Người bị cường giáp cần đặc biệt cẩn thận trong mùa hè: Những sai lầm ăn uống dễ khiến bệnh trầm trọng

Mỗi khi mùa hè đến, nhiều người bị cường giáp thường nhận thấy cơ thể khó chịu hơn bình thường. Tim đập nhanh, tay run, dễ cáu gắt, đổ mồ hôi nhiều, mất ngủ... đều có xu hướng xuất hiện dày hơn, nhất là trong những đợt nắng nóng kéo dài.

Không ít bệnh nhân cho rằng nguyên nhân đơn giản là do thời tiết. Thực tế, nhiệt độ cao chỉ là một phần. Điều đáng lo hơn là chế độ ăn uống mùa hè với đủ loại hải sản, đồ nướng, bia lạnh, trà sữa hay các bữa tụ tập liên tục có thể khiến việc kiểm soát bệnh trở nên khó khăn hơn rất nhiều.

Các bác sĩ nội tiết cho biết, bên cạnh việc dùng thuốc đúng chỉ định, chế độ dinh dưỡng đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc giữ ổn định chức năng tuyến giáp và hạn chế nguy cơ tái phát.

Vì sao mùa hè khiến người bị cường giáp dễ "đuối"?

Cường giáp là tình trạng tuyến giáp sản xuất quá nhiều hormone, khiến cơ thể luôn ở trạng thái tăng chuyển hóa.

Trong điều kiện thời tiết nóng bức, quá trình chuyển hóa này càng diễn ra mạnh hơn. Cơ thể phải hoạt động nhiều hơn để điều hòa thân nhiệt, khiến người bệnh dễ cảm thấy hồi hộp, tim đập nhanh, nóng trong người và mệt mỏi.

Nếu lúc này tiếp tục tiêu thụ những thực phẩm kích thích tuyến giáp hoặc làm hệ thần kinh hưng phấn, các triệu chứng có thể trở nên rõ rệt hơn.

Theo PGS.TS Nguyễn Thị Lâm - nguyên Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Quốc gia, người mắc cường giáp cần xây dựng chế độ ăn hợp lý, đặc biệt kiểm soát lượng i-ốt và hạn chế các thực phẩm kích thích để hỗ trợ điều trị hiệu quả.

Từng chia sẻ Báo Sức khỏe & Đời sống, bà cho biết dinh dưỡng không thể thay thế thuốc điều trị nhưng có vai trò quan trọng trong việc giảm nguy cơ bệnh diễn tiến nặng hoặc tái phát.

Sai lầm số 1: Nghĩ rằng chỉ cần tránh rong biển là đủ

Đây là quan niệm rất phổ biến. Nhiều người biết rong biển chứa nhiều i-ốt nên chủ động loại bỏ khỏi thực đơn. Tuy nhiên, không ít thực phẩm khác cũng chứa lượng i-ốt đáng kể.

Các loại hải sản như tôm biển, cua, ghẹ, sò, hàu, cá biển, tôm khô hay nước mắm, nước sốt hàu... đều có thể làm tăng lượng i-ốt đưa vào cơ thể.

I-ốt chính là nguyên liệu để tuyến giáp tổng hợp hormone. Khi hấp thu quá nhiều, tuyến giáp giống như được "tiếp thêm nhiên liệu", từ đó kích thích sản xuất hormone nhiều hơn và khiến bệnh khó kiểm soát.

Vì vậy, trong giai đoạn bệnh chưa ổn định, người bệnh nên hạn chế tối đa các thực phẩm giàu i-ốt và chỉ bổ sung theo hướng dẫn của bác sĩ.

Sai lầm số 2: Uống trà sữa, cà phê, bia lạnh để giải nhiệt

Không ít người nghĩ những ly cà phê đá hay trà sữa chỉ giúp tỉnh táo và giải khát. Nhưng với người bị cường giáp, đây lại là nhóm đồ uống cần đặc biệt lưu ý.

Caffeine trong cà phê, trà đặc, nước tăng lực có thể kích thích hệ thần kinh giao cảm, khiến tình trạng hồi hộp, run tay và mất ngủ trở nên nghiêm trọng hơn. Trong khi đó, bia rượu làm giãn mạch, tăng nhịp tim và ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ.

Các món nướng cay, lẩu cay hay đồ ăn quá nhiều gia vị cũng dễ khiến cơ thể nóng hơn, đổ mồ hôi nhiều hơn và làm tăng cảm giác khó chịu.

Sai lầm số 3: Ăn kiêng quá mức để giảm cân

Người mắc cường giáp thường có xu hướng sụt cân nhanh nên nhiều người nghĩ càng ăn ít càng tốt. Thực tế lại hoàn toàn ngược lại.

Do tốc độ chuyển hóa tăng cao, người bệnh cần nhiều năng lượng hơn người bình thường. Nếu cắt giảm quá mức khẩu phần ăn, cơ thể dễ thiếu protein, vitamin và khoáng chất, dẫn tới mệt mỏi, suy nhược và giảm sức đề kháng.

Ngược lại, ăn quá nhiều trong các buổi tụ tập mùa hè cũng khiến hệ tiêu hóa phải hoạt động quá tải. Các chuyên gia khuyến cáo nên ăn đủ bữa, chia nhỏ khẩu phần và duy trì mức no khoảng 70 - 80%, thay vì nhịn đói hoặc ăn quá mức.

Người bị cường giáp nên ăn gì?

Bên cạnh việc tránh thực phẩm giàu i-ốt, người bệnh nên ưu tiên những nhóm thực phẩm giúp cơ thể phục hồi và ổn định chuyển hóa.

- Protein chất lượng cao từ trứng, thịt nạc, cá nước ngọt, sữa ít béo hay các loại đậu giúp bù đắp lượng dinh dưỡng tiêu hao.

- Rau xanh và trái cây tươi cung cấp vitamin, chất chống oxy hóa và chất xơ, đồng thời giúp giảm cảm giác nóng bức trong mùa hè.

- Những thực phẩm giàu kali như chuối, cam, khoai tây, đậu nành tươi cũng được khuyến khích vì người bị cường giáp dễ thiếu kali do đổ mồ hôi nhiều.

- Ngoài ra, cần uống đủ nước trong ngày nhưng nên chia thành nhiều lần thay vì uống quá nhiều cùng lúc.

3 hiểu lầm khiến nhiều người điều trị mãi không ổn

Chức năng tuyến giáp bình thường rồi thì ăn gì cũng được: Đây là sai lầm rất phổ biến. Kết quả xét nghiệm ổn định không có nghĩa tuyến giáp đã hồi phục hoàn toàn. Việc ăn uống thiếu kiểm soát có thể khiến bệnh tái phát.

Không ăn muối là tốt nhất: Thực tế, người bệnh không cần loại bỏ hoàn toàn muối mà chỉ nên sử dụng loại muối phù hợp theo tư vấn của bác sĩ, thay vì tự ý cắt bỏ toàn bộ.

Chỉ cần uống thuốc là đủ: Thuốc là nền tảng điều trị, nhưng nếu chế độ ăn liên tục bổ sung quá nhiều i-ốt hoặc thực phẩm kích thích, hiệu quả điều trị sẽ bị ảnh hưởng đáng kể.

Đừng để mùa hè trở thành thời điểm bệnh bùng phát

Cường giáp là bệnh lý cần được theo dõi lâu dài. Việc kiểm soát không chỉ nằm ở đơn thuốc mà còn phụ thuộc rất lớn vào thói quen sinh hoạt mỗi ngày.

Nếu thường xuyên xuất hiện các biểu hiện như tim đập nhanh, run tay, sụt cân không rõ nguyên nhân, mất ngủ kéo dài, đổ mồ hôi nhiều hoặc cảm giác bồn chồn bất thường, người bệnh nên tái khám sớm để được đánh giá chức năng tuyến giáp.

Một chế độ ăn hợp lý, hạn chế thực phẩm giàu i-ốt, tránh đồ uống kích thích và duy trì lối sống điều độ sẽ giúp người mắc cường giáp vượt qua mùa hè dễ dàng hơn, đồng thời giảm nguy cơ bệnh tái phát trong thời gian dài.