Gia đình có "DNA Bách khoa" lạ lùng: 3 đời làm đồng môn, 2 thế hệ sinh đôi cùng dắt tay nhau bước qua cổng parabol

Những ngày gần đây, bức ảnh với chủ đề “Nhà tôi 3 đời học Bách khoa” đang lan truyền mạnh trên mạng xã hội. Trong cùng một khung hình, 3 thế hệ từ ông ngoại, bố, bác đến hai anh em song sinh đều trưởng thành từ cái nôi kỹ thuật hàng đầu cả nước là Đại học Bách khoa Hà Nội.

Chủ nhân của bức ảnh là anh Nguyễn Hùng Việt (SN 1991), cựu sinh viên Công nghệ thông tin K54 Bách khoa, hiện là Kỹ sư trí tuệ nhân tạo. Anh là “mắt xích” tiếp nối truyền thống 3 đời Bách khoa của gia đình, cũng là người mang theo nền tảng từ giảng đường đại học tại Việt Nam tiến ra môi trường quốc tế, theo đuổi lĩnh vực trí tuệ nhân tạo suốt hơn 1 thập kỷ.

Đằng sau bức ảnh kỷ niệm ấy là cả một câu chuyện dài về lựa chọn, về nền tảng vốn có và cách mỗi thế hệ trong gia đình anh Việt tiếp nối, vun đắp truyền thống nhưng không đi theo lối mòn mà tự tay viết nên những lộ trình hoàn toàn khác biệt.

Mọi nẻo đường đều dẫn đến cổng parabol

“Thật ra họ nhà mình còn rất nhiều người học Bách khoa nữa…” , anh Việt mở đầu câu chuyện bằng một chi tiết tưởng như ngẫu nhiên, nhưng lại hé lộ một truyền thống đã kéo dài qua nhiều thế hệ.

Ông ngoại anh quê ở Thái Nguyên, là cựu sinh viên của một trong những khóa đầu tiên tại ngôi trường được mệnh danh là “MIT Việt Nam”.

“Ông ngày xưa học giỏi nên được cho học nhảy vượt lớp, 16 tuổi là ông vào Bách khoa rồi… Học xong ông được giữ lại làm giảng viên cho khoa Toán Tin. Đến nay, khi đã ở tuổi U90, ông vẫn tiếp tục giảng dạy”, anh tự hào nói.

Thế hệ tiếp theo trong gia đình anh Việt theo học Bách khoa là bố và bác của anh, một cặp song sinh. Thời phổ thông, cả 2 người đều học chuyên Toán ở trường Chu Văn An, lên đại học thì cùng vào Bách khoa (K21), cùng học ở khoa Vô tuyến điện (giờ là ngành Điện tử Viễn thông).

“Bố mình sau khi tốt nghiệp thì vào làm ở Đài Truyền hình Việt Nam và công tác ở đó cho đến ngày nghỉ hưu. Lúc nghỉ hưu, bố mình đang là Trưởng phòng kỹ thuật của Trung tâm kỹ thuật truyền dẫn phát sóng của VTV. Bác mình là Đại tá, Trưởng phòng Phòng Giám định chất lượng Điện - Điện tử, Bộ Tổng Tham mưu”.

Anh Việt nói vui rằng bố và bác anh tuy sau khi ra trường, mỗi người đi một hướng khác nhau nhưng lại có chung một điểm: “Cả đời chỉ làm ở duy nhất một cơ quan”, anh cười nói.

Đến lượt anh Việt và em trai, câu chuyện lặp lại theo một cách khác.

“Mình và em mình cũng là anh em sinh đôi… vào Bách khoa năm 2009 (K54) , anh chia sẻ. Nhưng lần này, họ chủ động tách hướng vì “không muốn dẫm lên chân nhau”, nên quyết sẽ học 2 ngành khác nhau.

Nghĩ là làm, em trai anh Việt sau đó theo học ngành Điện tử Viễn thông giống bố và bác ngày xưa, còn anh lại chọn Công nghệ thông tin, xuất phát từ một lý do rất cá nhân.

“Ngày ấy mình rất hâm mộ anh Nguyễn Tử Quảng cũng như BKAV… nên mình không mất nhiều thời gian để quyết định đi theo Công nghệ thông tin”, anh chia sẻ.

Lớn lên trong một gia đình có quá nhiều người học ở Bách khoa, nhưng đối với anh Việt, chẳng có áp lực nào tồn tại cả. Gia đình không hề ép hay định hướng hai anh em nên thi vào đâu, nhưng trùng hợp là cả 2 người đều nhắm đến Bách khoa.

“Thậm chí giờ mình không thể nhớ được là hồi thi đại học (ngày xưa vẫn là 2 kỳ thi tốt nghiệp THPT và thi đại học riêng, chứ chưa gộp vào làm một như giờ), mình điền nguyện vọng 2 là gì. Với mình lúc ấy chỉ có 2 lựa chọn, hoặc thi đỗ Bách khoa, hoặc trượt thì năm sau thi lại”, anh Việt nói.

Từng chia sẻ vui trong bức ảnh trước đó là gia đình mình có “DNA Bách Khoa”, nhưng khi nhìn lại, anh Việt cho rằng điều thực sự được di truyền trong gia đình anh không phải là việc học cùng trường, mà chính là tư duy, là chất kỹ thuật được truyền thừa qua nhiều thế hệ.

“ Bọn mình đều thích những thứ ngắn gọn, rõ ràng, ra được ngay kết quả rõ ràng. Những thứ hoa mỹ, đẹp mắt hay hấp dẫn có lẽ không phải sự ưu tiên của bọn mình ”, anh nói.

Anh tiết lộ thêm cả gen học Toán được truyền lại trong gia đình mình, do hầu hết mọi thành viên trong gia đình anh đều có thế mạnh ở môn này.  Bố và bác của anh khi xưa tự chọn vào Bách khoa mà không có ai định hướng. Anh và em anh sau này cũng vậy.

“Có lẽ với gia đình mình, mọi nẻo đường đều dẫn đến chiếc cổng parabol”, a nh chia sẻ.

“Vào Bách khoa rồi mới biết mình là ai”

Danh tiếng của Đại học Bách Khoa Hà Nội thường đi kèm với nhiều những “giai thoại” như sinh viên học 7-8 năm mới ra trường, thi lại hàng chục lần, hay chuyện bị buộc thôi học vì nợ môn quá nhiều. Và theo cảm nhận cá nhân từ những trải nghiệm của anh Việt, điều này không hề nói quá.

“Có sinh viên từng phải thi lại 1 môn đến 15 lần mới đỗ… Có nhiều bạn thi vào Bách khoa điểm cao nhưng do chểnh mảng mà sau 1-2 kỳ đã được trường mời ‘tốt nghiệp sớm’”, anh nói .

Bản thân anh Việt cũng không ngoại lệ khi đã từng trượt 2 môn ở Bách khoa, đó là Triết học khi anh thiếu 0.1 để qua môn  (được 3.9 trong khi 4.0 là đỗ), môn còn lại là thể dục, do bùng học nhiều, anh Việt đã bị thầy đánh trượt. .

Nhưng điều khiến anh nhớ nhất trong thời gian “mài đũng quần” ở đây lại không nằm ở điểm số, mà ở cảm giác tâm thế của bản thân đã hoàn toàn thay đổi.

“Hồi cấp 2 rồi cấp 3, môn Toán mình đều đứng đầu lớp… Nhưng vào Bách khoa rồi, chỉ riêng lớp của mình thôi cũng đã có rất nhiều bạn giỏi hơn mình rồi. Vào đây rồi, gặp nhiều bạn giỏi rồi, thì mình mới biết mình là ai ”, anh chia sẻ.

Những năm đầu học các môn đại cương như Toán cao cấp, Vật lý là giai đoạn khó nhất đối với anh Việt khi anh vẫn nhớ y nguyên cảm tự hào về khả năng học Toán của bản thân nhưng cũng phải “hết hơi” mới theo nổi chương trình.

Phải đến khi vào chuyên ngành, mọi thứ mới nhẹ nhàng hơn một chút hoặc có thể, như anh nói, là vì anh đã quen với guồng học tại đây. Sau cùng, thứ đọng lại sau 5 năm tại trường của anh không chỉ là kiến thức.

“Bách khoa không chỉ mang lại cho mình kỹ năng lập trình, mà quan trọng hơn là mang lại cho mình tư duy nhìn nhận bài toán & giải quyết vấn đề”.

Cũng chính hai yếu tố đó đã trở thành thứ tài sản quý giá giúp anh vươn ra môi trường học thuật quốc tế sau này.

Từ Hà Nội đến Berlin

Tốt nghiệp đại học năm 2014 với tấm bằng giỏi, anh Việt sang Đức du học thạc sĩ năm 2015. Anh chọn Đại học Kỹ thuật Munich, Đức, một trong những trường kỹ thuật hàng đầu châu Âu. Tại đây, anh theo đuổi trí tuệ nhân tạo ở thời điểm mà anh nói rằng “AI chưa quá hot”.

“Đi du học có lẽ là 1 trong số những quyết định quan trọng và đúng đắn nhất cuộc đời mình Trong quá trình đi học mình cũng may mắn xin được công việc làm thêm cũng là về AI luôn… học ở trường cái gì thì lên công ty áp dụng đúng cái đó” , anh Việt chia sẻ.

Sau khi tốt nghiệp năm 2018, anh chuyển đến Berlin và làm việc từ đó đến đầu năm 2025, trải qua nhiều vị trí như Kỹ sư Khoa học Dữ liệu, Kỹ sư Học máy và Kỹ sư trí tuệ nhân tạo.

Giữa năm 2025, anh Việt về nước đầu quân cho khoa công nghệ thông tin của Đại học Kinh tế Quốc dân. Ở trường, ngoài giảng dạy các môn về công nghệ thông tin, anh vẫn tiếp tục làm và nghiên cứu về AI.

“Ngoài những công việc hiện tại, mình vẫn duy trì công việc bán thời gian cho công ty cũ ở Berlin. Thi thoảng mình có nhận tư vấn cho các đối tác bên ngoài có nhu cầu xây dựng và triển khai các giải pháp AI. Tất nhiên là cả dạy học online và làm YouTube. Bận rộn nhưng mình thấy vui, vì được làm việc và tiếp xúc với AI dưới nhiều góc nhìn khác nhau” , anh chia sẻ.

Không gắn sự nghiệp của mình với một lĩnh vực cụ thể, anh chủ động dịch chuyển qua nhiều ngành từ HR, game, bán lẻ cho đến thể thao để có góc nhìn đa chiều về ứng dụng của AI. Anh Việt bắt đầu làm YouTube và dạy học online từ cuối năm 2022.

“ Mình thấy không có nhiều kênh bằng tiếng Việt nói về AI học thuật… mà nếu có thì khá khô khan và khó tiếp thu”, anh nói

Từ trải nghiệm từng “vật lộn” với tài liệu hàn lâm, anh nảy ra một hướng đi khác khi anh muốn chia sẻ lại các kiến thức về AI theo cách dễ hiểu, rời xa các công thức Toán học phức tạp.

Kênh Youtube Việt Nguyễn AI r a đời từ đó, với mục tiêu kể cả những người không có nền tảng công nghệ thông tin cũng có thể hiểu được.

“Đó cũng là 1 loại DNA đấy chứ nhỉ, DNA giảng dạy?”, anh nói vui khi nhớ về gia đình có ông là giảng viên, mẹ là giáo viên, dì anh cũng dạy ở Bách khoa.

Đã từng đi xa quê hương, mục tiêu của anh Việt giờ lại quay về rất gần khi anh muốn xây dựng được các ứng dụng, sản phẩm về AI có thể giải quyết các bài toán ngay ở trên mảnh đất hình chữ S.

“Hiện tại mình cũng đang làm việc với một vài đối tác rồi, nhưng cụ thể là những bên nào thì xin phép được giữ kín. Mong rằng sau này sẽ có dịp công bố khi sản phẩm hoàn thành. Mình hy vọng trong vài năm tới sẽ có thể chứng kiến nhiều hơn các sản phẩm hay ứng dụng về AI made in Vietnam gây được tiếng vang trong cộng đồng quốc tế” , anh bộc bạch.

Ở cuối câu chuyện, khi được hỏi về thế hệ tiếp theo có thể tiếp nối truyền thống Bách khoa của gia đình hay không, anh Việt không giấu được sự hào hứng: “Mình RẤT RẤT muốn… nhà mình không bị cắt chuỗi” , anh cười.

Nhưng anh hiểu rằng có một điều còn quan trọng hơn. “Việc đời F1… được học đúng với sở thích cũng như nguyện vọng của chúng quan trọng hơn nhiều so với việc kéo dài kỷ lục. Bạn nên là phiên bản tốt hơn so với các thế hệ trước, chứ không phải là bản copy của họ” , anh nói. Đó cũng là cách gia đình anh Việt tiếp nối truyền thống qua nhiều thế hệ, không phải bằng việc lặp lại, mà là đi xa hơn từ chính nền móng đã có.

Ảnh: NVCC