Đau đến mức muốn đập đầu vào tường, người phụ nữ đi khám 5 khoa mới ra bệnh: Bác sĩ "chỉ mặt" thủ phạm là virus "nằm im" trong cơ thể nhiều năm

Có những cơn đau không để lại vết thương rõ ràng trên da, các xét nghiệm ban đầu cũng chưa tìm ra nguyên nhân, nhưng người bệnh phải chịu đựng cảm giác đau rát, châm chích như kim đâm suốt ngày đêm. Trường hợp của một phụ nữ 44 tuổi ở Bắc Kinh (Trung Quốc) là ví dụ điển hình. Chị phải đi khám nhiều chuyên khoa, đến ngày thứ 6, khi các nốt mụn nước xuất hiện, mới biết mình mắc zona thần kinh.

Đau dữ dội quanh mắt, ăn uống và ngủ nghỉ đều khó khăn

Theo BRTV News, hồi tháng 6/2026, chị Lưu, 44 tuổi, bất ngờ xuất hiện một khối sưng lớn ở vùng mắt trái. Nghĩ mình gặp vấn đề về mắt, chị tìm đến chuyên khoa mắt để thăm khám. Tuy nhiên, cơn đau ngày càng dữ dội, khiến chị gần như không thể chịu đựng.

Có thời điểm, chị đau đến mức không thể tự ngồi dậy, phải bật khóc cầu cứu khi chờ khám tại bệnh viện. Chị mô tả cảm giác đau còn khủng khiếp hơn cả những lần sinh con trước đó.

Sau khi thăm khám, bác sĩ nhận định đây có thể không đơn thuần là bệnh lý ở mắt và khuyên chị tìm đến chuyên khoa thần kinh hoặc chuyên khoa đau để kiểm tra thêm.

Chị tiếp tục đi khám, sử dụng thuốc giảm đau nhưng tình trạng không cải thiện đáng kể. Mãi đến ngày thứ 6, khi các nốt mụn nước bắt đầu xuất hiện, nguyên nhân mới được xác định: zona thần kinh gây đau liên quan đến dây thần kinh sinh ba.

Tại Bệnh viện Shougang thuộc Đại học Bắc Kinh (Trung Quốc), bác sĩ Vương Dã cho biết cơn đau của chị tập trung ở hốc mắt và vùng mặt bên trái. Mức độ đau được đánh giá khoảng 7-8/10, thuộc nhóm đau nặng. Ngay cả những hoạt động nhẹ nhàng như ăn uống, đánh răng hay rửa mặt cũng có thể kích hoạt cơn đau dữ dội, khiến chị mất ngủ suốt đêm.

Sau đó, chị được điều trị phối hợp, trong đó có phương pháp phong bế thần kinh. Cơn đau dần thuyên giảm sau khoảng 3 tháng, nhưng đến nay vùng đầu bên trái và quanh mắt vẫn còn cảm giác tê bì.

Vì sao zona có thể gây đau dữ dội đến vậy?

Zona là bệnh do virus varicella-zoster gây ra, cũng chính là loại virus gây bệnh thủy đậu. Sau khi một người mắc thủy đậu, virus không bị loại bỏ hoàn toàn mà có thể nằm im trong các hạch thần kinh nhiều năm. Khi virus tái hoạt động, chúng di chuyển dọc theo dây thần kinh, gây viêm và tổn thương thần kinh, đồng thời tạo ra các tổn thương trên da.

Bệnh thường biểu hiện bằng những mảng da đỏ, mụn nước thành chùm, thường khu trú ở một bên cơ thể. Tuy nhiên, điều khiến nhiều người khổ sở không chỉ là những nốt ban trên da mà còn là cơn đau thần kinh đi kèm.

Người bệnh có thể cảm thấy đau rát, châm chích, như bị kim đâm hoặc điện giật. Đặc biệt, vùng da vốn không bị tổn thương nhiều vẫn có thể trở nên nhạy cảm bất thường, chỉ một cái chạm nhẹ của quần áo hay việc rửa mặt cũng khiến cơn đau tăng lên.

Ở một số người, đau thần kinh còn kéo dài sau khi các tổn thương da đã lành. Đây được gọi là đau dây thần kinh sau zona, một biến chứng có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến giấc ngủ, sinh hoạt và chất lượng cuộc sống. Nguy cơ này tăng lên theo tuổi tác và một số yếu tố sức khỏe khác.

Đau thần kinh khác gì đau thông thường?

Theo các bác sĩ, đau do chấn thương hoặc viêm thông thường thường có nguyên nhân tương đối rõ, chẳng hạn va đập, tổn thương mô hay viêm tại một vị trí cụ thể. Cơn đau thường giảm dần khi nguyên nhân được xử lý và mô tổn thương hồi phục.

Trong khi đó, đau thần kinh có thể xuất hiện ngay cả khi không có vết thương rõ ràng. Cảm giác đau thường mang tính chất bỏng rát, như kim châm, điện giật hoặc đau nhói từng cơn. Một đặc điểm đáng chú ý là những kích thích rất nhẹ, vốn không gây đau ở người bình thường, cũng có thể khiến người bệnh đau dữ dội.

Ba nhóm bệnh thường gặp gây đau thần kinh gồm đau thần kinh do zona, đau dây thần kinh sinh ba và bệnh lý thần kinh ngoại biên do đái tháo đường.

Với đau dây thần kinh sinh ba, người bệnh có thể xuất hiện những cơn đau như điện giật ở một bên mặt, thường bị kích hoạt khi nhai, nói chuyện, đánh răng hoặc rửa mặt. Trong khi đó, người mắc bệnh lý thần kinh ngoại biên do đái tháo đường có thể cảm thấy tê bì, nóng rát hoặc đau châm chích ở bàn chân, bàn tay.

Những triệu chứng này đôi khi khiến người bệnh đi khám nhiều chuyên khoa mà vẫn chưa tìm được nguyên nhân. Vì vậy, nếu cơn đau kéo dài, tái diễn hoặc có tính chất bất thường, việc đánh giá khả năng đau thần kinh là rất cần thiết.

Đau dữ dội đừng cố chịu đựng, cũng đừng tự ý uống thuốc

Theo các chuyên gia được BRTV News dẫn lời, một trong những sai lầm thường gặp là đau ở đâu chỉ đi khám đúng bộ phận đó, trong khi nguyên nhân thực sự có thể liên quan đến hệ thần kinh. Chẳng hạn, đau vùng mặt có thể khiến người bệnh tìm đến nha khoa hoặc chuyên khoa mắt, dù vấn đề xuất phát từ dây thần kinh.

Nếu cơn đau kéo dài, khó xác định nguyên nhân hoặc không đáp ứng với các biện pháp điều trị thông thường, người bệnh có thể được giới thiệu đến chuyên khoa thần kinh hoặc chuyên khoa đau để đánh giá và lựa chọn phương pháp phù hợp.

Một hiểu lầm khác là cứ dùng thuốc giảm đau sẽ gây nghiện. Trên thực tế, nguy cơ phụ thuộc thuốc khác nhau tùy loại thuốc; các thuốc như paracetamol hay ibuprofen không gây nghiện theo cơ chế thường gặp ở thuốc opioid. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa người bệnh có thể tự ý dùng thuốc kéo dài hoặc tăng liều, bởi mỗi loại đều có những nguy cơ và chống chỉ định riêng.

Với đau thần kinh, thuốc giảm đau thông thường đôi khi không đủ hiệu quả. Bác sĩ có thể cân nhắc các thuốc điều trị đau thần kinh, biện pháp phong bế thần kinh hoặc những phương pháp phối hợp khác tùy nguyên nhân và tình trạng cụ thể.

Mục tiêu điều trị không nhất thiết là loại bỏ hoàn toàn mọi cảm giác đau ngay lập tức, mà là kiểm soát cơn đau đến mức người bệnh có thể ngủ, ăn uống, vận động và sinh hoạt bình thường hơn.

Nếu xuất hiện cơn đau bất thường quanh mắt hoặc mặt, đặc biệt đau rát, châm chích một bên kèm phát ban hay mụn nước, người bệnh nên đi khám sớm. Không nên chờ ban xuất hiện rõ mới tìm kiếm sự trợ giúp y tế. Với đau dữ dội ảnh hưởng đến giấc ngủ, sinh hoạt hoặc kéo dài không rõ nguyên nhân, việc thăm khám chuyên khoa cũng rất quan trọng để tránh bỏ sót bệnh lý cần điều trị.