Buổi lễ ăn mừng con thi tốt nghiệp điểm cao phơi bày một sự thật khiến bà mẹ chết lặng: 18 năm nay mình đã sai phải không?
Khoảnh khắc ấy khiến người mẹ không trách con mà ngược lại thấy trong lòng nặng trĩu.
Nhiều bậc cha mẹ vẫn tin rằng chỉ cần con học giỏi, thi đỗ trường tốt thì tương lai sẽ rộng mở. Thế nhưng, với một người mẹ, niềm vui khi con trai đạt 28 điểm trong kỳ thi tốt nghiệp THPT lại bất ngờ trở thành khoảnh khắc khiến chị phải nhìn lại cả hành trình nuôi dạy con suốt 18 năm.
Gần 30 mâm cỗ, đông đủ họ hàng nội ngoại và bạn bè của bố mẹ cùng đến chung vui. Ai cũng mong được gặp "nhân vật chính" của ngày hôm đó. Nhưng đến giờ khai tiệc, nam sinh này lại không xuất hiện.
Chị kể rằng khi lên phòng gọi con, cậu bé vẫn đang nằm ngủ vì mệt sau những ngày ôn thi căng thẳng. Khi được đưa xuống giới thiệu với mọi người, cậu chỉ cười gượng, lúng túng trước những câu hỏi của họ hàng.
"Mình kéo xuống giới thiệu hết người này đến người kia thì nó chỉ cười trừ, gặp bác ngay cạnh nhà cũng không biết chào thế nào, cô ruột hỏi chuyện thì chỉ đáp đúng một chữ "Dạ", xong lại cúi xuống bấm điện thoại. Có người hỏi: "Con định học trường nào?" Nó cũng chỉ bảo: "Cháu chưa biết".
Khoảnh khắc ấy khiến người mẹ không trách con mà ngược lại thấy trong lòng nặng trĩu.
Ba năm cấp ba, cuộc sống của con gần như chỉ xoay quanh việc học. Tan trường là về nhà, cuối tuần học thêm, kỳ nghỉ cũng dành phần lớn thời gian để ôn luyện. Con hiếm khi tham gia những buổi gặp mặt họ hàng, ít đi chơi với bạn bè, càng ít có cơ hội va chạm với các tình huống giao tiếp ngoài xã hội.
Điều khiến chị suy nghĩ nhất lại là hình ảnh cậu con trai của người em trong họ. Dù chỉ đạt mức điểm vừa phải nhưng hôm diễn ra bữa tiệc lại nhanh nhẹn chào hỏi khách, chủ động tiếp nước, bê mâm và hỗ trợ mọi người. Cách cư xử tự nhiên của cậu bé nhận được nhiều lời khen.
Đặt hai đứa trẻ cạnh nhau, người mẹ không khỏi băn khoăn. Một đứa học rất giỏi nhưng khá rụt rè trước những tình huống xã hội, trong khi đứa còn lại không nổi bật về thành tích học tập nhưng lại rất tự tin, hoạt bát và được nhiều người yêu quý.
Chị tự hỏi phải chăng suốt nhiều năm qua, gia đình đã quá chú trọng điểm số mà quên tạo cơ hội để con rèn luyện kỹ năng sống. Ở tuổi 18, liệu con còn kịp học cách giao tiếp, ứng xử và thích nghi với môi trường mới khi bước vào đại học?
Đừng chỉ chăm chăm vào điểm số!
Dưới bài chia sẻ, nhiều người trẻ đã kể lại chính trải nghiệm của mình. Một bạn cho biết bản thân từng rất giống cậu học sinh trong câu chuyện. Suốt những năm phổ thông, bạn gần như chỉ xoay quanh việc học, ít tham gia các hoạt động tập thể nên luôn cảm thấy ngại ngùng khi phải giao tiếp với người lạ.
Mỗi lần gặp họ hàng hay những người lớn không quen biết, bạn chỉ trả lời ngắn gọn vì không biết phải bắt đầu câu chuyện từ đâu. Chỉ đến khi bước vào đại học, thường xuyên làm việc nhóm, tham gia câu lạc bộ, gặp gỡ nhiều bạn bè đến từ các vùng miền khác nhau, bạn mới dần cởi mở và tự tin hơn. Theo bạn, kỹ năng giao tiếp không phải là năng khiếu bẩm sinh mà hoàn toàn có thể rèn luyện nếu người trẻ được đặt vào một môi trường phù hợp và nhận được sự đồng hành của gia đình.
Nhiều cha mẹ cũng thừa nhận vì quá lo lắng cho sự an toàn của con nên từ nhỏ đã hạn chế con ra ngoài chơi, ít cho tham gia các buổi sinh hoạt cùng bạn bè, hầu như chỉ đưa đón giữa nhà và trường.
Những đứa trẻ ấy lớn lên ngoan ngoãn, học hành chỉn chu, nhưng đổi lại khá rụt rè trước những môi trường mới. Có em không biết bắt chuyện với bạn mới, ngại phát biểu trước đám đông, thậm chí lúng túng khi phải gọi món ăn hay hỏi đường. Không phải vì các em thiếu thông minh, mà bởi các em có quá ít cơ hội để va chạm và luyện tập những kỹ năng rất đời thường.
Khi một đứa trẻ được khen ngợi chủ yếu vì thành tích học tập, các cơ hội trải nghiệm, va chạm xã hội hay rèn luyện sự tự lập rất dễ bị thu hẹp. Trong khi đó, bước vào đại học hay môi trường làm việc, kiến thức chỉ là một phần. Khả năng giao tiếp, thích nghi, làm việc nhóm, giải quyết vấn đề và xây dựng các mối quan hệ mới là những kỹ năng giúp một người trẻ phát triển bền vững.
Chưa bao giờ là quá muộn để con bắt đầu học những kỹ năng ấy. Đại học chính là giai đoạn để người trẻ bước ra khỏi "vùng an toàn", tham gia câu lạc bộ, hoạt động tình nguyện, đi làm thêm, thực tập hay tự giải quyết những vấn đề của bản thân. Thay vì tiếp tục bao bọc hoặc lo lắng quá mức, điều cha mẹ có thể làm là tạo điều kiện để con trải nghiệm nhiều hơn, đồng thời trở thành chỗ dựa để con tự tin thử sức, chấp nhận sai và trưởng thành.
Điểm số có thể giúp một người trẻ mở cánh cửa đại học, nhưng chính trải nghiệm, sự tự tin và khả năng kết nối với mọi người mới là hành trang giúp các em đi được đường dài. Một đứa trẻ phát triển toàn diện không phải là đứa trẻ chỉ biết học, mà là người biết học, biết sống và biết trưởng thành sau mỗi lần va chạm với cuộc sống.