Đối với các bậc phụ huynh có con nhỏ từ 2 – 6 tuổi, việc bổ sung dinh dưỡng, đặc biệt là chất đạm để con tăng cân khỏe mạnh và phát triển tốt luôn là mối quan tâm hàng đầu. Tuy nhiên, nhiều mẹsốt sắng bổ sung chất đạm cho con mà thiếu sự tìm hiểu khoa họcvề hàm lượng và chất lượng đạm mà trẻ cần, dẫn tới sự thiếu cân đối trong khẩu phần ăn hằng ngày.

Khẩu phần mất cân đối: nỗi lo của mẹ

Chị Thanh Phương (Hoàng Mai, Hà Nội) cho biết: Khi chế biến thức ăn cho con, chị luôn chú ý có đủ thịt, cá, đậu đỗ…, bữa ăn không thiếu chất đạm nhưng không hiểu sao bé vẫn còi cọc, gầy yếu. Hiện tại bé nhà chị đã gần 4 tuổi mà chỉ nặng 12kg.Chị cũng hay phải đưa con ra vào các bệnh viện do bé thường xuyên ốm vặt, cúm, sốt virus, viêm da…

Tuy nhiên trước câu hỏi chị có biết khẩu phần đạm 1 ngày mà con cầnlà bao nhiêu không, thì chị Phương trả lời: chị chỉ lựa chọn các thực phẩm trông tươi ngon và ước lượng cho con ăn theo thói quen,chứ không có một căn cứ cụ thể nào. Chịcũng cho rằng chất đạm chỉ giúp bé tăng cân chứ không ảnh hưởng đến hệ miễn dịch.

Trái ngược với con nhà chị Phương, nhiều bé nặng cân, được cung cấp dồi dào chất đạm,nhưng vẫn gặp phải các vấn đề sức khỏe. Chị Thùy Linh (Đống Đa, Hà Nội) chia sẻ: Con gái chị tăng cân rất tốt, bé mới 25 tháng nhưng đã nặng 17kg, ai nhìn cũng khen bé trộm vía bụ bẫm, khỏe mạnh. Do bé thích ăn thịt nên trong bữa ăn hàng ngày chị luôn chú trọng các thực phẩm giàu đạm như bò, lợn, gà, lươn, tôm, ghẹ…

Bé cũng rất thích uống sữa nên chị luôn chọn các loại sữa có nhiềuđạm, giúp con tăng cân nhanh. Chị hài lòng về cân nặng của con, chỉ duy có việc bé hay bị trướng bụng, táo bón là khiến chị lo lắng. Ăn nhiều như vậy nhưng thường phải 3,4 ngày bé mới “đi nặng” một lần, mà mỗi lần đi đều phải rặn rất khổ sở, thậm chí chảy máu, khiến bé khóc lóc đau đớn.

Khi được hỏi, chị Phương cũng cho rằng khi thực phẩm tươi ngon thì chất lượng đạm sẽ tốt, còn hàm lượng đạm thì thông qua việc con tăng cân nhanh tức là bổ sung đủ, không có gì phải lo lắng.

Lời khuyên từ chuyên gia

Trước những băn khoăn của các mẹ quanh vấn đề bổ sung chất đạm cho con, chúng tôi đã tìm đến BS. Nguyễn Thị Thu Hậu -Trưởng khoa Dinh dưỡng, bệnh viện Nhi đồng 2, TP.HCM; Hội viên Hội Nhi khoa TP.HCM. BS. Nguyễn Thị Thu Hậu nhận định:trẻ còi cọc, hay mắc các bệnh nhiễm khuẩn và thừa cân béo phì, táo bón đều có thểdo khẩu phần đạm chưa cân đối.

Ngoài việc giúp trẻ tăng cân, đạm còn đóng vai trò quan trọng đối với sức đề kháng vì là thành phần chính của các tế bào bạch cầu, giúp hình thành kháng thể và phát triển toàn diện hệ miễn dịch, bảo vệ cơ thể khỏi những tác nhân gây bệnh bên ngoài. Nếu thiếu chất đạm một thời gian dài, trẻ sẽ bị suy dinh dưỡng, chậm lớn, dễ mắc các bệnh nhiễm khuẩn.Ngược lại, nếu bổ sung quá nhiều đạm cho trẻ trong giai đoạn thơ ấu, trẻ sẽ có nguy cơ thừa cân, béo phì cao. Theo WHO, tiêu chuẩn cân nặng của bé gái 25 tháng tuổi là 11,7kg, con gái chị Linh nặng 17kg là thừa cân. Theo "Giả thuyết đạm sớm", việc ăn quá nhiều đạm lúc đầu đời sẽ làm tăng đáng kể nguy cơ béo phì vào năm 6 tuổi (RR = 2,43)

Trong bữa ăn hàng ngày, cha mẹ cần có sự tính toán kĩ lưỡng hàm lượng đạmtiêu chuẩn chứ không thể chỉ theo cảm tính. Theo nhu cầu khuyến nghị về đạm của Trung tâm Dinh dưỡng năm 2016, nhu cầu đạmcủa trẻ 0 – 5 tháng tuổi là 11g/ngày, từ tháng thứ tư trở đi nhu cầu đạmlà 18-20g/ngày.Trẻ từ 1 – 3 tuổi: nhu cầu đạmlà 20g/ngày, Trẻ từ 4 – 6 tuổi: nhu cầu đạmlà 25g/ngày.

Thừa đạm không chỉ làm tăng nguy cơ béo phì mà còn ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa và làm thay đổi hệ vi sinh vật đường ruột của trẻ. Ngoài hàm lượng đạm, mẹ còn cần chú ý đến chất lượng đạm trong sữa. Trong sữa có 2 loại đạm chính: Whey (dễ tiêu hóa hấp thu) và Casein (khó tiêu hóa hấp thu).Đối với trẻ nhỏ, do hệ tiêu hóa còn non yếu, nên nếu uống sữa có quá nhiều đạm Casein thì sẽ gây áp lực lớn lên hệ tiêu hóa, gây khó tiêu, nôn trớ, táo bón… Trong khi đó, đạm Whey giúptrẻ dễ hấp thu, giảm táo bón, phát triển cân đối về thể chất.

Tựu trung lại, việc thiết kế khẩu phần đạm trong bữa ăn hằng ngày của các mẹ hiện nay có phần chưa hợp lý,vì mẹ chỉ chọn đạm theo cảm tính, và thường cho con ăn dư đạm. Vì vậy, các mẹ cần biết nhu cầu đạm của trẻ ở mỗi giai đoạn phát triển là khác nhau cũng như nên tìm hiểu hàm lượng đạm cần thiết cho trẻ theo khuyến cáo của Viện Dinh dưỡng để đảm bảo trẻ tăng cân khỏe mạnh mà không bị thừa hay thiếu cân, tránh béo phì. Ngoài ra,khi bổ sung sữa cho trẻ, mẹ nên chọn loại có hàm lượng đạm và tỷ lệ đạm whey/casein gần với sữa mẹ(khoảng 60/40 – 70/30)để bé dễ tiêu hóa và tăng cân khỏe mạnh dài lâu.

Sản phẩm dinh dưỡng công thức Nestlé NAN OPTIPRO 4 và Nestlé NAN OPTIPRO HA 3 (Dành cho trẻ từ 2-6 tuổi).

Đạm Chất Lượng (Nestlé Advanced Protein)* đã được Khoa học chứng minh giúp trẻ:

- Phòng ngừa nguy cơ dị ứng**

- Hỗ trợ tăng cân khỏe mạnh***

- Hỗ trợ sự phát triển khỏe mạnh dài lâu

Từ Nestlé, NAN OPTIPRO HA 3 với Đạm chất lượng (Nestlé Advanced Protein) giúp trẻ khởi đầu vững chắc, khỏe mạnh dài lâu.

Công ty TNHH Nestlé Việt Nam, khu Công nghiệp Biên Hòa 2, TP. Biên Hòa, Tỉnh Đồng Nai

(*) Đạm Whey thủy phân một phần

(**) Dị ứng đạm sữa bò và viêm da dị ứng

(***) Martina Weber, Veit Grote, Ricardo Closa-Monasterolo, Joaquı´n Escribano, Jean-Paul Langhendries, Elena Dain, Marcello Giovannini, Elvira Verduci, Dariusz Gruszfeld, Piotr Socha, and Berthold Koletzko for The European Childhood Obesity Trial Study Group. Lower protein content in infant formula reduces BMI and obesity risk at school age: follow-up of a randomized trial1–5. AJCN. First published ahead of print March 19, 2014 as doi: 10.3945/ajcn.113.064071.