Nguy hiểm bệnh não hoại tử cấp tính sau mắc cúm A ở trẻ

Ảnh: Bệnh viện Nhi Trung ương

Bệnh viện Nhi Trung ương vừa tiếp nhận một bé gái 4 tuổi trong tình trạng co giật liên tục, hôn mê sau 2 ngày sốt cao và có triệu chứng viêm đường hô hấp trên. Trước đó, trẻ được chăm sóc và điều trị tại nhà. Khi xuất hiện co giật, trẻ được đưa đến bệnh viện tuyến tỉnh, xét nghiệm nhanh dịch họng dương tính với cúm A và được điều trị trước khi chuyển đến Bệnh viện Nhi Trung ương, khoảng 30 giờ sau khi xuất hiện triệu chứng thần kinh.

Tại đây, trẻ được chẩn đoán bệnh não hoại tử cấp tính liên quan đến cúm A (ANE) dựa trên diễn biến tổn thương thần kinh nhanh, sốt cao, co giật, hôn mê, tăng men gan và các chỉ số viêm, đồng thời loại trừ một số nguyên nhân nhiễm trùng thần kinh thường gặp.

Đáng lưu ý, tại thời điểm khởi phát, chỉ số amoniac và chụp CT sọ não chưa ghi nhận bất thường. Các bác sĩ căn cứ tổng hợp diễn biến lâm sàng và kết quả cận lâm sàng để chẩn đoán.

Trẻ được điều trị tích cực bằng thuốc ức chế miễn dịch liều cao, lọc máu liên tục, kiểm soát thân nhiệt theo đích và hồi sức thần kinh. Tuy nhiên, tổn thương não tiếp tục tiến triển nhanh. Trẻ hôn mê sâu và tử vong sau 2 ngày điều trị tại bệnh viện.

Theo BS Lê Nhật Cường, Khoa Điều trị tích cực Nội khoa, bệnh não hoại tử cấp tính là bệnh lý thần kinh hiếm gặp, thường xuất hiện sau nhiễm virus, trong đó cúm A là một tác nhân đã được ghi nhận. Cơ chế bệnh được cho là liên quan đến đáp ứng miễn dịch quá mức, gây phản ứng viêm, tổn thương hàng rào máu - não, phù não và tổn thương mô não.

ANE thường diễn tiến nhanh. Sau vài ngày sốt và có triệu chứng nhiễm virus, trẻ có thể đột ngột lơ mơ, rối loạn ý thức, co giật hoặc hôn mê. Bệnh thường gặp ở trẻ nhỏ, trong đó nhóm 2-5 tuổi là lứa tuổi đáng lưu ý.

Do đó, khi trẻ sốt cao kèm co giật, đặc biệt trong bối cảnh có triệu chứng nhiễm virus hoặc cúm, cha mẹ cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được đánh giá đầy đủ, không nên mặc định co giật chỉ do sốt.

Hiện chưa có phác đồ điều trị thống nhất cho ANE. Điều trị chủ yếu gồm hồi sức thần kinh, kiểm soát co giật, bảo đảm hô hấp - tuần hoàn và kiểm soát các biến chứng. Một số trường hợp có thể được cân nhắc điều trị ức chế miễn dịch sớm theo đánh giá của bác sĩ.

Cúm ở trẻ thường diễn tiến nhẹ nhưng vẫn có thể gây biến chứng như viêm phổi, viêm cơ tim, viêm não, suy hô hấp hoặc tổn thương đa cơ quan. Cha mẹ cần đưa trẻ đi khám ngay khi sốt cao kéo dài, co giật, lơ mơ, khó đánh thức, khó thở hoặc thở nhanh.

Tiêm vaccine cúm hằng năm, vệ sinh tay và đường hô hấp, hạn chế tiếp xúc với nguồn lây là những biện pháp giúp giảm nguy cơ mắc cúm và bệnh cúm nặng ở trẻ.