác tuyển dụng và đào tạo đội ngũ tại Macaron, nơi giá trị cốt lõi được xây quanh sự tôn trọng, yêu thương, chính trực, ham học hỏi và tinh thần cống hiến. Điều ấy không có nghĩa giáo viên phải hoàn hảo hay trẻ lúc nào cũng vui vẻ; một “ngôi nhà” thực sự là nơi ngay cả khi con vụng về, cáu giận, mắc sai lầm hay chưa sẵn sàng, con vẫn được thấu hiểu, được hướng dẫn và đón nhận bằng tình yêu thương.

Và quả thật, cảm giác “đây là nhà của mình” không đến từ bộ sofa êm ái hay một bức tường xinh xắn. Nó đến từ cảm giác thuộc về: đồ vật xung quanh vừa vặn với con, công việc của con được tôn trọng, tiếng nói của con được lắng nghe, và những vụng về không làm mất đi sự bao dung của người lớn.

 - Ảnh 10.

Khi bước vào Macaron Schools, cha mẹ có thể dễ dàng nhìn thấy sân chơi, bếp ăn, hệ thống camera, PCCC, phòng học hay thư viện đã được chuẩn hóa. Nhưng sau tất cả những gì mắt thấy, vẫn còn những câu hỏi cần được lắng đọng lại: Nơi này có được chuẩn bị bằng sự cẩn trọng hay không? Mọi lựa chọn có thực sự bắt đầu từ nhu cầu của trẻ? Con có cơ hội tự làm, tự khám phá, tự trưởng thành? Và khi con chưa hoàn hảo, người lớn ở đây có luôn nhìn con bằng ánh mắt dịu dàng?

Macaron Schools không chỉ hướng tới một không gian để phụ huynh bước vào và trầm trồ “đẹp quá”.

Điều khó hơn và cũng là điều nhà trường bền bỉ theo đuổi, là tạo nên một nơi để mỗi sớm mai bước chân qua cánh cửa, đứa trẻ đều cảm nhận được: “Đây là thế giới dành cho mình”.

Chia sẻ