Ở tuổi 40, đây là 6 nguồn tiền ngoài lương giúp tôi bớt phụ thuộc vào một khoản thu nhập

Nhiều người vẫn mặc định rằng tiền lương là nguồn thu nhập chính, thậm chí là duy nhất. Điều này không có gì bất thường, nhất là với người làm công ăn lương. Tuy nhiên, khi bước vào tuổi trung niên, áp lực tài chính thường tăng lên: tiền nhà, chi phí nuôi con, chăm sóc cha mẹ, bảo hiểm, sức khỏe và mục tiêu tích lũy cho tuổi già đều cùng lúc xuất hiện.

Khi đó, việc chỉ dựa vào một nguồn lương cố định có thể khiến tài chính gia đình trở nên khá mong manh. Sau nhiều năm điều chỉnh cách sử dụng tiền, tôi nhận ra mình có thể tạo thêm hoặc giữ lại tiền từ 6 nguồn dưới đây.

1. Tiền nhàn rỗi cũng có thể tạo ra tiền

Trước đây, tôi từng có thói quen để khá nhiều tiền nằm trong tài khoản thanh toán. Một khoản để trả hóa đơn, một khoản chờ đóng tiền học, một khoản dành cho chi tiêu trong tháng. Số tiền không quá lớn nếu nhìn riêng lẻ, nhưng cộng lại thì không hề nhỏ.

Sau này tôi mới hiểu, tiền chưa cần dùng ngay không nhất thiết phải nằm im.

Phần tiền dự phòng cho các khoản chi ngắn hạn có thể được phân bổ vào những sản phẩm tài chính có tính thanh khoản phù hợp và mức rủi ro mà mình hiểu rõ. Với tiền chưa cần sử dụng trong thời gian dài hơn, có thể cân nhắc gửi tiết kiệm theo kỳ hạn hoặc chia thành nhiều khoản để tránh phải tất toán toàn bộ khi cần tiền gấp.

Điều quan trọng không phải cố ép mọi đồng tiền phải sinh lời bằng mọi giá, mà là phân biệt rõ tiền chi tiêu, quỹ dự phòng và tiền có thể đầu tư.

Khi số vốn tích lũy tăng dần, ngay cả mức sinh lời không quá cao cũng có thể tạo ra một khoản tiền đáng kể theo thời gian. Đây cũng là lý do tôi ngày càng coi trọng việc tiết kiệm: vốn càng lớn, khả năng tạo thêm thu nhập từ vốn càng cao.

2. Tài sản không dùng đến có thể biến thành dòng tiền

Một trong những việc tôi thường làm là kiểm kê lại tài sản đang có.

Đó có thể là một căn phòng trống, chỗ đỗ xe ít sử dụng, chiếc xe thứ hai, máy ảnh, máy tính bảng, thiết bị làm việc hoặc nhiều món đồ giá trị khác.

Không phải tài sản nào cũng cần mang đi cho thuê, nhưng tài sản không sử dụng trong thời gian dài đồng nghĩa với việc vốn đang bị đóng băng. Một số tài sản còn phát sinh thêm chi phí bảo quản, sửa chữa, phí dịch vụ hoặc hao mòn theo thời gian.

Nếu có một chỗ đỗ xe không dùng tới, việc cho thuê có thể tạo thêm một khoản đều đặn mỗi tháng. Nếu có thiết bị đắt tiền chỉ sử dụng vài lần mỗi năm, có thể cân nhắc bán lại thay vì tiếp tục giữ vì tâm lý “biết đâu sau này cần”.

Tôi từng thấy không ít người có tài sản trên giấy khá lớn nhưng dòng tiền thực tế lại rất hạn chế. Lý do là phần lớn tài sản chỉ nằm đó và không tạo ra thu nhập.

Vì thế, sau tuổi 40, tôi bắt đầu quan tâm nhiều hơn đến câu hỏi: Tài sản mình đang sở hữu có thực sự phục vụ cuộc sống hay đang âm thầm tiêu tốn tiền?

3. Bán đồ cũ cũng là cách thu hồi vốn

Trong nhà hầu như ai cũng có một số món đồ mua về rồi gần như không sử dụng: quần áo còn mới, điện thoại cũ, máy tính bảng, đồ gia dụng, sách, đồ chơi trẻ em hoặc những món từng được mua chỉ vì một phút hào hứng.

Tôi từng giữ điện thoại cũ với suy nghĩ để làm máy dự phòng. Nhưng thực tế nhiều tháng không động tới. Trong khi đó, thiết bị điện tử càng để lâu càng mất giá.

Từ đó, tôi hình thành một nguyên tắc: nếu đã chắc chắn không sử dụng nữa, tôi sẽ bán càng sớm càng tốt.

Số tiền thu về từ đồ cũ không thể gọi là một nguồn thu nhập bền vững, nhưng đó là cách thu hồi một phần vốn đã bỏ ra. Quan trọng hơn, nó giúp tôi nhìn lại thói quen mua sắm của mình.

Có những tháng, chỉ nhờ bán vài món đồ không còn cần thiết, tôi thu lại được một khoản đủ để chi trả tiền điện, tiền mạng hoặc một phần sinh hoạt phí.

Cảm giác nhận ra căn nhà gọn hơn mà tài khoản lại tăng thêm một chút khá dễ chịu.

4. Biến kỹ năng và sở thích thành nghề tay trái

Đây là nguồn thu mà tôi đánh giá có tiềm năng nhất.

Khi còn trẻ, nhiều người chỉ tập trung vào công việc chính. Nhưng đến tuổi 35-40, phần lớn chúng ta đã tích lũy được một số kỹ năng nhất định: viết lách, chụp ảnh, thiết kế, nấu ăn, làm bánh, ngoại ngữ, kế toán, sửa chữa, trồng cây, dạy học hoặc bán hàng.

Nếu có thời gian và sức lực, một phần kỹ năng đó hoàn toàn có thể trở thành nghề tay trái.

Có người thích chụp ảnh và nhận chụp cuối tuần. Người giỏi ngoại ngữ nhận dịch tài liệu. Người nấu ăn ngon bán đồ ăn theo đơn. Người có kinh nghiệm chuyên môn viết nội dung, dạy trực tuyến hoặc tư vấn theo giờ.

Điểm đáng chú ý là nghề tay trái không nhất thiết phải tạo ra vài chục triệu đồng mỗi tháng mới được coi là thành công.

Nếu một công việc phụ giúp mang về thêm 2-3 triệu đồng mỗi tháng, một năm đã là vài chục triệu đồng. Khoản tiền này nếu được dành riêng cho quỹ dự phòng hoặc đầu tư dài hạn có thể tạo ra khác biệt lớn sau nhiều năm.

Ở tuổi 40, tôi không còn quá quan tâm đến việc công việc phụ có “oách” hay không. Tôi quan tâm nhiều hơn đến việc nó có bền vững và phù hợp với sức khỏe, thời gian của mình hay không.

5. Tiết kiệm được một khoản cũng giống như kiếm thêm một khoản

Về mặt kế toán, tiết kiệm chi tiêu không phải là thu nhập. Nhưng với tài chính cá nhân, tác động của nó lên số tiền cuối tháng lại rất rõ ràng.

Giả sử một gia đình giảm được 500.000 đồng chi tiêu không cần thiết mỗi tuần. Một năm, số tiền giữ lại có thể lên tới khoảng 26 triệu đồng.

Đó là khoản tiền không nhỏ.

Tôi từng có giai đoạn rất chăm tìm cách kiếm thêm, nhưng lại không để ý rằng tiền đang chảy ra từ hàng chục khoản nhỏ: mua đồ theo cảm hứng, đặt đồ ăn quá thường xuyên, đăng ký dịch vụ ít sử dụng, phí thành viên, phí giao hàng hay những món đồ giảm giá nhưng không thực sự cần.

Sau này, mỗi khi cắt được một khoản chi cố định, tôi coi phần tiền đó như “thu nhập được giữ lại” và chuyển thẳng sang tài khoản tiết kiệm.

Cách này tạo ra cảm giác rất khác. Thay vì nghĩ mình đang phải sống kham khổ, tôi thấy mình đang chủ động “trả lương” cho chính mình.

6. Tận dụng ưu đãi, hoàn tiền và quyền lợi có sẵn

Một nguồn tiền nhỏ khác đến từ những quyền lợi vốn đã có nhưng nhiều người bỏ qua.

Đó có thể là chương trình hoàn tiền, điểm thưởng, voucher, ưu đãi từ ngân hàng, nhà mạng, sàn thương mại điện tử hoặc các dịch vụ mình vẫn sử dụng thường xuyên.

Tất nhiên, nguyên tắc quan trọng nhất là chỉ tận dụng ưu đãi cho những khoản vốn dĩ đã phải chi.

Mua một món đồ không cần thiết chỉ vì được giảm 30% không phải là tiết kiệm 30%, mà là chi thêm 70%.

Ngược lại, nếu hóa đơn điện, thực phẩm hoặc nhu yếu phẩm vốn đã nằm trong ngân sách, việc sử dụng đúng chương trình hoàn tiền hay mã giảm giá có thể giúp gia đình giữ lại một khoản đáng kể trong cả năm.

Tôi không dành hàng giờ săn khuyến mại. Tôi chỉ giữ lại những chương trình đơn giản, dễ sử dụng và thực sự liên quan đến nhu cầu của gia đình.

Sau tuổi 40, mục tiêu không phải kiếm tiền bằng mọi giá

Điều tôi thay đổi nhiều nhất sau tuổi 40 không phải là cố tìm thật nhiều nghề phụ, mà là không để nguồn lực của mình bị bỏ phí.

Tiền nhàn rỗi có thể được quản lý tốt hơn. Tài sản không sử dụng có thể cho thuê hoặc bán. Đồ cũ có thể thu hồi vốn. Kỹ năng có thể tạo ra thu nhập. Những khoản chi không cần thiết có thể được cắt giảm. Các quyền lợi sẵn có có thể được tận dụng hợp lý.

Không phải cả 6 cách đều phù hợp với tất cả mọi người, và cũng không nên vì muốn có nhiều nguồn thu mà lao vào các kênh đầu tư mình không hiểu hoặc làm thêm đến ảnh hưởng sức khỏe.

Nhưng có một nguyên tắc tôi ngày càng tin tưởng: tài chính càng có nhiều lớp bảo vệ, cuộc sống càng bớt phụ thuộc vào một biến cố duy nhất.

Một người có lương 20 triệu đồng nhưng chỉ có một nguồn thu sẽ ở vị thế rất khác với người cũng có mức lương đó nhưng đồng thời có quỹ dự phòng, tiền gửi sinh lãi, một kỹ năng tạo thêm thu nhập và vài triệu đồng dòng tiền phụ mỗi tháng.

Đến một độ tuổi nhất định, cảm giác an toàn không chỉ đến từ việc kiếm được bao nhiêu tiền, mà còn đến từ việc nếu một nguồn tiền tạm thời biến mất, cuộc sống của mình vẫn có thể tiếp tục vận hành.