Nơi Nữ hoàng Elizabeth yêu nhất không phải Buckingham: Bên trong lâu đài Balmoral có điều gì khiến cả Hoàng gia Anh năm nào cũng quay về?

Nếu Buckingham Palace là biểu tượng quyền lực của Hoàng gia Anh thì Balmoral Castle lại giống như một "ngôi nhà" đúng nghĩa. Nằm giữa vùng Cao nguyên Scotland rộng lớn, lâu đài này là nơi các thành viên Hoàng gia tạm rời xa lịch trình dày đặc để sống một cuộc sống gần gũi với thiên nhiên. Đây cũng là nơi Nữ hoàng Elizabeth II dành những ngày hạnh phúc nhất, là nơi bà qua đời vào năm 2022 và là điểm đến mà Vua Charles III vẫn duy trì như một truyền thống mỗi dịp cuối hè. Ít ai biết rằng phía sau những bức tường đá cổ kính ấy không chỉ có lịch sử gần 200 năm, mà còn chứa đựng rất nhiều câu chuyện đời thường khiến hình ảnh Hoàng gia trở nên gần gũi hơn bao giờ hết.

Nơi Nữ hoàng Elizabeth hạnh phúc nhất suốt cuộc đời

Mỗi năm, cứ vào cuối mùa hè, Nữ hoàng Elizabeth II lại rời London để đến Balmoral nghỉ dưỡng trong nhiều tuần. Với bà, đây được xem là nơi yêu thích nhất trong số tất cả các dinh thự Hoàng gia. Công chúa Eugenie từng chia sẻ trong bộ phim tài liệu Our Queen at Ninety rằng bà của mình luôn vui vẻ nhất khi ở Scotland.

"Tôi nghĩ bà thực sự yêu vùng Cao nguyên Scotland. Ở đó có những buổi đi dạo, những chuyến dã ngoại, rất nhiều chó, người thân đến rồi lại đi. Đó là nơi cả gia đình có thể hít thở, chạy nhảy và tận hưởng cuộc sống".

Khác với hình ảnh nghiêm nghị thường thấy trong các nghi lễ, ở Balmoral, Nữ hoàng Elizabeth gần như gác lại mọi công việc. Bà tự lái chiếc Range Rover đi dạo quanh khu đất rộng hàng chục nghìn hecta hoặc cưỡi ngựa khám phá những con đường quen thuộc. Sau khi bà qua đời ngày 8/9/2022, linh cữu của Nữ hoàng cũng rời Balmoral để bắt đầu hành trình cuối cùng trở về London trước khi an táng tại Windsor.

Hoàng gia cũng sống như... một gia đình bình thường

Một trong những điều khiến Balmoral trở nên đặc biệt là cuộc sống ở đây hoàn toàn khác những gì công chúng vẫn tưởng tượng về Hoàng gia Anh. Nhiếp ảnh gia Lord Lichfield, người từng làm việc với Hoàng gia, từng kể rằng khi nghỉ hè ở Balmoral, mọi người gần như sinh hoạt như những gia đình bình thường.

Các bữa trưa thường diễn ra ngoài trời. Mọi người cùng đi bộ, leo núi, câu cá hoặc tổ chức picnic. Hoàng thân Philip gần như "độc quyền" khu vực bếp nướng. Trong cuốn hồi ký Spare, Vương tử Harry kể rất nhiều về những bữa tối gia đình ở Balmoral.

Ông nội của anh thường đứng bên chiếc bếp nướng ngoài trời, đội mũ phẳng truyền thống của Scotland, vừa nướng thịt nai vừa trở xúc xích Cumberland. Còn Nữ hoàng Elizabeth lại là người tự tay pha món sốt salad nổi tiếng của mình trước khi mọi người quây quần bên chiếc bàn ăn dài. Harry nhớ rằng có những bữa tối xuất hiện cả thủ tướng hoặc các giám mục, nhưng cũng có nhiều tối chỉ đơn giản là gia đình ngồi bên nhau.

Điều khiến cựu Thủ tướng Tony Blair bất ngờ nhất lại xảy ra sau khi bữa ăn kết thúc. Ông từng kể rằng Nữ hoàng Elizabeth... tự rửa bát. "Bà đeo găng tay, xếp bát đĩa rồi đứng trước bồn rửa như bất kỳ người nội trợ nào". Chi tiết nhỏ ấy nhiều năm qua vẫn khiến không ít người ngạc nhiên bởi rất khó hình dung người đứng đầu Hoàng gia Anh lại có những khoảnh khắc giản dị đến vậy.

Lâu đài gắn với rất nhiều dấu mốc của Hoàng gia Anh

Balmoral có lịch sử lâu đời hơn nhiều người nghĩ.

Ngôi nhà đầu tiên trên khu đất được xây từ năm 1390, nhưng phải đến năm 1852, Hoàng thân Albert mới mua lại toàn bộ khu đất như một món quà dành tặng Nữ hoàng Victoria. Victoria yêu thiên nhiên Scotland đến mức quyết định xây dựng một lâu đài mới lớn hơn để cả gia đình có thể nghỉ dưỡng. Công trình hoàn thành năm 1856 và chính là tòa lâu đài Balmoral tồn tại đến ngày nay.

Hiện toàn bộ khu điền trang rộng khoảng 20.000 ha (50.000 mẫu Anh) với hơn 150 công trình, bao gồm nhà ở, chuồng ngựa, khu rừng, đồng cỏ và các khu bảo tồn thiên nhiên. Suốt gần hai thế kỷ, Balmoral chứng kiến rất nhiều cột mốc quan trọng của Hoàng gia. Đây là nơi Thái tử Charles và Công nương Diana từng trải qua tuần trăng mật không mấy hạnh phúc. Đây cũng là nơi William và Harry nhận tin mẹ mình, Công nương Diana, qua đời năm 1997.

Năm 2022, Nữ hoàng Elizabeth II còn tiếp đón Thủ tướng Liz Truss ngay tại Balmoral thay vì Buckingham Palace do tình trạng sức khỏe không cho phép bà di chuyển. Sau khi lên ngôi, Vua Charles III vẫn duy trì truyền thống nghỉ hè tại đây. Tuy thời gian lưu trú ngắn hơn mẹ, ông đều dành dịp tưởng niệm ngày mất của Nữ hoàng Elizabeth tại Balmoral trong không gian riêng tư.

Bên trong lâu đài giống một căn nhà nghỉ vùng quê hơn là cung điện

Trong hồi ký của mình, Harry mô tả rất chi tiết về nội thất Balmoral. Lối vào là cánh cửa gỗ sồi khổng lồ màu nâu hổ phách, những bậc thềm đá granite, sảnh lớn lát đá trắng xen các họa tiết hình ngôi sao màu xám cùng lò sưởi chạm khắc cầu kỳ. Dọc hành lang trải thảm đỏ là hàng loạt căn phòng với công năng riêng biệt: phòng đọc sách, phòng uống trà, phòng xem tivi, phòng sinh hoạt... Ngay gần cửa sổ luôn treo đầy cần câu cá, gậy đi bộ, ủng cao su và áo chống nước bởi thời tiết Scotland có thể thay đổi bất cứ lúc nào, kể cả giữa mùa hè.

Harry còn tiết lộ rằng anh và William luôn cúi đầu trước bức tượng Nữ hoàng Victoria mỗi lần đi ngang qua như một thói quen từ nhỏ. Không gian ấy không mang cảm giác xa hoa phô trương mà giống một ngôi nhà lớn của gia đình nhiều thế hệ hơn.

Thiên đường dành cho những người yêu thiên nhiên

Nếu Buckingham Palace gắn với các nghi lễ quốc gia thì Balmoral lại là thế giới của rừng cây, núi đồi và động vật hoang dã. Một trong những "cư dân" nổi tiếng nhất nơi đây là loài sóc đỏ Scotland đang có nguy cơ tuyệt chủng. 

Trang web chính thức của Balmoral thậm chí còn lắp camera phát trực tiếp để du khách trên khắp thế giới có thể theo dõi những chú sóc kiếm ăn mỗi ngày. Vua Charles III đặc biệt yêu thích loài vật này. Thân vương William từng tiết lộ cha mình còn đặt tên cho từng con sóc và để chúng chạy tự do trong nhà riêng ở Birkhall. Bản thân Vua Charles cũng thừa nhận nếu ngồi yên, những chú sóc sẽ chạy quanh ông. Đôi khi chúng còn chui vào túi áo khoác để tìm hạt dẻ mà ông vô tình để quên.

Du khách ngày nay cũng có thể bước vào thế giới của Hoàng gia

Trong nhiều năm, Balmoral gần như đóng kín với công chúng mỗi khi Hoàng gia nghỉ dưỡng. Tuy nhiên, từ năm 2024, lần đầu tiên du khách được phép tham quan bên trong lâu đài thông qua các tour có hướng dẫn viên với số lượng giới hạn.

Ngoài lâu đài, khuôn viên rộng lớn với vườn hoa, khu triển lãm, cửa hàng lưu niệm và quán cà phê cũng mở cửa theo mùa. Những căn nhà nghỉ nằm trong khu điền trang cũng có thể được đặt trước vào thời điểm Hoàng gia không lưu trú.

Có lẽ vì thế mà sau gần hai thế kỷ, Balmoral vẫn giữ một vị trí rất khác trong trái tim các thành viên Hoàng gia Anh. Đó không phải nơi diễn ra những nghi lễ long trọng hay các cuộc gặp ngoại giao quan trọng, mà là nơi họ có thể cởi bỏ vai trò trước công chúng để trở về làm cha mẹ, ông bà, con cháu trong một gia đình. Chính sự bình yên ấy đã khiến Nữ hoàng Elizabeth II luôn mong được trở lại mỗi mùa hè và cũng là lý do Vua Charles III vẫn tiếp tục gìn giữ truyền thống này đến tận hôm nay.