Cụ ông Nhật Bản 79 tuổi gần như không ốm vặt nhờ một loại tỏi, nghiên cứu phát hiện khả năng chống oxy hóa tăng gấp 6 lần

Ở tuổi 79, một cụ ông Nhật Bản vẫn làm nông, hiếm khi cảm cúm, không bị say nóng và các chỉ số trong những lần khám sức khỏe định kỳ đều nằm trong giới hạn bình thường. Bí quyết của ông là một loại tỏi được nhiều người biết đến trong những năm gần đây: tỏi đen.

Tỏi vốn là gia vị quen thuộc trong bữa ăn hàng ngày. Tuy nhiên, không phải cách sử dụng tỏi nào cũng giống nhau. Tỏi sống, tỏi đã nấu chín và tỏi đen có những đặc điểm khác biệt về thành phần cũng như tác động đối với cơ thể.

Cụ ông 79 tuổi và thói quen ăn tỏi đen

Một chương trình truyền hình về sức khỏe tại Nhật Bản từng thực hiện chuyên đề tìm hiểu bí quyết giữ sức khỏe của những người làm nông. Trong chương trình, ông Kuwata, 79 tuổi, chia sẻ rằng ông hiếm khi bị cảm lạnh, không gặp tình trạng say nóng khi làm việc ngoài trời và kết quả khám sức khỏe hàng năm đều ổn định.

Khi được hỏi về bí quyết duy trì thể trạng tốt, ông cho biết mình thường xuyên sử dụng tỏi đen.

Theo chuyên gia y học cổ truyền Trung Quốc La Bội Lâm, tỏi thuộc họ hành, phần được sử dụng chủ yếu là củ. Tỏi chứa nhiều dưỡng chất như protein, chất béo, canxi, phốt pho, sắt cùng vitamin B1, vitamin C và beta-carotene.

Một trong những thành phần đặc trưng của tỏi là allicin, hợp chất tạo nên mùi đặc trưng và vị cay của tỏi. Chất này có thể kích thích tiết dịch vị, từ đó hỗ trợ cảm giác ngon miệng và tiêu hóa.

Tuy nhiên, sử dụng quá nhiều tỏi sống có thể gây kích ứng đường tiêu hóa. Đặc biệt, cách chế biến khác nhau sẽ làm thay đổi đặc tính của tỏi.

Tỏi sống: mạnh nhưng có thể gây kích ứng dạ dày

Theo y học cổ truyền, tỏi sống có vị cay, tính nóng, thường được sử dụng với mục đích hỗ trợ giải độc, giảm sưng và kháng khuẩn.

Tỏi sống có mùi vị mạnh, các hợp chất hoạt tính dễ bay hơi và tác động kích thích rõ hơn so với tỏi đã qua chế biến. Một số tài liệu y học cổ truyền ghi nhận tỏi được sử dụng trong các trường hợp cảm lạnh mới khởi phát, tiêu chảy do nhiễm khuẩn hoặc một số bệnh lý do ký sinh trùng.

Một số nghiên cứu hiện đại cũng cho thấy tỏi có các hoạt tính kháng khuẩn và chống oxy hóa nhất định.

Tuy nhiên, không nên vì vậy mà ăn càng nhiều tỏi sống càng tốt. Tỏi sống có vị cay và tính kích thích mạnh, nếu sử dụng quá mức có thể gây khó chịu cho dạ dày, đặc biệt ở những người có hệ tiêu hóa nhạy cảm.

Tỏi nấu chín: Vị dịu hơn, dễ sử dụng hơn

Với những người không chịu được vị cay nồng của tỏi sống, tỏi đã nấu chín có thể là lựa chọn dễ ăn hơn.

Khi được làm chín, vị cay và tính kích thích của tỏi giảm đáng kể. Tỏi có thể được sử dụng trong các món ăn hàng ngày hoặc chế biến cùng nhiều loại thực phẩm khác.

Theo y học cổ truyền, tỏi đã qua chế biến có tính ôn hòa hơn, được sử dụng với mục đích hỗ trợ tiêu hóa, làm ấm cơ thể và giảm tình trạng tiêu chảy liên quan đến thể trạng hư hàn.

Điểm quan trọng là tỏi nấu chín không phải "mất hết tác dụng" như nhiều người vẫn nghĩ. Quá trình gia nhiệt làm thay đổi một số hợp chất trong tỏi, nhưng đồng thời giúp tỏi dễ ăn và phù hợp hơn với những người có đường tiêu hóa nhạy cảm.

Tỏi đen: Quá trình lên men làm thay đổi thành phần trong tỏi

Tỏi đen thực chất không phải một giống tỏi riêng biệt. Đây là tỏi tươi được xử lý trong điều kiện nhiệt độ và độ ẩm được kiểm soát trong thời gian dài, thường kéo dài nhiều tuần.

Quá trình này khiến tép tỏi chuyển từ màu trắng sang màu đen, đồng thời làm thay đổi đáng kể mùi vị và thành phần hóa học.

Tỏi đen có vị ngọt, chua nhẹ, không còn vị cay nồng và mùi hăng đặc trưng của tỏi tươi. Đây cũng là lý do tỏi đen dễ ăn hơn đối với nhiều người.

Đáng chú ý, quá trình lên men làm thay đổi các hợp chất chứa lưu huỳnh trong tỏi. Trong đó, S-allyl-L-cysteine (SAC) là một hợp chất được quan tâm nhờ đặc tính chống oxy hóa.

Theo nguồn bài viết, khả năng chống oxy hóa của một số hợp chất trong tỏi đen có thể tăng 2-6 lần so với tỏi tươi, tùy điều kiện chế biến và phương pháp đánh giá.

Vậy tỏi đen có thực sự giúp "phòng bệnh"?

Tỏi chứa nhiều hợp chất sinh học tiềm năng và đã được nghiên cứu về khả năng chống oxy hóa, kháng khuẩn cũng như ảnh hưởng đến một số yếu tố nguy cơ tim mạch và chuyển hóa.

Tuy nhiên, không nên hiểu rằng ăn tỏi đen có thể thay thế thuốc hoặc giúp cơ thể "miễn nhiễm" với bệnh tật.

Trường hợp cụ ông Nhật Bản 79 tuổi khỏe mạnh là một ví dụ về thói quen ăn uống của một cá nhân, không đủ để chứng minh tỏi đen chính là nguyên nhân giúp ông không mắc bệnh.

Sức khỏe lâu dài còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác như chế độ ăn tổng thể, vận động, giấc ngủ, cân nặng, hút thuốc, uống rượu và việc kiểm tra sức khỏe định kỳ.

Không phải cứ ăn tỏi càng nhiều càng tốt

Tỏi là thực phẩm quen thuộc và có thể được đưa vào chế độ ăn uống lành mạnh. Tuy nhiên, liều lượng và cách sử dụng vẫn rất quan trọng.

Người có bệnh lý dạ dày, đường tiêu hóa nhạy cảm hoặc thường xuyên bị khó chịu sau khi ăn tỏi sống nên hạn chế sử dụng theo cách này.

Thay vì coi tỏi đen như một "siêu thực phẩm" có thể ngăn ngừa mọi bệnh tật, cách hợp lý hơn là sử dụng tỏi như một phần của chế độ ăn đa dạng, kết hợp với rau xanh, trái cây, các loại hạt, đậu, cá và nguồn đạm lành mạnh.

Tỏi có thể là một thực phẩm tốt, nhưng không có một loại tỏi nào có thể thay thế lối sống lành mạnh và việc chăm sóc sức khỏe đúng cách.