Thi 10 chuyên theo khối: Ôn từ lớp 6, đổi cách thi phụ huynh 'trở tay không kịp'
Đề xuất thi lớp 10 chuyên theo khối khiến nhiều phụ huynh lo vỡ kế hoạch ôn tập của con khi lộ trình chuẩn bị môn chuyên vốn đã bắt đầu từ những năm đầu cấp THCS.
Bạn có đồng tình với đề xuất tuyển sinh lớp 10 trường chuyên theo khối?
Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa công bố dự thảo quy định về hoạt động và tuyển sinh trường THPT chuyên với nhiều điểm mới. Theo đó, các Sở Giáo dục và Đào tạo, trường chuyên được lựa chọn áp dụng phương thức tuyển sinh mới từ năm học tới hoặc lùi thời điểm thực hiện đến năm 2028.
Một trong những thay đổi đáng chú ý là học sinh thi vào lớp 10 chuyên theo các khối gồm Khoa học tự nhiên, Khoa học xã hội và Ngoại ngữ, thay vì thi theo từng môn chuyên như trước. Sau học kỳ I lớp 10, học sinh mới lựa chọn môn học chuyên sâu.
Con ôn Hóa từ lớp 8, mẹ lo phải đổi kế hoạch
Con chị Minh Hồng (ngụ TP.HCM) dự định thi vào lớp 10 chuyên Hóa và đã xác định hướng đi, tập trung ôn luyện môn học này từ năm lớp 8. Vì vậy, trước đề xuất thay đổi phương thức tuyển sinh, từ thi theo từng môn chuyên sang thi theo tổ hợp, chị lo lắng về kế hoạch học tập của con.
Theo chị Hồng, đã gọi là đào tạo chuyên thì cần tập trung vào đúng môn học được xem là thế mạnh, năng khiếu của học sinh, thay vì tổ chức thi theo tổ hợp khiến việc tuyển chọn có thể dàn trải sang nhiều môn.
Mỗi học sinh có sở trường riêng, việc thi tuyển theo môn chuyên sẽ giúp các em phát huy năng lực ở lĩnh vực mình đã lựa chọn, đồng thời phù hợp hơn với định hướng đào tạo chuyên sâu của trường chuyên.

Kỳ thi lớp 10 tại TP.HCM. (Ảnh minh hoạ)
Trong trường hợp Bộ Giáo dục và Đào tạo vẫn quyết định chuyển sang phương thức thi chuyên theo tổ hợp, chị Hồng cho rằng cần có lộ trình chuẩn bị ít nhất 2 năm, thay vì áp dụng đột ngột.
Lứa học sinh sinh năm 2012 hiện dành nhiều năm để ôn luyện theo định hướng thi từng môn chuyên, thậm chí gần hoàn tất quá trình chuẩn bị cho kỳ thi vào lớp 10. Nếu chuyển sang thi theo tổ hợp vào thời điểm này, các em sẽ không còn đủ thời gian để bổ sung kiến thức, ôn luyện những môn còn lại.
“Nếu bây giờ chuyển sang thi theo tổ hợp, các con sẽ không còn đủ thời gian để bổ sung kiến thức, ôn luyện những môn còn lại. Điều này khiến học sinh đã chuẩn bị theo phương thức cũ rơi vào thế bị động và tạo ra sự thiếu công bằng giữa các em”, chị Hồng bày tỏ.
Liên quan vấn đề này, Nhà giáo ưu tú Nguyễn Văn Ngai, nguyên Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM cho rằng, việc tổ chức trường chuyên là cần thiết, nhằm tạo điều kiện cho những học sinh có năng khiếu đặc biệt được nghiên cứu chuyên sâu hơn về lĩnh vực mình quan tâm, qua đó góp phần đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cho đất nước.
Trước đây, học sinh thi tuyển vào trường chuyên theo từng môn nên trong quá trình ôn tập, các em có thể tập trung vào môn chuyên mà mình lựa chọn. Nay, nếu chuyển sang phương thức thi theo khối, phụ huynh và học sinh băn khoăn là điều dễ hiểu.
Tuy nhiên, ông cũng nhìn nhận việc Bộ Giáo dục và Đào tạo điều chỉnh phương thức tuyển sinh có thể xuất phát từ mong muốn nâng cao hiệu quả tuyển chọn học sinh. Điều quan trọng là cơ quan quản lý cần thông tin rõ hơn về lý do thay đổi, mục tiêu hướng đến cũng như những yêu cầu cụ thể đối với thí sinh.
“Khi những người chịu tác động trực tiếp như học sinh, phụ huynh và nhà trường chưa nắm rõ phương thức mới, tâm lý băn khoăn, lo lắng là điều khó tránh khỏi. Chưa kể hầu hết những em học sinh có dự định thi chuyên thì đã dành thời gian ôn luyện từ lâu”, ông Ngai phân tích.
Đổi mới cần có lộ trình
Từ những băn khoăn của phụ huynh, ông Nguyễn Văn Ngai cho rằng bất kỳ sự đổi mới nào trong giáo dục cũng cần có lộ trình phù hợp. Trước khi triển khai, Bộ Giáo dục và Đào tạo cần có hướng dẫn cụ thể trong toàn ngành, đồng thời thông tin đầy đủ để nhà trường, học sinh và phụ huynh hiểu rõ, có sự chuẩn bị.
Theo ông, nếu phương thức mới được đánh giá là tốt hơn, cơ quan quản lý nên cân nhắc thời điểm triển khai phù hợp, thay vì thay đổi ngay khi các đối tượng liên quan chưa kịp chuẩn bị. Việc đổi mới không chỉ dừng lại ở phương thức thi mà còn phải tính đến công tác tổ chức, điều kiện cơ sở vật chất và sự chuẩn bị của các trường.
Đồng quan điểm về sự cần thiết phải duy trì tính ổn định, Tiến sĩ Nguyễn Thành Phát, Hiệu trưởng Trường THCS - THPT Bắc Sơn (TP.HCM) cho rằng, phương thức tuyển sinh vào lớp 10 trường chuyên hiện nay nên được giữ nguyên. Theo ông, cách thi từng môn, trong đó học sinh đăng ký môn chuyên nào thì tập trung ôn luyện môn đó và điểm môn chuyên được nhân hệ số để xét tuyển, là phương thức phù hợp.
Thầy Phát nhấn mạnh, giáo dục cần có sự ổn định lâu dài để học sinh và phụ huynh chủ động định hướng việc học tập. Với những em có năng khiếu, mong muốn thi vào trường chuyên, quá trình chuẩn bị thường bắt đầu từ lớp 6. Trong suốt những năm học THCS, các em không chỉ tập trung bồi dưỡng môn chuyên mà còn phải học tốt những môn học khác để đáp ứng điều kiện tuyển sinh.
Vì vậy, nếu phương thức thi liên tục thay đổi, công sức và kế hoạch ôn tập của học sinh có thể bị ảnh hưởng, đồng thời khiến phụ huynh, giáo viên thêm áp lực.
“Từ thực tế nhiều năm công tác trong ngành giáo dục, tôi cho rằng việc thay đổi liên tục ở nhiều lĩnh vực, từ sách giáo khoa, cơ sở vật chất trường học, tình trạng thiếu giáo viên đến phương thức tổ chức các kỳ thi, đều có thể tạo ra những xáo trộn nhất định. Ngành giáo dục cần hạn chế những thay đổi thiếu tính ổn định, bởi điều này không chỉ gây khó khăn cho giáo viên mà còn ảnh hưởng đến học sinh và phụ huynh”, thầy Phát cho biết.
Đối với đề xuất thay đổi cách thức thi tuyển sinh vào lớp 10 trường chuyên, thầy Phát cho rằng nếu phương án mới thực sự mang lại hiệu quả thì vẫn có thể nghiên cứu, triển khai. Tuy nhiên, việc đổi mới cần đi kèm lộ trình cụ thể, thông tin rõ ràng để học sinh, phụ huynh và nhà trường có thời gian chuẩn bị.
“Phương thức thi cần được chốt sớm để phụ huynh và học sinh yên tâm ôn tập và chuẩn bị. Còn đối với kỳ thi năm nay thì tôi nghĩ nên giữ nguyên để học sinh yên tâm ôn tập, tránh tình trạng năm học đi qua một chặng đường nhưng các em vẫn chưa biết mình sẽ thi theo phương thức nào”, thầy Phát cho biết.