Nếu thu nhập không tăng, hãy thử 5 cách này trước khi nghĩ đến chuyện cắt mọi khoản vui chơi
Khi tiền lương đứng yên nhưng giá cả, hóa đơn và đủ loại chi phí sinh hoạt cứ tăng lên, phản ứng đầu tiên của nhiều người là cắt ngay cà phê, ăn ngoài, mua sắm hay những chuyến đi chơi. Nhưng tiết kiệm không nhất thiết phải bắt đầu bằng việc loại bỏ toàn bộ niềm vui. Trước khi biến cuộc sống thành một chuỗi ngày chỉ có “không được tiêu”, hãy thử 5 cách dưới đây.
1. Kiểm tra lại những khoản tiền đang tự động rời khỏi tài khoản

Rất nhiều người kiểm soát khá chặt những khoản chi vài chục nghìn đồng nhưng lại bỏ qua những khoản bị trừ tự động mỗi tháng: ứng dụng xem phim, lưu trữ đám mây, phần mềm, gói tập luyện, phí tài khoản, dịch vụ giao hàng hay những gói thành viên đã lâu không sử dụng.
Một khoản 79.000 đồng nghe không đáng kể, nhưng 5-6 dịch vụ cộng lại có thể trở thành vài trăm nghìn mỗi tháng. Trong một năm, con số này hoàn toàn có thể lên tới vài triệu đồng.
Vì vậy, trước khi quyết định không đi uống cà phê với bạn bè nữa, hãy mở sao kê ngân hàng của 2-3 tháng gần nhất. Khoanh lại tất cả khoản thanh toán định kỳ và tự hỏi: “Nếu hôm nay phải đăng ký lại bằng tiền mặt, mình có tiếp tục trả khoản này không?”. Nếu câu trả lời là không, đó mới là khoản nên cắt trước.
2. Giảm những khoản chi lớn thay vì chỉ chăm chăm cắt khoản nhỏ
Một gia đình có thể mất hàng tháng để tiết kiệm từng bữa sáng, nhưng chỉ cần điều chỉnh một khoản chi lớn đã tạo ra khác biệt đáng kể.
Ví dụ, đổi gói Internet hoặc điện thoại phù hợp hơn, rà soát bảo hiểm, giảm số lần sử dụng dịch vụ giao đồ ăn, lựa chọn phương tiện đi lại hợp lý hoặc thương lượng lại giá thuê nhà khi có điều kiện. Chỉ cần giảm 500.000-1 triệu đồng từ một khoản cố định mỗi tháng, hiệu quả có thể lớn hơn việc cố gắng nhịn hàng chục niềm vui nhỏ.
Nguyên tắc đơn giản là: hãy nhìn vào 3 khoản chi lớn nhất trước. Tiết kiệm 10% từ một khoản 5 triệu đồng luôn dễ tạo ra tác động hơn tiết kiệm 10% từ một khoản 200.000 đồng.
3. Đặt giới hạn cho vui chơi thay vì xóa hẳn nó

Sai lầm thường gặp khi tài chính căng thẳng là chuyển từ trạng thái tiêu khá thoải mái sang “cấm hoàn toàn”. Tháng đầu có thể làm được, nhưng sau đó rất dễ xảy ra tâm lý bù đắp: nhịn quá lâu rồi bất ngờ mua sắm hoặc ăn uống nhiều hơn.
Thay vì cắt sạch, hãy lập một “ngân sách vui vẻ”. Chẳng hạn, nếu trước đây dành 2 triệu đồng mỗi tháng cho ăn ngoài, cà phê và giải trí, có thể giảm xuống 1,2-1,5 triệu đồng.
Khoản tiền này được phép tiêu mà không cần cảm thấy có lỗi. Quan trọng là khi đã dùng hết, bạn dừng lại.
Một kế hoạch tài chính chỉ bền khi người thực hiện có thể sống cùng nó trong nhiều năm, chứ không phải chịu đựng vài tuần.
4. Tạo khoảng cách giữa mong muốn và hành động mua
Không phải khoản vui chơi nào cũng khiến ngân sách gặp vấn đề. Thứ dễ làm tiền “rò rỉ” nhất thường là những quyết định mua quá nhanh.
Thấy một món đồ giảm giá, lập tức đặt hàng. Thấy đồ ăn hấp dẫn trên ứng dụng, bấm mua. Thấy bạn bè giới thiệu sản phẩm mới, cũng muốn sở hữu ngay.
Hãy thử quy tắc trì hoãn: món nhỏ chờ 24 giờ, món giá trị lớn chờ 3-7 ngày. Trong thời gian đó, đặt câu hỏi: mình thực sự cần món này hay chỉ đang bị kích thích bởi giảm giá, quảng cáo hoặc tâm trạng?
Rất nhiều nhu cầu sẽ tự biến mất sau vài ngày. Đây là cách giảm chi tiêu mà gần như không ảnh hưởng đến chất lượng sống.
5. Tự động giữ tiền ngay khi nhận thu nhập
Nếu luôn đợi đến cuối tháng xem còn bao nhiêu mới tiết kiệm, phần lớn mọi người sẽ phát hiện rằng chẳng còn bao nhiêu cả.
Một cách hiệu quả hơn là chuyển một khoản nhỏ sang tài khoản tiết kiệm ngay ngày nhận lương. Không nhất thiết phải bắt đầu bằng 20-30%. Với người đang có ngân sách chật, 5% thu nhập cũng đã là một khởi đầu.
Khi khoản tiền này được chuyển đi tự động, phần còn lại mới trở thành ngân sách thực sự để chi tiêu.
Ví dụ, thu nhập 15 triệu đồng, bạn có thể chuyển 750.000 đồng ngay đầu tháng. Nếu sau vài tháng vẫn sinh hoạt ổn, tăng lên 1 triệu rồi 1,5 triệu đồng. Mục tiêu không phải ép bản thân tiết kiệm thật nhiều ngay lập tức mà xây dựng một hệ thống giữ tiền đều đặn.

Đừng biến tiết kiệm thành hình phạt
Khi thu nhập chưa tăng, kiểm soát chi tiêu là điều cần thiết. Nhưng cắt hết ăn uống, gặp gỡ, du lịch hay những sở thích nhỏ không phải lúc nào cũng là giải pháp tốt nhất.
Hãy bắt đầu từ những khoản vô hình, những chi phí cố định lớn và các quyết định mua sắm thiếu chủ động. Sau đó mới điều chỉnh ngân sách vui chơi ở mức hợp lý.
Tài chính tốt không có nghĩa là mỗi tháng phải tiêu ít nhất có thể. Điều quan trọng hơn là biết đồng tiền đang đi đâu, giữ được một phần thu nhập cho tương lai và vẫn duy trì một cuộc sống mà mình không cảm thấy phải liên tục chịu đựng để tiết kiệm.