Nghỉ lễ 5 ngày, bố mẹ “du di” chuyện ăn uống: Đừng hỏi vì sao đến khi đi học lại, con dễ mệt mỏi, uể oải
Ăn uống thất thường, không đúng giờ khiến hệ tiêu hóa của trẻ hoạt động kém hiệu quả hơn, dễ dẫn đến đầy bụng, chán ăn - vòng luẩn quẩn khiến con càng thêm mệt.
Kỳ nghỉ lễ 2/9 năm nay kéo dài 5 ngày, đủ để nhiều gia đình về quê, đi chơi xa hoặc đơn giản là ở nhà "xả hơi" sau một học kỳ dài. Nhưng cứ sau mỗi kỳ nghỉ dài như thế này, không ít bố mẹ lại than thở: "Con dạo này lười ăn hẳn", "Con đi học lại là kêu mệt, ngáp ngắn ngáp dài", "Không hiểu sao nghỉ có mấy ngày mà con xuống sức thấy rõ". Nếu để ý kỹ, câu trả lời thường nằm ngay trong chính 5 ngày nghỉ vừa qua.

Nghỉ lễ là dịp bố mẹ "nới lỏng" mọi quy tắc ăn uống
Không khó để hình dung một kỳ nghỉ lễ điển hình của trẻ con: sáng dậy muộn, bỏ bữa sáng hoặc ăn qua loa vì "thôi kệ, nghỉ mà"; trưa với tối thì cả nhà đi ăn ngoài, ăn cỗ, ăn tiệc, trẻ tha hồ chọn món mình thích - mà thứ trẻ thích thường là gà rán, nước ngọt, bánh kẹo chứ hiếm khi là rau xanh. Tối muộn lại thêm màn ăn vặt trước khi ngủ vì "đi chơi cả ngày đói bụng".
Tâm lý chung của bố mẹ trong những ngày này là muốn con thoải mái, muốn cả nhà vui vẻ, nên chuyện ăn uống thường được cho qua dễ dàng hơn ngày thường rất nhiều. Thỉnh thoảng "du di" một chút không sao, nhưng nếu tình trạng này lặp lại liên tục suốt 5 ngày liền, cơ thể trẻ - vốn nhạy cảm hơn người lớn với sự xáo trộn - sẽ phản ứng lại theo cách không ai mong muốn.

Vì sao ăn uống thất thường khiến con mệt mỏi khi trở lại trường?
Đường huyết lên xuống thất thường. Đồ ngọt, nước có ga, bánh kẹo khiến đường huyết tăng vọt rồi tụt nhanh, để lại cảm giác mệt, uể oải, khó tập trung - đúng vào lúc con cần tỉnh táo nhất để quay lại nhịp học.
Thiếu chất trong khi thừa năng lượng rỗng. Ăn nhiều đồ chiên rán, đồ ăn nhanh nhưng lại ít rau củ, ít đạm chất lượng khiến cơ thể trẻ nhận đủ calo nhưng thiếu vitamin, khoáng chất cần thiết để duy trì sức đề kháng và sự tỉnh táo.
Giờ giấc ăn uống đảo lộn kéo theo giờ ngủ đảo lộn. Ăn tối muộn, ăn vặt sát giờ ngủ khiến trẻ khó vào giấc, ngủ không sâu. Thiếu ngủ tích lũy qua nhiều ngày chính là nguyên nhân trực tiếp khiến con "mất pin" nhanh khi phải dậy sớm đi học trở lại.
Hệ tiêu hóa cũng cần thời gian thích nghi. Ăn uống thất thường, không đúng giờ khiến hệ tiêu hóa của trẻ hoạt động kém hiệu quả hơn, dễ dẫn đến đầy bụng, chán ăn - vòng luẩn quẩn khiến con càng thêm mệt.

Vậy có cần "nghiêm khắc" tuyệt đối trong ngày nghỉ không?
Không cần thiết, và cũng không thực tế. Nghỉ lễ là dịp gia đình quây quần, ăn ngon, đi chơi - ép con giữ thực đơn y hệt ngày thường sẽ khiến kỳ nghỉ mất vui, thậm chí phản tác dụng. Điều bố mẹ cần không phải là cấm đoán, mà là giữ một vài "điểm neo" để cơ thể con không bị xáo trộn quá đà.
Giữ giờ ăn tương đối ổn định, kể cả khi lịch trình bận rộn. Bữa sáng vẫn nên có, dù đơn giản, để tránh tình trạng bỏ bữa rồi ăn bù quá đà vào bữa sau. Cho con ăn thoải mái món yêu thích, nhưng cân đối trong ngày. Nếu bữa trưa đã nhiều dầu mỡ, bữa tối có thể nhẹ nhàng hơn với rau, canh, trái cây. Hạn chế đồ ngọt, nước có ga vào buổi tối để không ảnh hưởng đến giấc ngủ. Ưu tiên nước lọc, nước ép trái cây thay vì để nước ngọt trở thành lựa chọn mặc định mỗi khi con khát. 1-2 ngày cuối kỳ nghỉ: thời điểm quan trọng để "về lại quỹ đạo"
Nhiều bố mẹ có kinh nghiệm thường chọn cách "phanh nhẹ" vào áp chót của kỳ nghỉ: cho con ngủ đúng giờ hơn, ăn uống lành mạnh hơn, giảm dần đồ ăn vặt. Đây được xem là bước đệm để cơ thể trẻ kịp thích nghi trước khi guồng quay học tập bắt đầu lại, thay vì để con "sốc" đột ngột từ chế độ nghỉ dưỡng sang chế độ đi học chỉ trong một đêm.

Với những gia đình đi du lịch xa, có thể sắp xếp để về nhà sớm hơn ngày cuối cùng của kỳ nghỉ một chút, vừa để con nghỉ ngơi sau di chuyển, vừa để bữa ăn, giấc ngủ ổn định trở lại trước khi đến trường.
Đôi lời gửi bố mẹ: Suy cho cùng, không ai muốn con phải khổ sở vì vài ngày lễ vui vẻ bên gia đình. Chỉ cần bố mẹ để ý một chút - không thả nổi hoàn toàn, cũng không quá gò bó - là con vừa có một kỳ nghỉ trọn vẹn, vừa sẵn sàng năng lượng để quay lại trường lớp mà không bị "hụt hơi" giữa chừng. Đó mới là món quà thiết thực nhất cho con sau mỗi dịp nghỉ lễ.