Xem phim Sex Education, tôi ngạt thở: Cả thời đi học tôi bị bạn bè ghét bỏ, giễu cợt vì có một người mẹ giống hệt trong phim!
Tình yêu và sự tự hào của mẹ được thể hiện theo một cách khiến tôi vô cùng ngột ngạt và ám ảnh.
Xem Sex Education, nhân vật Sofia Marchetti – mẹ của cậu nam sinh ưu tú Jackson – luôn khiến tôi cảm thấy nghẹt thở mỗi khi xuất hiện.
Sofia là hiện thân rõ nét nhất của kiểu phụ huynh bị ám ảnh bởi danh tiếng và ánh mắt ngưỡng mộ từ xã hội. Bất cứ khi nào gặp gỡ các phụ huynh khác ở cổng trường, tham dự sự kiện hay trả lời truyền thông địa phương, bà đều lập tức lái câu chuyện sang những kỷ lục bơi lội, những tấm huy chương vàng chói lọi, vai trò Đội trưởng đội bơi và danh hiệu Thủ lĩnh học sinh của con trai. Với Sofia, việc Jackson xuất sắc không đơn thuần là niềm vui của con, mà là một "tấm danh thiếp" sáng giá để khẳng định phương pháp nuôi dạy tinh hoa và vị thế của chính bà. Bà kiểm soát từ thời gian biểu, chế độ ăn uống đến giấc ngủ để đảm bảo "sản phẩm hoàn hảo" của mình luôn ở phong độ cao nhất. Và cái giá phải trả cho sự hào nhoáng ấy thật tàn nhẫn: Jackson bị nhốt chặt trong chiếc lồng kỳ vọng, sợ hãi đến mức không dám thừa nhận sự kiệt sức, để rồi cuối cùng phải tự làm gãy tay mình như một cách tuyệt vọng để trốn chạy khỏi hào quang giả tạo.
Nhìn ánh mắt hoang mang và nụ cười gượng gạo của Jackson mỗi khi đứng bên cạnh người mẹ đang say sưa khoe khoang trước đám đông, tim tôi thắt lại. Tôi thấy trọn vẹn tuổi thơ của chính mình hiện lên trên màn ảnh, qua hình bóng của mẹ tôi năm xưa.
Tấm danh thiếp sáng giá mang tên "con nhà người ta"
Từ bé, tôi vốn là một đứa trẻ sáng dạ, chăm chỉ và học rất giỏi. Suốt những năm tháng tiểu học cho đến cấp ba, năm nào tôi cũng đứng nhất nhì lớp, liên tục mang về những tấm giấy khen học sinh giỏi cấp quận, cấp thành phố cùng đủ loại giải thưởng văn nghệ, viết chữ đẹp. Tôi trở thành niềm tự hào lớn lao của cả gia đình, và đặc biệt là của mẹ.

Ảnh: Phim Sex Education
Thế nhưng, tình yêu và sự tự hào của mẹ lại được thể hiện theo một cách khiến tôi vô cùng ngột ngạt: mẹ đi khoe khoang về tôi ở khắp mọi nơi, bất kể hoàn cảnh và bất chấp cảm xúc của người nghe.
Từ ngoài chợ, tiệm tạp hóa đầu ngõ, buổi họp tổ dân phố cho đến những đám cưới, giỗ chạp trong họ hàng, hễ có cơ hội mở lời là mẹ lại lập tức lái câu chuyện sang thành tích của tôi. Người ta đang khen con nhà họ mới biết đi xe đạp, mẹ liền chêm vào chuyện tôi đã biết giải toán nâng cao; người ta đang than phiền con cái lười học, mẹ lại say sưa kể lể chuyện tôi thức khuya dậy sớm ôn thi đội tuyển thế nào, được thầy cô cưng chiều ra sao. Mẹ khoe say sưa, khoe dai dẳng đến mức những người hàng xóm xung quanh từ chỗ khen ngợi xã giao dần chuyển sang ngao ngán, mệt mỏi và tìm cách lảng tránh mỗi khi thấy mẹ xuất hiện.
Nỗi cô độc khi bị bạn bè ghét lây vì sự "tinh vi" của mẹ
Mẹ không hề hay biết rằng, mỗi lời khoe khoang hả hê của mẹ ngoài đầu ngõ lại biến thành một mũi tên vô hình dội thẳng vào cuộc sống học đường và tuổi thơ của tôi.
Trẻ con vốn nhạy cảm và rất dễ bị tác động bởi thái độ của người lớn. Khi bố mẹ chúng ở nhà tỏ ra khó chịu với sự khoe khoang của mẹ tôi, lũ trẻ trong xóm cũng tự động nảy sinh tâm lý ác cảm. Tôi bỗng dưng trở thành cái gai trong mắt đám bạn cùng trang lứa. Chúng xì xào sau lưng tôi, gán cho tôi đủ thứ nhãn mác khó nghe: nào là "con nhỏ tinh vi", "đồ hợm hĩnh", "tưởng học giỏi là oai lắm".
Tôi nhớ mãi những buổi chiều đứng bên khung cửa sổ, nhìn đám bạn trong xóm ríu rít nhảy dây, chơi ô ăn quan ngoài sân mà lòng thắt lại vì tủi thân. Mỗi lần tôi rụt rè bước ra xin chơi cùng, cả đám lại lập tức im bặt, liếc nhìn nhau rồi buông những câu mỉa mai lạnh lùng: "Về nhà mà học đi cho mẹ mày đi khoe tiếp, bọn tao học dốt không dám chơi với thiên tài đâu!".
Ở trường cũng chẳng khá hơn. Mỗi lần cô giáo trả bài kiểm tra, chỉ cần tôi được điểm 10 là cả lớp lại quay xuống nhìn tôi bằng ánh mắt soi mói, dè bỉu. Không ai còn nhìn thấy sự nỗ lực thức khuya dậy sớm của tôi, họ chỉ mặc định rằng tôi là đứa kiêu căng giống hệt mẹ mình. Tôi sống thu mình trong một chiếc vỏ ốc cô độc, không có lấy một người bạn thân để tâm sự, lúc nào cũng nơm nớp lo sợ nếu lỡ một lần bị điểm kém, tôi sẽ làm sụp đổ tượng đài hoàn hảo mà mẹ đã dày công tô vẽ với cả thiên hạ.
Học cách yêu con bằng sự khiêm nhường và lặng lẽ
Phải mất rất nhiều năm sau khi trưởng thành và rời xa vòng tay gia đình, tôi mới dần chữa lành được nỗi ám ảnh mang tên "sự kỳ vọng của người khác".
Giờ đây, khi đã làm mẹ của hai đứa trẻ, mỗi lần nhìn lại nhân vật Sofia trên màn ảnh và nhớ về tuổi thơ cô độc của mình, tôi luôn tự nhắc nhở bản thân một bài học xương máu: Đừng bao giờ biến thành tích của con thành món trang sức để đánh bóng tên tuổi cho cha mẹ.
Con cái sinh ra là một cá thể độc lập với những niềm vui, nỗi buồn và giới hạn riêng, không phải là "tấm danh thiếp" để người lớn mang đi khoe khoang hay so kè vị thế với đời. Niềm tự hào thực sự của một người mẹ không nằm ở những lời tung hô ngoài đầu ngõ, mà nằm ở việc con mình có một tuổi thơ bình yên, có những người bạn chân thành bên cạnh và luôn cảm thấy an toàn ngay cả khi con vấp ngã. Yêu con bằng sự khiêm nhường, giữ kín niềm vui trong trái tim mình thay vì phô trương ra thiên hạ – đó mới chính là cách bảo vệ tuổi thơ của con trọn vẹn nhất.