Trẻ lớn lên giỏi kiếm tiền thường có 5 đặc điểm này từ nhỏ
Hai cậu bé họ hàng, một người học giỏi từ nhỏ, người kia có thành tích trung bình nhưng biết gánh vác và nghĩ cho người khác. Khi trưởng thành, người thứ hai lại trở thành chủ hai công ty. Câu chuyện gợi mở về 5 phẩm chất cha mẹ có thể vun đắp cho con từ những việc hằng ngày.
Trong một gia đình họ hàng xa có hai người cháu chỉ hơn kém nhau vài tuổi.
Một người học rất giỏi từ nhỏ. Cả nhà chăm chút cho cậu, việc duy nhất cậu cần làm là học, những chuyện khác đều có người lo.
Người còn lại học lực trung bình, nhưng hiểu chuyện, biết gánh vác và nghĩ cho người khác. Muốn có thứ gì, cậu cũng sẵn lòng chờ đợi.
Thoắt cái, cả hai đã trưởng thành. Kết quả lại khiến nhiều người bất ngờ.
Người học giỏi dễ nóng ruột khi gặp chuyện, chỉ một chút trắc trở cũng khó chịu đựng. Còn cậu bé từng có thành tích bình thường lại ngày càng có nhiều cơ hội. Hiện cậu là chủ hai công ty làm ăn khá tốt.
Câu chuyện ấy khiến người thân suy nghĩ rất lâu. Những đứa trẻ như thế nào sẽ dễ thành đạt và biết cách vun vén cho cuộc sống của mình khi lớn lên?
Một số nghiên cứu được nhắc đến để lý giải câu hỏi này. Trẻ lớn lên giỏi kiếm tiền thường có năm đặc điểm dưới đây từ nhỏ.
1. Biết chờ đợi để có được điều mình muốn
Nhiều người có lẽ đã nghe đến thí nghiệm kẹo dẻo marshmallow nổi tiếng. Khi ấy, nhà tâm lý học Mischel ở Đại học Stanford đưa cho mỗi đứa trẻ một viên kẹo dẻo. Nếu chờ được 15 phút mà chưa ăn, trẻ sẽ nhận thêm một viên nữa.
Nhóm nghiên cứu tiếp tục theo dõi những đứa trẻ này trong nhiều thập niên. Kết quả được nêu là những trẻ sẵn lòng chờ đợi, biết kiềm chế trước phần thưởng ngay trước mắt, về sau thường có kết quả học tập tốt hơn, cảm xúc ổn định hơn, đồng thời có lợi thế về sự nghiệp và sức khỏe.
Cũng có ý kiến chỉ ra rằng phần lớn trẻ tham gia khi ấy là con của giảng viên và nhân viên nhà trường, nên mẫu nghiên cứu có giới hạn.
Một phụ nữ làm xuất nhập khẩu từng trải qua giai đoạn thị trường rất sôi động. Nhiều người xung quanh chạy theo xu hướng để kiếm lời nhanh. Chị kiên nhẫn củng cố chuỗi cung ứng, tập trung làm ăn lâu dài. Qua vài đợt thị trường lên xuống, công việc của chị ngày càng ổn định. Chị mở được vài nhà máy, đơn hàng kín quanh năm.
Sự điềm tĩnh ấy gắn với khả năng tự kiểm soát được rèn từ nhỏ.
Gợi ý cho cha mẹ. Bớt đáp ứng ngay mọi mong muốn của con. Với món đồ chơi hay đồ ăn vặt con thích, cha mẹ có thể cùng con thống nhất thời gian chờ, giúp con tập kiềm chế mong muốn trước mắt để hướng đến mục tiêu lâu dài hơn.
2. Biết hợp tác và để ý đến cảm xúc của người khác
Một số trường đại học ở Mỹ từng phối hợp thực hiện nghiên cứu dài hạn, theo dõi gần 1.000 trẻ từ tuổi mẫu giáo đến 25 tuổi.
Ngay từ đầu, giáo viên ghi lại xem trẻ có chủ động giúp đỡ người khác, biết bàn bạc với bạn và biết nghĩ cho người khác hay không. Nhiều năm sau, số liệu cho thấy những trẻ sớm biết hòa đồng và sẵn lòng hợp tác có khả năng lấy bằng đại học và có việc làm ổn định cao hơn đáng kể.
Có một người cháu họ học lực trung bình nhưng tính tình cởi mở, biết đặt mình vào hoàn cảnh của người khác. Khi làm việc nhóm, cậu chẳng bao giờ tranh công. Gặp bất đồng, cậu cũng chịu khó ngồi lại nói chuyện. Sau khi đi làm, cậu gặp nhiều người sẵn lòng giúp đỡ và có thêm nhiều cơ hội.
Gợi ý cho cha mẹ. Cho con chơi với bạn cùng tuổi thường xuyên hơn. Khi trẻ cãi nhau, hãy cho các con một chút thời gian tự nói chuyện trước khi can thiệp. Cha mẹ có thể hướng dẫn con cách xin lỗi, chia sẻ và nhận ra bạn đang cảm thấy thế nào.
3. Có mối quan hệ gần gũi, ấm áp với mẹ
Nghiên cứu Grant nổi tiếng của Harvard đã theo dõi những người tham gia trong hơn 80 năm. Trong quá trình ấy, các nhà nghiên cứu ghi nhận những người có quan hệ gần gũi với mẹ và được yêu thương khi còn nhỏ có thu nhập trung bình cao hơn khi trưởng thành.
Vì sao lại như vậy? Khi được dịu dàng lắng nghe và vỗ về lúc buồn, trẻ có thể lớn lên với cảm giác an toàn, dám thử sức, bớt sợ thất bại và biết tin tưởng người khác.
Elon Musk được nhắc đến như một ví dụ. Mẹ ông luôn tôn trọng và ủng hộ con. Sự động viên ấy được xem là một chỗ dựa để ông nhiều lần thử sức với những việc khó.
Sự hiện diện đều đặn và thái độ chấp nhận con có thể trở thành chỗ dựa lâu dài cho trẻ.
Gợi ý cho cha mẹ. Lắng nghe con nhiều hơn, bớt trách móc và phủ nhận cảm xúc của con. Khi con buồn, hãy cho con thấy cha mẹ hiểu con đang cảm thấy thế nào rồi mới cùng con nói về chuyện đã xảy ra.
4. Có trách nhiệm, làm việc đáng tin cậy
Một nghiên cứu kéo dài hơn 40 năm đã theo dõi một nhóm trẻ từ thời thơ ấu đến tuổi trung niên. Kết quả được nêu là những người biết chịu trách nhiệm và gánh vác từ nhỏ có thu nhập cao hơn khi trưởng thành, công việc ổn định hơn và dễ tìm thấy cảm giác thành tựu trong công việc.
Đáng tin cậy nghe có vẻ là một phẩm chất bình thường, nhưng lại rất được coi trọng ở nơi làm việc. Người giữ lời hứa, chịu trách nhiệm về phần việc của mình, biết lên kế hoạch và kiên trì theo đuổi công việc thường được người khác tin tưởng giao việc.
Có một quản lý dự án thường được cấp trên giao những dự án quan trọng. Lý do rất đơn giản: việc nào giao cho anh, cấp trên cũng sẽ được anh chủ động báo lại tiến độ hoặc kết quả.
Tinh thần trách nhiệm ấy có thể bộc lộ ngay từ khi còn nhỏ.
Gợi ý cho cha mẹ. Giao cho con một số việc cố định, chẳng hạn tự soạn cặp và cất đồ dùng học tập. Khi con làm sai, hãy giúp con hiểu và chịu trách nhiệm về hậu quả do việc mình làm gây ra.
5. Tham gia việc nhà từ sớm
Nhiều phụ huynh cho rằng việc quan trọng nhất của con là học, còn việc nhà lớn lên tự khắc sẽ biết làm.
Một nghiên cứu theo dõi của Đại học Minnesota được dẫn với nhận định rằng những trẻ bắt đầu làm việc nhà từ ba, bốn tuổi về lâu dài có khả năng thích nghi tốt hơn, quan hệ với người khác tốt hơn và dễ đạt thành tựu trong công việc. Với những trẻ đến tuổi thiếu niên mới bắt đầu làm việc nhà, mối liên hệ này được mô tả là yếu hơn. Nghiên cứu Grant của Harvard cũng được nhắc đến để củng cố nhận định ấy.
Làm việc nhà giúp con hiểu mình là một thành viên trong gia đình, có thể góp sức và chia sẻ công việc với mọi người.
Gợi ý cho cha mẹ. Tùy độ tuổi, hãy giao cho con những việc vừa sức như lau bàn, gấp quần áo hay dọn bát đũa. Cứ để con làm theo khả năng của mình và duy trì đều đặn.
Kết
Người xưa có câu: “Cha mẹ yêu con thì tính đường dài cho con”.
Khi nghĩ về tương lai của trẻ, bên cạnh trí thông minh bẩm sinh, còn có những phẩm chất đáng để cha mẹ quan tâm từ sớm: biết chờ đợi, biết hợp tác, có tình yêu thương, có trách nhiệm và sẵn lòng góp sức. Đó là những điều trẻ có thể rèn qua cách sống và làm việc cùng mọi người mỗi ngày.