Tân sinh viên cảnh giác mùa nhập học: Lừa đặt cọc phòng trọ, việc nhẹ lương cao
Bước vào mùa nhập học năm 2026, hàng chục nghìn tân sinh viên từ các tỉnh, thành đổ về TPHCM tìm phòng trọ, việc làm thêm và hoàn tất thủ tục nhập học. Sự thiếu kinh nghiệm cùng tâm lý muốn nhanh chóng ổn định cuộc sống khiến các em dễ trở thành mục tiêu của những chiêu lừa đặt cọc phòng, tuyển dụng “việc nhẹ lương cao” và yêu cầu chuyển tiền qua tài khoản cá nhân.
Phòng càng đẹp, càng rẻ, càng phải cảnh giác
Khảo sát tại khu vực Gò Vấp cho thấy giá thuê phòng hiện dao động từ khoảng 1,4 triệu đến 6,5 triệu đồng/tháng, tùy vị trí, diện tích và tiện nghi.
Một góc phòng trọ đơn sơ nhưng được giới thiệu từ 2-4 triệu đồng/ tháng.
Phòng giá từ 1,4 đến 2 triệu đồng/tháng thường có diện tích nhỏ, chỉ đáp ứng nhu cầu sinh hoạt cơ bản. Phân khúc từ 2,5 đến 4,5 triệu đồng có diện tích rộng hơn hoặc được thiết kế thêm gác. Các phòng dạng studio, trang bị nội thất tương đối đầy đủ, có giá khoảng 4–6,5 triệu đồng/tháng.
Tại những khu vực gần trường đại học, chợ, trung tâm thương mại hoặc các trục đường như Quang Trung, Lê Đức Thọ, Nguyễn Kiệm, giá thuê thường cao hơn. Ngoài tiền phòng, người thuê còn phải tính đến tiền điện, nước, Internet, phí giữ xe và các khoản dịch vụ khác.
Một sinh viên tên Khoa đang thuê trọ tại khu vực Gò Vấp cho biết chỉ có thể tìm phòng trong khoảng 2–3 triệu đồng mỗi tháng. Nếu giá thuê cao hơn, cộng thêm điện, nước và Internet, áp lực chi tiêu sẽ rất lớn.
Chính nhu cầu tìm phòng trọ giá rẻ đã trở thành điểm yếu để kẻ gian khai thác. Thủ đoạn phổ biến là đăng hình ảnh căn phòng đẹp, vị trí thuận lợi nhưng đưa ra mức giá thấp hơn đáng kể so với mặt bằng chung. Khi sinh viên liên hệ, người đăng tin viện lý do “nhiều người đang hỏi”, “chỉ còn một phòng” hoặc “chủ nhà đang ở xa” để thúc giục chuyển tiền giữ chỗ.
Một số trường hợp còn giả danh chủ nhà hoặc môi giới, nhận tiền cọc của nhiều người cho cùng một phòng rồi cắt liên lạc. Có nơi yêu cầu người thuê đóng trước nhiều tháng để được giảm giá nhưng không cho xem đầy đủ không gian thực tế hoặc né tránh việc cung cấp hợp đồng rõ ràng.
Nhiều trường hợp môi giới đăng bài quảng cáo cho thuê phòng, sinh viên được khuyến cáo cần tìm hiểu kỹ trước khi xuống tiền đặt cọc.
Mới đây, theo phản ánh của một số sinh viên Trường CĐ FPT Polytechnic TPHCM, các em được giới thiệu thuê chỗ ở với thông tin mỗi phòng chỉ có khoảng 6–8 người. Tuy nhiên, sau khi đặt cọc và chuyển vào ở, mới phát hiện căn hộ bị chia nhỏ, bố trí tới 24 chỗ ngủ. Do đã đóng khoản tiền lớn và ký hợp đồng dài hạn, nhiều sinh viên dù không hài lòng vẫn khó chuyển đi.
Công an TPHCM khuyến cáo sinh viên chỉ đặt cọc sau khi trực tiếp xem phòng và xác minh thông tin. Người thuê cần kiểm tra người giao dịch có thực sự là chủ nhà hoặc được ủy quyền hợp pháp hay không; đồng thời làm rõ giá thuê, tiền cọc, thời hạn hợp đồng, điều kiện hoàn cọc và toàn bộ phụ phí.
“Việc nhẹ, lương cao” nhưng phải nộp tiền trước
Bên cạnh chỗ ở, nhu cầu tìm việc làm thêm để trang trải sinh hoạt cũng khiến tân sinh viên đối diện nhiều rủi ro.
Các lời mời như trực tin nhắn, nhập dữ liệu, đánh máy tại nhà, cộng tác viên bán hàng, xử lý đơn hàng hoặc làm việc theo ca với mức thu nhập hấp dẫn thường được đăng trong hội nhóm sinh viên và mạng xã hội. Sau khi tiếp cận, người tuyển dụng có thể yêu cầu ứng viên đóng “phí hồ sơ”, “phí đồng phục”, “phí kích hoạt tài khoản”, “tiền bảo đảm công việc” hoặc chuyển khoản đặt cọc trước khi nhận việc.
Khuyến cáo của Công an TPHCM đối với tân sinh viên.
Một biến thể khác là giao cho sinh viên thực hiện những nhiệm vụ nhỏ và trả tiền trong giai đoạn đầu nhằm tạo lòng tin. Sau đó, đối tượng yêu cầu chuyển số tiền lớn hơn để nhận nhiệm vụ có “hoa hồng cao” hoặc lấy lại khoản tiền đã nộp. Khi nạn nhân không còn khả năng chuyển tiếp, tài khoản liên lạc sẽ bị khóa hoặc biến mất.
Dấu hiệu chung của những lời mời này là mô tả công việc mơ hồ, thu nhập cao bất thường, không có địa chỉ doanh nghiệp rõ ràng, phỏng vấn hoàn toàn qua tin nhắn và liên tục thúc ép ứng viên chuyển tiền. Sinh viên cần nhớ, một đơn vị tuyển dụng minh bạch không buộc người lao động chuyển tiền vào tài khoản cá nhân để được nhận việc.
Trước khi làm thêm, sinh viên nên kiểm tra tên doanh nghiệp, địa chỉ, mã số thuế, người đại diện và nội dung công việc; ưu tiên các vị trí do nhà trường, trung tâm hỗ trợ sinh viên hoặc doanh nghiệp có thông tin pháp lý rõ ràng giới thiệu. Không gửi ảnh căn cước công dân, thông tin tài khoản ngân hàng, mã OTP hay hình ảnh khuôn mặt theo hướng dẫn của người lạ.
Cẩn trọng với giấy báo trúng tuyển, tin nhắn, e-mail đóng học phí giả mạo
Công an TPHCM cũng cảnh báo thủ đoạn giả mạo giấy báo trúng tuyển, tin nhắn hoặc email của trường để yêu cầu thí sinh nộp học phí khẩn cấp. Đường dẫn đính kèm có thể đưa người dùng đến website giả, trong khi số tiền được yêu cầu chuyển vào tài khoản cá nhân.
Sinh viên cần truy cập trực tiếp website chính thức có tên miền của cơ sở giáo dục, liên hệ hotline công khai để đối chiếu và chỉ đóng học phí qua tài khoản chính thức của trường. Nếu nhận được yêu cầu chuyển tiền gấp, tuyệt đối không làm theo khi chưa xác minh.
Khi phát hiện dấu hiệu bất thường hoặc đã chuyển tiền, sinh viên cần lưu lại nội dung trao đổi, đường dẫn, số điện thoại, số tài khoản và chứng từ giao dịch; đồng thời báo ngay cho ngân hàng và cơ quan công an gần nhất. Sự bình tĩnh và một cuộc gọi xác minh với gia đình, nhà trường có thể giúp các em tránh mất số tiền dành cho cả kỳ nhập học.
Ba nguyên tắc tân sinh viên cần nhớ
1/ Không đóng tiền cọc phòng trọ khi chưa trực tiếp xem và xác minh người cho thuê.
2/ Không nộp bất kỳ khoản phí nào để được nhận việc làm thêm.
3/ Không đóng học phí qua tài khoản cá nhân hoặc đường dẫn không chính thức.