Một người mẹ kể chuyện con ngã khỏi giường. Người mẹ này cho biết, khi phát hiện con rơi khỏi giường, chồng cô lập tức bế lên dỗ dành, bé không khóc nhiều. Nhưng chẳng bao lâu sau, bé bắt đầu nôn ói, ánh mắt cũng có phần đờ đẫn. Đưa đến bệnh viện kiểm tra, gia đình mới biết bé đã bị chấn động não nhẹ.

Bác sĩ nói, sau khi trẻ nhỏ ngã khỏi giường, những tình trạng như chấn động não, gãy xương đều có thể xảy ra. Nếu chưa quan sát tình hình mà đã bế lên rung lắc, rất dễ khiến các triệu chứng nặng thêm.

Trong một khảo sát về cách xử lý khi trẻ ngã khỏi giường. Trong 1.000 phụ huynh tham gia trả lời bảng hỏi, số người biết cách xử lý đúng và có thể giữ bình tĩnh chưa đến 45%.

Hóa ra chuyện này cũng khá phức tạp!

Đừng để cách xử lý sai gây “tổn thương thứ phát”

1. Khiến tình trạng chấn thương nặng thêm

Quảng Châu Nhật báo từng đưa tin, một em bé 8 tháng tuổi ở Chu Hải ngã khỏi giường trong tư thế đầu tiếp đất trước. Vì thương con, bố mẹ lập tức thay nhau bế lên dỗ dành mà không biết đầu bé đã bị thương, xuất huyết nội sọ nghiêm trọng.

Bốn giờ sau, gia đình mới đưa bé đến bệnh viện. Khi ấy, bé đã rơi vào hôn mê, bệnh viện còn thông báo tình trạng nguy kịch. Sau đó, nhờ được cấp cứu khẩn cấp, bé mới qua cơn nguy hiểm.

Bác sĩ nhận định, nếu được đưa đến bệnh viện sớm hơn, tình trạng đã không diễn biến nghiêm trọng đến vậy.

2. Làm tăng áp lực tâm lý

Kết quả khảo sát do Trung tâm Phát triển Trẻ em thuộc Đại học Harvard công bố cho thấy, 80% nguyên nhân khiến trẻ dưới 1 tuổi bị hoảng sợ đến từ phản ứng thái quá của cha mẹ hoặc người chăm sóc.

Chẳng hạn, sau khi bé ngã khỏi giường, cha mẹ bế lên rồi kêu “Trời ơi”, “Làm sao bây giờ”, “Sợ chết mất”… Những phản ứng này sẽ khiến bé cảm thấy ngã là chuyện rất đáng sợ, chắc chắn mình đã bị thương rất nặng.

Điều đó không chỉ làm tăng áp lực tâm lý mà còn dễ để lại ám ảnh, khiến trẻ về sau e ngại những động tác có biên độ lớn hoặc các hoạt động vận động.

3. Ảnh hưởng đến việc đánh giá tình trạng chấn thương

Giống như trường hợp được nhắc đến phía trên, cha mẹ bế lên dỗ, thấy con ngừng khóc liền tưởng việc dỗ dành có hiệu quả. Thực tế, trẻ có thể đang lơ mơ do chấn động não, khiến thời gian cứu chữa bị chậm trễ.

Trẻ ngã khỏi giường, cha mẹ nên ứng phó thế nào?

1. Trước hết, bình tĩnh trấn an con

Sau khi bé ngã khỏi giường, cha mẹ có thể dùng lời nói để trấn an trước, chẳng hạn: “Không sao đâu con, bố/mẹ ở đây rồi”, “Đừng sợ”, giúp cảm giác hoảng loạn của bé không tiếp tục tăng lên và nhanh chóng bình tĩnh lại.

2. Tiếp theo, nắm bắt “10 giây vàng”

“10 giây vàng” là một biện pháp quan trọng được giới y khoa khuyến khích rộng rãi khi xử lý tình huống trẻ nhỏ ngã bị thương tại nhà. Có nghĩa là, chỉ cần xung quanh không có vật sắc nhọn nguy hiểm, cha mẹ có thể dành 10 giây để quan sát ba điều:

Thứ nhất: Sau khi tiếp đất, bé có khóc không?

Nếu bé lập tức òa khóc thành tiếng, điều đó cho thấy bé còn tỉnh táo, không cần quá căng thẳng.

Thứ hai: Quan sát tư thế tiếp đất

Hãy nhìn rõ xem đầu, vai, mông hay cổ tay của bé tiếp đất trước. Điều này rất quan trọng đối với việc kiểm tra chấn thương cũng như mô tả lại tình trạng khi đưa trẻ đi khám.

Nếu tay chân tiếp đất trước, có thể đưa một món đồ chơi qua lại trước mắt để khuyến khích bé cử động, quan sát xem bàn tay và các chi có bị hạn chế vận động hay không.

Thứ 3: Quan sát xem có vết thương không

Nếu bé không gặp những vấn đề kể trên, cần tiếp tục kiểm tra xem da có chảy máu, sưng đỏ, bầm tím hay không.

Nếu có, trước tiên hãy xác định vị trí chảy máu và ấn để cầm máu. Trong vòng 72 giờ, chườm lạnh vùng bị thương, mỗi lần 5 phút; sau 72 giờ mới chuyển sang chườm nóng.

Sau khi quan sát xong ba điều này, nếu không có vấn đề đáng ngại, cha mẹ có thể bế bé lên dỗ dành.

Cuối cùng: Theo dõi kỹ trong 72 giờ

Cuốn “Bách khoa nuôi dạy trẻ” do Viện Hàn lâm Nhi khoa Mỹ xuất bản cho biết, khi trẻ nhỏ ngã khỏi giường trong tư thế đầu tiếp đất trực tiếp, nguy cơ tổn thương não không thấp. Thông thường, dù là chấn động não hay xuất huyết nội sọ, nếu tình trạng chưa quá nghiêm trọng, trẻ sẽ không lập tức có biểu hiện rõ ràng.

Thông thường, vài giờ sau, trẻ mới xuất hiện các biểu hiện như lơ mơ, nôn liên tục, chảy máu mũi, thậm chí mất ý thức, rơi vào hôn mê.

Vì vậy, cha mẹ cần quan sát phản ứng của bé thật kỹ và cẩn thận. Ít nhất trong vòng 72 giờ không xuất hiện bất thường mới có thể bước đầu nhận định não chưa bị tổn thương.

Phòng ngừa trước khi sự việc xảy ra

“Cẩm nang sơ cứu gia đình” chỉ ra rằng nhiều thương tích trẻ gặp phải tại nhà thường có thể tránh được, chẳng hạn ngã khỏi giường, bỏng, thương tích do vật sắc nhọn… Điều quan trọng là cha mẹ thực hiện tốt các biện pháp bảo vệ, phòng ngừa từ trước.

✓ Lắp thanh chắn

Trước 2 tuổi, có thể cho bé ngủ trong cũi hoặc lắp thanh chắn trên giường của bố mẹ để phòng tránh té ngã.

✓ Dọn dẹp khu vực giường ngủ

Không nên đặt vật sắc nhọn, đồ chơi hoặc đồ nội thất có góc cạnh quanh giường, tránh để bé va đập, bị thương khi ngã xuống.

✓ Bố trí biện pháp bảo vệ

Trải thảm dày quanh giường có thể giúp tăng khả năng bảo vệ. Nhà tôi vẫn luôn trải thảm cạnh giường vì sợ con ngã xuống sẽ quá đau.

Kết

Nhà vốn là nơi an toàn và ấm áp nhất. Nhưng dữ liệu lại cho thấy đây chính là nơi trẻ nhỏ thường bị thương nhất. Vì vậy, trong quá trình chăm sóc trẻ tại nhà, cha mẹ vẫn cần chú tâm nhiều hơn.

Chúng ta thường nói, “chỉ một phen hú vía” là một trong những câu đẹp đẽ nhất trên đời. Mong rằng tất cả cha mẹ đều nắm rõ những nội dung được chia sẻ lần này, nhưng sẽ không bao giờ phải dùng đến.