Nhiều bậc phụ huynh mong muốn con sớm biết tự ăn, tự dọn đồ chơi hay đi ngủ đúng giờ. Thế nhưng, theo các chuyên gia giáo dục sớm, việc hình thành thói quen ở trẻ là một quá trình cần thời gian, sự lặp lại và kiên nhẫn từ người lớn.

Chia sẻ trên nền tảng Sohu (Trung Quốc), một bà mẹ có con 4 tuổi cho biết chị từng nhiều lần cảm thấy thất vọng khi con liên tục bày đồ chơi khắp nhà dù đã được nhắc nhở nhiều lần. Tuy nhiên, sau quá trình quan sát và thay đổi cách hướng dẫn, chị nhận ra rằng vấn đề không nằm ở việc trẻ "không nghe lời", mà ở chỗ trẻ chưa thực sự hiểu mình cần bắt đầu từ đâu.

Trẻ không phải lúc nào cũng hiểu những yêu cầu chung chung

Theo người mẹ này, nhiều phụ huynh thường có xu hướng đưa ra những chỉ dẫn như: "Con dọn đồ chơi đi" hoặc "Con tự sắp xếp lại đi". Với người lớn, đây là yêu cầu đơn giản, nhưng với một đứa trẻ 4 tuổi, việc phải đối diện với cả đống đồ chơi bừa bộn có thể khiến trẻ bối rối.

Ngoài ra, khả năng tập trung của trẻ ở độ tuổi mẫu giáo vẫn còn hạn chế. Các em dễ bị thu hút bởi những yếu tố xung quanh và khó duy trì sự chú ý vào một nhiệm vụ trong thời gian dài.

Từ đó, người mẹ quyết định thay đổi kỳ vọng, không còn mong con nhanh chóng trở thành một "chuyên gia dọn dẹp", mà tập trung vào việc giúp con hình thành thói quen từng bước.

Chia nhỏ nhiệm vụ để trẻ dễ thực hiện

Một trong những cách được người mẹ áp dụng là cụ thể hóa các yêu cầu.

Thay vì nói "Con dọn đồ chơi đi", chị hướng dẫn con thực hiện từng bước nhỏ như: "Con giúp mẹ bỏ những khối xếp hình màu đỏ vào chiếc hộp này nhé".

Theo chị, khi nhiệm vụ được chia nhỏ và rõ ràng, trẻ dễ hiểu và dễ hoàn thành hơn.

Bên cạnh đó, gia đình cũng xây dựng một môi trường ít xao nhãng trong thời gian dọn dẹp. Sau bữa tối, tivi được tắt, các hoạt động giải trí tạm dừng để trẻ tập trung vào việc sắp xếp đồ chơi.

Ngoài ra, việc thiết lập khung thời gian cố định cũng được duy trì đều đặn. Khoảng 30 phút trước giờ đi ngủ mỗi ngày được dành cho hoạt động thu dọn đồ chơi. Sự lặp lại này giúp trẻ dần hình thành phản xạ và ý thức về công việc cần thực hiện.

Chấp nhận những lần "tái phạm"

Sau vài tháng kiên trì, người mẹ nhận thấy con đã có những thay đổi tích cực. Tuy nhiên, không phải ngày nào trẻ cũng hợp tác.

Có những hôm vui chơi hoặc vận động quá nhiều khiến trẻ mệt mỏi và tiếp tục để đồ chơi bừa bộn. Theo chị, đây là điều hoàn toàn bình thường trong quá trình hình thành thói quen.

Thay vì quát mắng hoặc ép buộc, chị lựa chọn giữ bình tĩnh và tiếp tục nhắc nhở. Cách tiếp cận nhẹ nhàng này giúp trẻ ít phản kháng hơn và sẵn sàng hợp tác khi được hướng dẫn.

Quan trọng hơn cả là quá trình

Người mẹ cũng cho rằng ở giai đoạn đầu, phụ huynh không nên quá chú trọng vào kết quả hoàn hảo.

Một đứa trẻ 4 tuổi khó có thể sắp xếp đồ đạc ngăn nắp như người lớn. Điều đáng ghi nhận là trẻ đã biết cúi xuống nhặt đồ chơi, biết bỏ đồ vào hộp và hiểu rằng sau khi chơi xong cần dọn dẹp.

Nhiều chuyên gia giáo dục trẻ nhỏ cũng cho rằng việc xây dựng thói quen cần được thực hiện thông qua sự lặp lại hằng ngày. Thay vì đặt mục tiêu quá cao, cha mẹ nên tập trung vào những tiến bộ nhỏ của con và duy trì sự nhất quán trong cách hướng dẫn.

Bởi trên thực tế, phần lớn những thói quen tốt của trẻ không được hình thành nhờ vài lời nhắc nhở, mà được vun đắp từ những hành động nhỏ lặp đi lặp lại mỗi ngày dưới sự đồng hành kiên nhẫn của cha mẹ.

Nguồn: Sohu