“Quan trọng nhất là con gái mẹ được vui vẻ”.

Đó là một trong những tin nhắn được một cô gái lưu giữ khi nhìn lại hành trình đi gặp thần tượng từ năm 2011. Trong những hình ảnh cô chia sẻ, người mẹ hỏi con đã vào được bên trong chưa, chỗ ngồi có gần sân khấu không, gặp được bạn chưa. Đến tối, mẹ lại lo trời mưa, không biết con có mang áo mưa theo không.

Không phải những lời dạy dỗ dài dòng. Chỉ là một người mẹ đang dõi theo buổi đi chơi mà con gái đã mong đợi.

Trong một tin nhắn năm 2011, mẹ viết: “Mẹ cũng ủng hộ cho Junsu của con đấy”. Đến năm 2014, bà bày tỏ niềm vui khi biết một mong ước của con trở thành hiện thực, muốn hòa vào niềm hạnh phúc ấy để con được vui trọn vẹn hơn.

Theo lời cô gái, mẹ không hiểu nhiều về thần tượng của con, nhưng vẫn tìm phim thần tượng cảu con đóng để xem cùng. Chính mẹ phát hiện con gái và idol đi cùng một mẫu giày. Có lần, bà còn suýt xin nghỉ phép để đi concert với con.

Người cha cũng có cách đồng hành rất riêng. Ông có thể không hiểu tại sao một con búp bê bông bé xíu lại được gọi là “cháu ngoại”, nhưng con gái thích thì ông vẫn may quần áo cho nó.

Nhiều năm sau, khi điện thoại thuận tiện hơn, những tin nhắn thưa dần, nhường chỗ cho các cuộc gọi video. Cô gái vẫn kể chuyện đi gặp thần tượng cho cha mẹ nghe. Về nhà, cô vẫn nghe nhạc Trịnh cùng mẹ, xem bóng đá cùng ba.

Cô viết mình lớn lên trong yêu thương và tôn trọng, có sở thích riêng nhưng vẫn là người con được cha mẹ tự hào. Với cô, tình cảm dành cho gia đình không thể chỉ được cân bằng giá tiền của một món quà. Nó còn nằm trong một buổi đưa mẹ đi dạo, một chiều làm vườn cùng ba.

Điều đáng chú ý nhất trong câu chuyện này có lẽ là: Sau hơn chục năm, cô gái ấy vẫn muốn kể cho cha mẹ nghe về niềm vui của mình.

Khi con có thần tượng, cha mẹ đứng ở đâu?

Câu chuyện ấy càng đáng suy nghĩ trong bối cảnh văn hóa concert tại Việt Nam đã mở rộng rõ rệt. Thần tượng của người trẻ không còn chỉ là những nhóm nhạc Hàn Quốc ở xa. Các chương trình như Anh trai say hi, Anh trai vượt ngàn chông gai đã tạo nên những cộng đồng hâm mộ nghệ sĩ trong nước và những đêm diễn thu hút hàng chục nghìn khán giả. Hai chương trình cũng được ghi nhận trong các sự kiện văn hóa tiêu biểu năm 2024.

Với cha mẹ, điều đó có nghĩa chuyện con xin đi concert, mua album, sưu tầm ảnh hay tham gia một nhóm người hâm mộ có thể trở thành cuộc trò chuyện rất gần trong gia đình.

Nỗi lo của người lớn có cơ sở: Tiền vé lấy ở đâu? Đi xa có an toàn không? Con có bỏ bê việc học? Những người quen trên mạng là ai?

Nhưng từ lo lắng đến kết luận “toàn những chuyện vô bổ” là một khoảng cách lớn.

Một người mẹ từng chờ bài hát yêu thích trên truyền hình có thể vẫn bối rối khi con muốn mua một tấm ảnh nhỏ. Một người cha có thể thức khuya xem bóng đá nhưng lại khó hiểu vì sao con khóc trước sân khấu. Cách thể hiện khác nhau, nhưng niềm mong đợi và cảm giác được gắn bó với điều mình yêu thích không hoàn toàn xa lạ.

Đặt mình vào vị trí ấy không khiến cha mẹ mất đi sự tỉnh táo. Nó giúp cuộc trò chuyện bắt đầu bằng sự tìm hiểu, thay vì một lời phủ nhận.

Với những người mẹ từng là fangirl, nay có con sở hữu thần tượng riêng, đây còn là dịp nhớ lại: Ngày trước, mình có thực sự trở thành một đứa trẻ tệ chỉ vì quá thích một ca sĩ? Hay điều khiến mình buồn nhất là chưa kịp giải thích đã bị người lớn xem thường?

Những người hâm mộ năm ấy đã lớn lên như thế nào?

Khoảng 10–15 năm trước, không ít người trẻ yêu K-pop từng bị nhìn qua những hình ảnh cực đoan: khóc vì thần tượng, chen chúc ở sân bay, tiêu tiền thiếu kiểm soát. Những hành vi cần phê bình có thật. Nhưng chúng không đủ để mô tả cả một thế hệ.

Một trường hợp cụ thể là Nguyễn Thị Hải Phượng. Trong cuộc phỏng vấn được KBS World đăng tháng 5/2024, cô được giới thiệu là giảng viên khoa Ngôn ngữ và Văn hóa Hàn Quốc, Trường Đại học Ngoại ngữ, Đại học Quốc gia Hà Nội, đồng thời có gần 20 năm hâm mộ DBSK. Bên cạnh công việc giảng dạy, cô vẫn tham gia tổ chức hoạt động cho cộng đồng người hâm mộ.

Các trang thông tin điện tử cũng từng kể về Tôn Thành: Tình yêu với văn hóa Hàn Quốc, trong đó có K-pop, góp phần thôi thúc anh tìm học bổng du học. Bài viết năm 2022 ghi nhận hành trình học hai bằng thạc sĩ rồi trở về làm giảng viên của anh.

Gần hơn, Tuổi Trẻ tháng 10/2026 giới thiệu Nguyễn Bảo Tường Vy, sinh viên ngành truyền thông đa phương tiện. Từ sở thích với các ấn phẩm K-pop, Vy học thiết kế, nhận công việc từ khi còn học phổ thông. Khi vào đại học, cô chủ động giảm đơn hàng để ưu tiên việc học, vẫn duy trì nguồn thu cho chi tiêu cá nhân.

Những trường hợp ấy không chứng minh cứ hâm mộ thần tượng là sẽ thành công. Chúng cho thấy một điều vừa đủ: Yêu thích idol và trưởng thành có trách nhiệm hoàn toàn có thể cùng tồn tại.

Một sở thích có thể mở ra động lực học ngoại ngữ, thiết kế, biên dịch hoặc tổ chức sự kiện. Nó cũng có thể đơn giản là niềm vui sau giờ học, giờ làm.

Và người hâm mộ không cần trở thành giảng viên, giành học bổng hay kiếm tiền từ đam mê mới được công nhận quyền có sở thích. Một người làm công việc bình thường, sống trong khả năng của mình, chăm sóc gia đình và dành dụm để đi nghe nhạc cũng không có gì đáng bị coi thường.

Chúng ta không thể lấy vài trường hợp thành đạt để khẳng định mọi fandom đều tốt. Tương tự, cũng không thể lấy một hành vi lệch lạc để kết luận tất cả người hâm mộ đều nông nổi.

Cấm được một buổi diễn chưa chắc đã dạy được cách lựa chọn

Nếu con chưa đủ tuổi đi xa, địa điểm thiếu an toàn hoặc chi phí vượt khả năng gia đình, cha mẹ có quyền từ chối. Sự đồng hành vẫn cần những giới hạn rõ ràng.

Điều cần phân biệt là từ chối một kế hoạch chưa phù hợp với phủ nhận toàn bộ sở thích của con.

“Tháng này nhà mình chưa đủ tiền cho chuyến đi” khác với “Chỉ có đứa dại mới bỏ tiền xem người chẳng biết mình là ai”. Một câu giúp con hiểu điều kiện thực tế. Câu còn lại dễ khiến con cảm thấy điều mình trân trọng bị chế giễu.

Nghiên cứu theo dõi 159 gia đình Hà Lan trong 100 ngày, công bố trên Scientific Reports, ghi nhận rằng vào những ngày trẻ vị thành niên cảm nhận được nhiều sự ấm áp và sự hỗ trợ quyền tự chủ từ cha mẹ hơn, các em cũng thường báo cáo cảm xúc tích cực hơn, ít cảm xúc tiêu cực hơn. Đây là mối liên hệ được quan sát, không phải bằng chứng rằng cho con đi concert sẽ khiến con hạnh phúc. Nhưng nó cung cấp cơ sở để coi trọng cách cha mẹ lắng nghe và đối xử với lựa chọn của con.

Trong chuyện hâm mộ, có thể bắt đầu từ một câu hỏi thật lòng: “Con thích người ấy ở điểm nào?”.

Câu trả lời có thể giúp cha mẹ biết con đang ngưỡng mộ sự chăm chỉ, tài năng, cách vượt khó hay chỉ đang muốn hòa nhập với bạn bè. Từ đó mới có thể trao đổi sâu hơn.

Nếu ngay từ đầu mọi câu chuyện về idol đều bị chặn lại, điều cha mẹ đánh mất có thể là cơ hội biết con đang nghĩ gì. Sự im lặng của con không nhất thiết đồng nghĩa với việc con đã hết thích.

Đồng hành phải có những việc cụ thể

Trước một buổi concert, cha mẹ và con có thể cùng tính toàn bộ chi phí: vé, đi lại, ăn uống, chỗ ở. Khoản nào gia đình hỗ trợ, khoản nào con tự tiết kiệm? Nếu vượt ngân sách thì bỏ bớt món đồ lưu niệm nào, hay chờ một dịp khác?

Đó là lúc dạy con về lựa chọn và giới hạn tài chính. Yêu thích không đồng nghĩa với phải mua bằng được; khả năng chi tiền cũng không quyết định ai là người hâm mộ chân thành hơn.

Cùng con chuẩn bị lịch trình, kiểm tra nguồn bán vé, thống nhất người đi cùng, cách liên lạc và phương án về nhà là một phần khác của sự đồng hành. Với trẻ chưa thành niên, mức độ giám sát cần phù hợp với tuổi và khả năng tự xoay xở.

Quan trọng hơn, cần dạy con cách nhìn thần tượng.

Con có thể ngưỡng mộ một màn biểu diễn mà vẫn nhận ra nghệ sĩ có thể mắc sai lầm. Có thể bảo vệ người mình thích bằng thông tin có căn cứ, nhưng không được xúc phạm, đe dọa người khác. Có thể tham gia fandom, nhưng không phải làm theo mọi lời kêu gọi để chứng minh lòng trung thành.

Nếu con bắt đầu nói dối về tiền bạc, thường xuyên bỏ học, mất ngủ để theo dõi thần tượng hoặc công kích người khác, người lớn cần xử lý chính những hành vi ấy. Việc con yêu thích ai không thể trở thành lý do miễn trừ trách nhiệm.

Sự đồng hành của cha mẹ vì thế có vai trò quan trọng, nhưng không phải yếu tố duy nhất quyết định mọi chuyện. Bạn bè, môi trường mạng, cách vận hành của cộng đồng hâm mộ và lựa chọn của chính con đều có ảnh hưởng. Cha mẹ không thể kiểm soát tất cả; họ có thể giúp con hình thành khả năng tự kiểm soát.

Đừng bắt tình yêu thần tượng phải đối đầu với tình yêu gia đình

Trong chia sẻ ban đầu, cô gái vẫn nghe nhạc Trịnh cùng mẹ, xem bóng đá cùng ba. Thần tượng không lấy mất chỗ của gia đình. Gia đình đủ rộng để chứa cả niềm vui riêng của con.

Bởi vậy, câu hỏi “Sao không mang tiền ấy về cho bố mẹ?” không nên trở thành lời kết tội mặc định mỗi khi một người trẻ mua vé concert. Nếu có sự vô trách nhiệm với gia đình, hãy nói bằng những việc cụ thể. Giá một tấm vé tự nó không nói hết một người con sống thế nào.

Điều đáng học từ người mẹ trong những tin nhắn cũ không phải là bà đã chi bao nhiêu tiền hay cho con đi bao nhiêu buổi diễn. Đó là cách bà quan tâm: Con đã vào được chưa, có bạn đi cùng không, trời mưa có áo mưa không?

Bà không cần thuộc mọi bài hát để bước vào thế giới của con gái. Bà bắt đầu bằng việc coi niềm vui của con là điều đáng được lắng nghe.

Một người mẹ hôm nay cũng có thể chưa phân biệt được những gương mặt con dán trên bàn học. Nhưng khi con chạy đến khoe một bài hát, một màn diễn, đó vẫn là một cơ hội để gần con hơn.

Sau này, điều đáng mong không chỉ là con biết chọn một buổi diễn phù hợp hay biết dừng mua khi hết ngân sách. Mà còn là khi gặp chuyện khó, con vẫn tìm về kể với mẹ - như cách con từng háo hức kể về thần tượng của mình.