Đọc bình luận chỉ trích các em nữ sinh không chịu mặc áo dài cả tuần mà tôi bực: Thử ngồi phòng 40 độ cả ngày rồi hãy phán xét

* Bài viết thể hiện quan điểm của anh Lê Viết Quang - một phụ huynh có con đang học THPT tại TP.HCM

Mỗi mùa tựu trường, khi những hình ảnh nữ sinh trong tà áo dài trắng thướt tha xuất hiện ngập tràn trên báo chí hay mạng xã hội, hầu hết người lớn chúng ta đều không khỏi bồi hồi. Đó là một nét đẹp rất riêng, một biểu tượng dịu dàng đã đi vào thi ca và trở thành ký ức thanh xuân của biết bao thế hệ.

Nhưng đằng sau khung hình nên thơ ấy, những ngày gần đây, tôi đọc được không ít tâm sự trĩu nặng của các con về cảm giác “bí bách”, mệt mỏi khi phải khoác lên mình bộ trang phục này nhiều biểu trong tuần.

Là một phụ huynh có con gái đang ở lứa tuổi THPT ở TP.HCM, tôi nghĩ đã đến lúc người lớn chúng ta cần ngồi lại, lắng nghe những điều các con nói bằng sự thấu hiểu thực tế, thay vì chỉ nhìn ngắm tà áo dài qua lăng kính lãng mạn hóa .

Khi biểu tượng văn hóa va chạm với nhịp sống học đường hiện đại

Chúng ta đều đồng ý rằng áo dài là trang phục truyền thống, là niềm tự hào cần được tôn vinh. Ngày con gái bước vào lớp 10, tự tay ướm chiếc áo dài trắng may đo vừa vặn rồi bẽn lẽn ngắm mình trong gương, tôi cũng như bao ông bố bà mẹ khác, dâng lên niềm xúc động khó tả. Chiếc áo nhắc nhở con rằng mình đã bước sang một ngưỡng cửa mới của sự trưởng thành, biết nâng niu nét duyên dáng và gìn giữ nét đẹp văn hóa truyền thống.

Tuy nhiên, giáo dục thẩm mỹ không thể tách rời khỏi điều kiện sống và sinh hoạt thực tế. Lịch học của học sinh hiện nay đã thay đổi rất nhiều so với thời của chúng tôi. Không còn là những buổi học nửa ngày thong thả rảo bước về nhà, phần lớn các con hiện nay phải học hai buổi mỗi ngày, gắn bó với trường lớp từ sáng sớm đến tận chiều muộn.

Ở những vùng khí hậu nhiệt đới nắng nóng gay gắt, nhiều phòng học hơn bốn mươi học sinh chỉ có quạt máy. Việc phải ngồi liên tục nhiều giờ liền trong bộ trang phục cổ cao, chít eo, chất liệu vải ít co giãn và không thực sự thấm hút mồ hôi là một áp lực thể chất rất lớn.

Chưa kể những ngày mưa ngập bất chợt, tà áo trắng lấm lem dính chặt vào người không chỉ bất tiện khi di chuyển bằng xe đạp hay xe buýt, mà còn mang lại cảm giác ngượng ngùng, mất tự tin cho những đứa trẻ đang tuổi lớn.

Những âu lo thầm kín của tuổi dậy thì

Có những nỗi niềm của con gái mà nếu người lớn không tinh tế, chúng ta sẽ rất khó nhận ra. Lứa tuổi 15, 16 là giai đoạn cơ thể các con có nhiều xáo trộn và biến đổi về sinh lý. Những chu kỳ kinh nguyệt bất chợt, sự e ngại về vóc dáng hay đơn giản là nỗi sợ xảy ra “sự cố” trên nền vải lụa trắng muốt khiến nhiều con luôn ở trong trạng thái căng thẳng .

Thay vì dành toàn bộ năng lượng và tâm trí để tiếp thu bài giảng hay tương tác với thầy cô, bạn bè, các con lại phải thường xuyên nhìn trước ngó sau, loay hoay tìm cách che chắn. Việc học tập vốn đã nhiều áp lực kiến thức, nay lại phải cõng thêm nỗi âu lo thường trực về chuyện phục trang. Khi đến trường mà tâm trí không được giải phóng khỏi những nỗi bất an cơ học, hiệu quả học tập và niềm vui khám phá tri thức của các con chắc chắn sẽ bị ảnh hưởng .

Bên cạnh đó, việc một số nơi quy định học sinh phải mang theo đồ thể dục để thay ra thay vào giữa các tiết học trong ngày cũng tạo nên một gánh nặng hậu cần không nhỏ. Chiếc cặp sách vốn đã nặng trĩu sách vở, nay phải nhét thêm túi quần áo, giày dép lỉnh kỉnh. Những bậc làm cha mẹ tan làm về muộn lại tất bật giặt tay, hong phơi gấp gáp trong đêm chỉ để con kịp có áo khô sạch đến lớp vào ngày hôm sau.

Kỷ luật học đường không nằm ở sự cam chịu

Thỉnh thoảng trên các diễn đàn, tôi vẫn bắt gặp những ý kiến cho rằng: "Học sinh bây giờ hay than thở, việc mặc áo dài có một chút bất tiện cũng không chịu được thì làm sao rèn giũa được bản lĩnh kiên cường khi bước vào đời". Tôi nghĩ nhận định ấy có phần khắt khe và chưa công bằng với con trẻ.

Bản lĩnh của một đứa trẻ cần được tôi luyện qua tinh thần tự học, thái độ trung thực, ý thức trách nhiệm với tập thể, khả năng vượt qua thất bại hay sự kiên trì theo đuổi mục tiêu. Kỷ luật học đường là để xây dựng nề nếp văn minh, chứ không phải là sự ép buộc thể xác chịu đựng một điều kiện thiếu thoải mái. Bản thân người lớn chúng ta khi đi làm nơi công sở cũng luôn hướng đến những trang phục thoáng mát, gọn gàng để tối ưu hóa năng suất lao động. Thật khó để đòi hỏi các con phải yêu thích và gìn giữ một giá trị văn hóa khi chính giá trị ấy đang mang lại cho các con cảm giác ngột ngạt mỗi ngày.

Tình yêu với tà áo dài chỉ có thể nảy mầm và bền bỉ khi nó gắn liền với những cảm xúc trân quý, tự hào, chứ không thể hình thành từ những mệnh lệnh hành chính khô cứng hay sự cam chịu.

Trả lại sự hồn nhiên cho sân trường hạnh phúc

Chúng tôi, những bậc phụ huynh, không hề mong muốn nhà trường gạt bỏ tà áo dài truyền thống khỏi đời sống học đường. Điều chúng tôi mong mỏi chỉ là một sự điều chỉnh linh hoạt và nhân văn hơn từ phía các nhà quản lý giáo dục.

Thiết nghĩ, nhà trường hoàn toàn có thể cân nhắc quy định cho nữ sinh mặc áo dài vào buổi lễ chào cờ đầu tuần hoặc trong những dịp lễ kỷ niệm trang trọng. Đó sẽ là khoảnh khắc các con khoác lên mình tà áo trắng với sự trân trọng và tự hào cao nhất. hững ngày còn lại trong tuần, hãy để các con được mặc đồng phục sơ mi, quần tây hoặc váy quá gối gọn gàng, thoáng mát.

Vào những ngày có tiết giáo dục thể chất hay quốc phòng, việc cho phép các con mặc đồng phục thể thao suốt cả buổi học sẽ giúp tiết kiệm thời gian, công sức và giảm bớt gánh nặng không cần thiết.

Một “trường học hạnh phúc” không phải là khái niệm gì đó quá xa xôi hay trừu tượng. Nó hiện hữu ngay trong việc người thầy biết lắng nghe những điều bất tiện nhỏ nhất của học trò, biết điều chỉnh nội quy để tạo ra một không gian học tập thân thiện và an toàn. Khi các con được thoải mái hít thở, tự do vận động và tự tin với trang phục của mình, mỗi ngày đến trường mới thực sự là một ngày vui trọn vẹn.