Bác sĩ 70 tuổi vẫn nhanh nhẹn, minh mẫn nhờ duy trì 4 việc mỗi ngày, đứng thứ 4 là thói quen nhiều người ngại không dám làm

Ở tuổi ngoài 70, bác sĩ phẫu thuật thần kinh Lin Hsin-jung vẫn giữ dáng đi vững vàng, nhanh nhẹn và tinh thần minh mẫn. Ông chia sẻ 4 thói quen vận động đơn giản có thể thực hiện tại nhà, giúp duy trì sức mạnh cơ bắp, khả năng thăng bằng và chức năng nuốt khi về già.

Bác sĩ Lin Hsin-jung, Giám đốc Bệnh viện Hualien Tzu Chi tại Đài Loan (Trung Quốc), vừa được trao Giải thưởng Cống hiến Đặc biệt tại Lễ trao giải Cống hiến Y tế lần thứ 36 ở Đài Bắc. Sau gần 50 năm làm nghề y, ông vẫn gây chú ý bởi dáng đi vững chãi, phong thái nhanh nhẹn và sự minh mẫn dù đã ngoài 70 tuổi.

Trong cuộc phỏng vấn với China Times News Network ngày 18, bác sĩ Lin chia sẻ 4 thói quen ông duy trì mỗi ngày để giữ gìn sức khỏe khi tuổi tác tăng lên, gồm tập squat, thực hiện động tác bước chéo cơ thể, đi bộ bước dài và hát to. Theo ông, những hoạt động này không đòi hỏi thiết bị chuyên dụng, có thể thực hiện ngay tại nhà và dễ dàng lồng ghép vào sinh hoạt thường ngày.

1. Tập squat để duy trì sức mạnh đôi chân

Cơ đùi và các nhóm cơ ở chân đóng vai trò quan trọng trong việc đứng lên, ngồi xuống, đi lại và giữ thăng bằng. Khi sức mạnh cơ bắp suy giảm theo tuổi tác, người cao tuổi có thể gặp khó khăn hơn trong các hoạt động thường ngày, đồng thời tăng nguy cơ té ngã.

Bác sĩ Lin khuyến khích duy trì động tác squat, có thể thực hiện ở mức độ phù hợp với thể trạng. Người mới bắt đầu nên thử squat nông hoặc đứng lên, ngồi xuống từ một chiếc ghế chắc chắn. Khi tập, cần giữ lưng tương đối thẳng, từ từ gập gối và đẩy hông ra sau như thể chuẩn bị ngồi xuống, sau đó đứng lên một cách có kiểm soát.

Bác sĩ gợi ý có thể chia nhỏ số lần tập vào các thời điểm trong ngày. Tuy nhiên, người mới tập không nhất thiết phải thực hiện ngay số lần lớn; điều quan trọng là bắt đầu vừa sức, tăng dần theo khả năng và duy trì đều đặn. Người cao tuổi có tiền sử té ngã, đau khớp hoặc bệnh lý ảnh hưởng đến vận động nên hỏi ý kiến nhân viên y tế để lựa chọn bài tập phù hợp.

2. Bước chéo cơ thể để rèn khả năng phối hợp và thăng bằng

Động tác thứ hai là phối hợp tay và chân theo đường chéo: đưa tay phải chạm đầu gối trái, sau đó đổi bên. Bài tập này yêu cầu cơ thể phối hợp các chi và chuyển trọng tâm giữa hai bên, qua đó rèn luyện khả năng kiểm soát vận động.

Theo bác sĩ Lin, việc tập luyện đều đặn có thể hỗ trợ duy trì sự linh hoạt và khả năng giữ thăng bằng. Ông gợi ý thực hiện động tác vào buổi sáng, với số lần tùy theo thể trạng.

Người mới tập nên bắt đầu chậm, ưu tiên thực hiện đúng động tác thay vì cố gắng đạt số lần cao. Nếu khó đứng vững, có thể tập ở tư thế ngồi hoặc đứng cạnh một điểm tựa chắc chắn để giảm nguy cơ mất thăng bằng.

3. Đi bộ bước dài, chủ động nhấc chân

Thói quen thứ ba là đi bộ với những bước dài, dứt khoát, chủ động nhấc chân và giữ đầu hướng về phía trước. Người tập có thể đi ngoài trời ở nơi bằng phẳng, an toàn hoặc mô phỏng động tác bước cao tại chỗ trong nhà.

Bài tập này hướng đến việc duy trì sức mạnh cơ chân, khả năng vận động và nhịp điệu khi đi lại. Với người lớn tuổi, việc thường xuyên vận động phù hợp còn giúp hạn chế tình trạng ít hoạt động, vốn có thể khiến sức bền và khả năng di chuyển suy giảm.

Những người mắc bệnh Parkinson hoặc gặp khó khăn khi đi lại cần lựa chọn bài tập theo hướng dẫn của bác sĩ hoặc chuyên gia phục hồi chức năng. Không nên tự ý bước quá dài hay nâng chân quá cao nếu khả năng giữ thăng bằng còn hạn chế.

4. Hát to để luyện giọng và hỗ trợ chức năng nuốt

Khác với ba thói quen tập trung chủ yếu vào vận động cơ thể, bác sĩ Lin còn khuyến khích hát to mỗi ngày. Theo ông, việc chủ động phát âm với âm lượng rõ ràng là một cách rèn luyện giọng nói và các cơ liên quan đến phát âm.

Ở người cao tuổi, sức mạnh cơ bắp và khả năng phối hợp khi nuốt có thể suy giảm. Một số người gặp tình trạng ho, sặc khi ăn uống; nếu thức ăn hoặc chất lỏng đi vào đường hô hấp, nguy cơ viêm phổi do hít sặc có thể tăng lên.

Tuy nhiên, cần hiểu rằng hát to không phải phương pháp đã được chứng minh có thể ngăn ngừa hoàn toàn tình trạng nghẹn, sặc hoặc viêm phổi do hít sặc. Người thường xuyên ho, sặc khi ăn uống, giọng nói thay đổi hoặc cảm thấy khó nuốt nên được thăm khám để xác định nguyên nhân và có hướng xử trí phù hợp.

Duy trì vận động mới là điều quan trọng

Bốn thói quen được bác sĩ Lin chia sẻ đều tương đối đơn giản, không đòi hỏi nhiều dụng cụ và có thể điều chỉnh theo khả năng của từng người. Dù vậy, đây không phải công thức chống lão hóa hay bảo đảm giúp mọi người duy trì thể trạng như tuổi trẻ. Hiệu quả còn phụ thuộc vào sức khỏe nền, mức độ vận động, chế độ dinh dưỡng, giấc ngủ và nhiều yếu tố khác.

Với người cao tuổi, mục tiêu quan trọng không phải tập thật nhiều trong thời gian ngắn mà là duy trì vận động an toàn, đều đặn và phù hợp với thể trạng. Khi kết hợp các bài tập sức mạnh, thăng bằng và đi bộ với chế độ ăn cân đối, khám sức khỏe định kỳ và kiểm soát bệnh mạn tính, mỗi người có thể chủ động hơn trong việc bảo vệ khả năng vận động và chất lượng cuộc sống khi về già.