Xu hướng thế hệ trẻ ưu tiên đầu tư bền vững và cá nhân hóa sâu sắc

Thậm chí, giới trẻ cũng đang ưu tiên đầu tư bền vững khi theo một thống kê toàn cầu, khoảng 30% những người thừa kế thế hệ mới thể hiện sự quan tâm đặc biệt đến các danh mục đầu tư bền vững và tạo ra tác động xã hội. Như vậy có thể thấy, quan điểm về quản lý tài sản tài chính đang có nhiều sự thay đổi giữa các thế hệ, xu hướng thế hệ trẻ ưu tiên đầu tư bền vững và cá nhân hóa sâu sắc đang hình thành ngày một rõ nét hơn. Trao đổi trong Chương trình Hộp Tài sản (The Wealth Box Talk) trên VTV8, ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Khối Ngân hàng Đầu tư, Công ty CP Chứng Khoán An Bình đánh giá, do được đào tạo bài bản và tiếp cận công nghệ sớm nên thế hệ trẻ nhận chuyển giao tài sản ngày nay đã có những sự thay đổi lớn so với thế hệ trước.

BTV Mùi Khánh Ly: Là một chuyên gia lâu năm trong ngành quản lý tài sản, tài chính, như ông cũng đã thấy cuộc chuyển giao tài sản toàn cầu đang diễn ra và thế hệ trẻ đang định hình lại cách quản lý gia sản, quản lý tài sản tài chính của mình, ông có thể chia sẻ thêm về cuộc chuyển giao lần này như thế nào không thưa ông?

Ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Khối Ngân hàng Đầu tư, Công ty CP Chứng Khoán An Bình

Đây có thể nói là cuộc chuyển giao tài sản lớn nhất trong lịch sử hiện đại. Theo UBS, khoảng 83,5 nghìn tỷ USD sẽ được chuyển sang thế hệ kế cận trên toàn cầu trong hai thập kỷ tới. Riêng tại Mỹ, Cerulli Associates ước tính con số này lên tới gần 124 nghìn tỷ USD đến năm 2048. Điều đáng chú ý là thế hệ nhận tài sản không muốn quay lại với cách làm cũ khi báo cáo Thịnh vượng Thế giới 2025 của Capgemini cho thấy 81% người thừa kế dự định thay đổi đơn vị quản lý tài sản trong vòng một đến hai năm sau khi nhận thừa kế.

Tại Việt Nam, lớp doanh nhân lập nghiệp sau Đổi Mới, nay ở độ tuổi 55–70, đang bắt đầu trao lại gia sản cho thế hệ F2. Quy mô tài sản cũng tăng rất nhanh: theo Knight Frank, số người siêu giàu (tài sản ròng trên 30 triệu USD) tại Việt Nam đạt 1.233 người năm 2026 và dự báo tăng thêm 59% trong 5 năm tới, thuộc nhóm nhanh nhất thế giới. Thế hệ F2 được đào tạo bài bản, tiếp cận công nghệ sớm và mang đến ba sự thay đổi lớn. Thứ nhất, từ sinh lời sang ý nghĩa, bên cạnh lợi nhuận, họ quan tâm đến tính bền vững và giá trị xã hội của khoản đầu tư theo tiêu chuẩn ESG. Thứ hai, từ sản phẩm sang cá nhân hóa, họ từ chối danh mục đóng gói sẵn và muốn danh mục phản ánh đúng lối sống, giá trị cá nhân. Thứ ba, từ tin người sang tin dữ liệu, họ đòi hỏi minh bạch, phân tích dựa trên dữ liệu và tương tác qua nền tảng số.

Tuy nhiên, chuyển giao tài sản không chỉ là chia tài sản, mà là chuyển giao kỷ luật tài chính, khẩu vị rủi ro và cấu trúc quản trị. Một nghiên cứu nổi tiếng của The Williams Group trên 3.250 gia đình cho thấy khoảng 70% gia sản bị mất ở thế hệ thứ hai và 90% ở thế hệ thứ ba. Trong khi đó, khảo sát của PwC cho thấy chỉ 36% doanh nghiệp gia đình Việt Nam có kế hoạch kế nghiệp chính thức. Vì vậy, vai trò của nhà tư vấn hôm nay là cầu nối, dung hòa giữa mong muốn an toàn vốn của cha mẹ và khát vọng tạo tác động của con cái.

BTV Mùi Khánh Ly: Như ông vừa chia sẻ, các quản điểm về quản lý tài sản tài chính của người trẻ toàn cầu đang hình thành xu hướng mới, trước tiên là có xu hướng bền vững hơn, theo ông là vì sao?

Ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Khối Ngân hàng Đầu tư, Công ty CP Chứng Khoán An Bình

Theo tôi, đây không phải trào lưu nhất thời mà xuất phát từ bốn nguyên nhân căn bản, và các số liệu khảo sát đều xác nhận điều đó. Khảo sát Sustainable Signals 2025 của Morgan Stanley với hơn 1.700 nhà đầu tư cho thấy 88% quan tâm đến đầu tư bền vững; ở nhóm Gen Z và Millennials, tỷ lệ này lên tới 99% và 97%.

Thứ nhất, người trẻ lớn lên cùng biến đổi khí hậu, ô nhiễm và các vấn đề về bất bình đẳng. Với họ, đồng tiền đầu tư không thể tách rời trách nhiệm xã hội. Thứ hai, được thừa hưởng nền tảng tài sản vững chắc từ cha mẹ, họ có điều kiện đặt câu hỏi: tài sản này đại diện cho giá trị gì của tôi?

Thứ ba, và đây là điểm quan trọng: đầu tư bền vững chính là quản trị rủi ro. Doanh nghiệp thiếu minh bạch hay gây ô nhiễm sẽ đối mặt rủi ro pháp lý, mất khách hàng và khó tiếp cận vốn. Người trẻ có tầm nhìn dài hạn nên nhận thức rất rõ điều này. Cũng theo Morgan Stanley, hơn 80% nhà đầu tư coi chuyển dịch năng lượng là cơ hội sinh lời, và 59% dự định tăng tỷ trọng đầu tư bền vững trong năm tới.

Thứ tư, chính sách và dòng vốn đang đi cùng hướng. Việt Nam đã cam kết đạt phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050. Tín dụng xanh tăng trưởng bình quân khoảng 20%/năm giai đoạn 2017–2025, dù mới chiếm khoảng 4,6% tổng dư nợ, nghĩa là dư địa còn rất lớn.

Dù vậy, tôi luôn khuyên nhà đầu tư trẻ rằng bền vững phải đi đôi với hiệu quả. Cần cẩn trọng với hiện tượng tẩy xanh (greenwashing), tức doanh nghiệp chỉ gắn nhãn ESG mà thực chất không thay đổi, và lựa chọn doanh nghiệp vừa có trách nhiệm xã hội vừa có nền tảng kinh doanh vững chắc.

BTV Mùi Khánh Ly: Vậy còn xu hướng cá nhân hóa sâu sắc thì có sự khác biệt như thế nào so với trước đây, thưa ông?

Ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Khối Ngân hàng Đầu tư, Công ty CP Chứng Khoán An Bình

Trước đây, nhà tư vấn thường áp dụng phương pháp "may sẵn", phân loại khách hàng vào vài nhóm khẩu vị rủi ro như thận trọng, cân bằng, tăng trưởng, rồi đưa ra đề xuất xoay quanh câu hỏi "Lãi bao nhiêu?". Ở Việt Nam, hoạt động tư vấn nhiều năm qua chủ yếu là gợi ý mã cổ phiếu và điểm mua bán.

Ngày nay, các giải pháp tài chính đã chuyển sang "may đo" với ba khác biệt lớn. Đầu tiên, các giải pháp xuất phát từ mục tiêu sống của người dân, như khởi nghiệp, nghỉ hưu sớm, cho con du học hay làm từ thiện, rồi mới thiết kế dòng tiền và danh mục cho từng giai đoạn. Tiếp theo, danh mục phản ánh hệ giá trị cá nhân, hai nhà đầu tư cùng khẩu vị rủi ro vẫn có thể có danh mục rất khác nhau, vì một người muốn loại bỏ ngành than, thuốc lá, người kia muốn tập trung vào công nghệ, y tế hay giáo dục… Cuối cùng là tương tác hai chiều và minh bạch, nhà đầu tư tham gia vào quyết định và theo dõi tài sản theo thời gian thực trên nền tảng số.

Nhu cầu đa dạng hóa của thế hệ trẻ cũng rất rõ. Theo Capgemini, 61% nhà đầu tư giàu có thuộc thế hệ Millennials và Gen Z đang phân bổ vốn vào các loại tài sản tăng trưởng cao và sản phẩm chuyên biệt; 88% nhà tư vấn nhận thấy thế hệ trẻ quan tâm đến tài sản thay thế nhiều hơn thế hệ cha mẹ. Một danh mục chung cho tất cả rõ ràng không còn đáp ứng được. Công nghệ và AI giúp việc cá nhân hóa ở quy mô lớn trở nên khả thi. Nhưng cốt lõi vẫn là con người. Cũng một khảo sát trên cho thấy 62% nhà đầu tư thế hệ mới sẵn sàng đi theo nhà tư vấn của mình nếu người đó chuyển sang công ty khác. Niềm tin cá nhân vẫn là tài sản quý nhất của nghề. Và cá nhân hóa không có nghĩa là chiều theo mọi mong muốn mà phải giữ vững kỷ luật phân bổ tài sản, cảnh báo rủi ro và đôi khi phải nói "không".

BTV Mùi Khánh Ly: Hiện nay, nền kinh tế Việt Nam vẫn đang tăng trưởng tích cực, và Việt Nam cũng đang bắt đầu bước vào cuộc chuyển giao tài sản giữa các thế hệ, theo ông, cuộc chuyển giao tài sản tại Việt Nam dù đi sau các nước đã phát triển nhưng các xu hướng đầu tư bền vững và cá nhân hóa của giới trẻ có giống như trên thế giới không?

Ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Khối Ngân hàng Đầu tư, Công ty CP Chứng Khoán An Bình

Xu hướng này đã xuất hiện tại Việt Nam, đang ở giai đoạn khởi động nhưng với những tín hiệu rất rõ nét.

Thứ nhất, quy mô nhà đầu tư tăng mạnh. Theo VSDC, đến hết tháng 9/2026, Việt Nam có hơn 14,08 triệu tài khoản chứng khoán, tương đương khoảng 14% dân số, trong đó 99,8% là nhà đầu tư cá nhân. Chỉ trong 9 tháng năm 2026 đã có thêm hơn 2,2 triệu tài khoản mở mới, riêng tháng 9 gần 245.000 tài khoản. Phần lớn là nhà đầu tư trẻ, quen giao dịch qua ứng dụng và đòi hỏi trải nghiệm số rất cao.

Thứ hai, tầng lớp giàu có tăng nhanh, tạo nhu cầu quản lý tài sản chuyên nghiệp. Các ngân hàng và công ty chứng khoán đều đang chuyển dịch mạnh sang mảng Wealth Management. Thế hệ F2 tiếp quản doanh nghiệp gia đình cũng mang theo tư duy quản trị hiện đại, coi trọng minh bạch và ESG. Từ Thông tư 96/2020, doanh nghiệp niêm yết đã phải công bố thông tin về tác động môi trường và xã hội.

Thứ ba, thị trường vừa bước sang giai đoạn mới. FTSE Russell chính thức nâng hạng Việt Nam lên thị trường mới nổi thứ cấp từ ngày 21/9/2026, với lộ trình phân bổ kéo dài đến năm 2027. Dòng vốn ngoại, đặc biệt từ các quỹ có tiêu chí ESG, sẽ buộc doanh nghiệp nâng chuẩn minh bạch và bền vững.

Tuy nhiên, khoảng cách còn lớn. Tổng tài sản quản lý qua quỹ đầu tư tại Việt Nam mới khoảng 846.000 tỷ đồng, tương đương 6% GDP, trong khi Thái Lan trên 31%, Malaysia trên 56%, Hàn Quốc khoảng 84%. Phần lớn nhà đầu tư vẫn nghiêng về giao dịch ngắn hạn, sản phẩm ESG còn hạn chế. Đây chính là cơ hội cho các công ty chứng khoán và nhà tư vấn chuẩn bị từ hôm nay để nắm giữ thế hệ khách hàng tương lai.

BTV Mùi Khánh Ly: Để bắt kịp xu hướng này, ngành quản lý tài sản ở Việt Nam cần có sự thay đổi như thế nào để giúp người dân quản lý tài chính hiệu quả?

Ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Khối Ngân hàng Đầu tư, Công ty CP Chứng Khoán An Bình

Theo tôi, ngành quản lý tài sản cần tập trung chuyển đổi ở năm yếu tố.

Một là thước đo tư vấn, cần chuyển từ doanh số giao dịch, phí môi giới sang sự tăng trưởng bền vững của tài sản nhà đầu tư và mức độ hoàn thành mục tiêu tài chính của họ. Điều này đòi hỏi thay đổi cả cơ chế thu nhập lẫn văn hóa doanh nghiệp.

Hai là đa dạng hóa sản phẩm. Số quỹ mở đã tăng từ 34 lên 82 quỹ kể từ năm 2020, nhưng tổng tài sản quản lý qua quỹ mới khoảng 6% GDP, thấp xa so với khu vực. Thị trường cần thêm quỹ mở, ETF, quỹ hưu trí tự nguyện, trái phiếu xanh, cùng các công cụ giúp nhà đầu tư chủ động quản trị dòng tiền và chi phí vốn, như tại Chứng khoán An Bình có Margin 6.9 Plus với lãi suất ưu đãi chỉ từ 6,9%/năm, giúp nhà đầu tư cá nhân hóa chiến lược chi phí vốn và linh hoạt hơn trong quản trị danh mục ngắn và trung hạn, trên nguyên tắc sử dụng đòn bẩy có kỷ luật.

Ba là công nghệ và dữ liệu. Với hơn 14 triệu tài khoản, chỉ có ứng dụng AI và dữ liệu lớn mới giúp cá nhân hóa dịch vụ ở quy mô rộng với chi phí hợp lý.

Bốn là năng lực tư vấn, đội ngũ chuyên viên cần chuyển từ khuyến nghị mã cổ phiếu sang hoạch định tài chính toàn diện, hiểu về kế hoạch thừa kế, ESG và kỹ năng lắng nghe khách hàng.

Năm là minh bạch và giáo dục, niềm tin là tài sản lớn nhất của ngành, phí phải rõ ràng, rủi ro phải được nói thẳng. Cùng với đó là nâng cao nhận thức đầu tư dài hạn, để người dân hiểu quản lý tài sản là kỷ luật nhiều năm, không phải cuộc chơi lướt sóng. Về phía chính sách, tôi kỳ vọng khung pháp lý về quỹ đầu tư, chuẩn công bố thông tin ESG và bảo vệ nhà đầu tư tiếp tục được hoàn thiện.

BTV Mùi Khánh Ly: Còn phía các thành viên trên thị trường như bên ông đang có thêm những giải pháp như thế nào để đáp ứng các nhu cầu mới của nhà đầu tư và người dân hiện nay, qua đóng góp vào sự phát triển của ngành quản lý tài sản, tài chính?

Ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Khối Ngân hàng Đầu tư, Công ty CP Chứng Khoán An Bình

Chúng tôi xác định quản lý tài sản là trụ cột phát triển dài hạn và đang triển khai đồng bộ bốn giải pháp chính.

Thứ nhất, năng lực tài chính vững chắc. Năm 2026, Chứng khoán An Bình đã hoàn tất tăng vốn điều lệ từ khoảng 1.000 tỷ lên hơn 3.000 tỷ đồng, giúp chúng tôi đầu tư bài bản cho các giải pháp, công nghệ và con người thay vì chỉ cạnh tranh ngắn hạn. Theo báo cáo tài chính 9 tháng đầu năm 2026, ABS ghi nhận doanh thu hoạt động 941 tỷ đồng, tăng 176,3% so với cùng kỳ năm 2025; lợi nhuận trước thuế đạt 602,1 tỷ đồng, gấp 4,6 lần cùng kỳ, hoàn thành 100,3% kế hoạch năm chỉ sau ba quý. Nền tảng này giúp chúng tôi đủ năng lực đáp ứng các nhu cầu tài chính mới, hiện đại của thị trường, đặc biệt khi thị trường vừa được nâng hạng và dòng vốn đang mở rộng.

Thứ hai, hợp tác chiến lược toàn diện với các ngân hàng hàng đầu về bán lẻ, để cung cấp chuỗi giải pháp trọn gói từ tích lũy, tiết kiệm đến đầu tư dài hạn. Khách hàng có thể tìm thấy giải pháp phù hợp với từng giai đoạn cuộc đời trong một hệ sinh thái thống nhất.

Thứ ba, cá nhân hóa theo phân khúc. Với nhóm có tài sản lớn, chúng tôi xây dựng mô hình phục vụ riêng với chuyên viên tư vấn chuyên trách và giải pháp thiết kế theo mục tiêu. Với nhà đầu tư trẻ, chúng tôi đẩy mạnh số hóa qua ứng dụng di động, website và nội dung phân tích để họ chủ động tiếp cận thông tin mọi lúc, mọi nơi. Thứ tư, nâng cao chất lượng tư vấn, chúng tôi đào tạo đội ngũ theo chuẩn hoạch định tài chính chuyên nghiệp, ứng dụng dữ liệu và công nghệ trong nghiên cứu, lấy sự minh bạch và lợi ích bền vững của khách hàng làm kim chỉ nam.

Với chúng tôi, đóng góp cho ngành không chỉ là tăng quy mô tài sản quản lý, mà là góp phần thay đổi thói quen của nhà đầu tư Việt Nam, từ đầu tư ngắn hạn sang quản lý tài sản có kỷ luật, có mục tiêu và bền vững qua nhiều thế hệ.

BTV Mùi Khánh Ly: Xin cảm ơn ông về những thông tin vừa rồi!