Đây cũng là điều kiện thuận lợi cho sự phát triển mạnh mẽ của các loại siêu vi trùng gây cúm ở người, đặc biệt ở lứa tuổi trẻ em. Theo kinh nghiệm của các bác sĩ, thời gian này trong năm thường được coi là mùa cúm.

Trẻ bị cúm gia tăng

Mấy ngày gần đây, số bệnh nhi đến khám và điều trị tại BV Nhi Trung ương tăng lên đáng kể, riêng khoa Khám bệnh trung bình mỗi ngày tiếp nhận khoảng 1.500 bệnh nhi. Trong số này, phổ biến nhất vẫn là bệnh đường hô hấp (chiếm 30% tổng số bệnh nhi), bao gồm cả bệnh viêm đường hô hấp trên và viêm đường hô hấp dưới (viêm phế quản, phổi).

 

Bệnh về đường tiêu hóa cũng chiếm một tỷ lệ tương đối lớn, đa phần vẫn là tiêu chảy do Rotavirus. Bên cạnh đó, những bệnh nhi mắc cúm do siêu vi trùng vào viện đang có dấu hiệu tăng nhanh, chủ yếu là các cháu bé dưới 1 tuổi.

Theo ghi nhận của chúng tôi tại buồng khám tự nguyện 103, phòng khám đa khoa và chuyên khoa hô hấp vào sáng 8-9, mới hơn 10 giờ nhưng bảng điện tử thông báo số bệnh nhân đã đến con số 86. Bác sĩ Phan Ngọc Lan, khám bệnh tại phòng này cho biết, số bệnh nhi vào nhập viện trong mấy ngày vừa qua tăng hơn đáng kể so với tuần trước. Về bệnh nhân cúm, dù chưa thực sự có biến đổi rõ ràng song đã có những bệnh nhi bị cúm khá nặng.

Bên ngoài cửa phòng khám, vẫn còn rất nhiều bệnh nhân đang ngồi chen chúc chờ đến lượt. Chị Cao Thị Hà (Hoài Đức - Hà Nội) than vãn: “Hai vợ chồng lặn lội đi từ sớm đến giờ, đợi mấy tiếng đồng hồ mà vẫn chưa đến lượt vào khám. Khổ nỗi cháu bé mới được mấy tháng tuổi, bị sốt cao cứ khóc mãi...”.

Chị Hà cho biết, cháu bé bị sốt li bì mấy ngày hôm nay, kèm theo ho, đã cho uống thuốc kháng sinh, thuốc hạ sốt nhưng không đỡ nên phải đến BV khám. Ngay hàng xóm nhà chị Hà cũng có rất nhiều cháu bé bị sốt, cúm trong đợt này.

Trường hợp cháu H.A (6 tháng tuổi), con chị Vũ Thị Linh (TP Hòa Bình) bị cúm và viêm phổi khá nặng. Chị Linh kể, cháu bị sốt và ho khò khè một tuần nay, điều trị tại BV Đa khoa tỉnh Hòa Bình, các bác sĩ chỉ định tiêm kháng sinh trong 6 ngày sẽ khỏi, song đã tiêm đủ 4 ngày vẫn không thấy đỡ hơn nên phải chuyển lên BV Trung ương.

Các bác sĩ khoa Khám bệnh, BV Nhi Trung ương cho biết, mỗi khi thời tiết thay đổi lại có một bệnh mới phát triển mạnh hơn các bệnh khác. Trong thời gian này, thời tiết giao mùa từ hè sang thu là điều kiện thuận lợi cho các loại vi khuẩn, vi trùng, đặc biệt là siêu vi trùng gây cúm thích hợp với kiểu khí hậu này phát triển mạnh.

Riêng bệnh cúm lại lây truyền qua đường hô hấp nên khả năng lây lan rất nhanh, mạnh, và khó kiểm soát, đặc biệt là tại các môi trường sinh hoạt tập thể như nhà trẻ, mẫu giáo, trường học, cơ quan... Cả người lớn cũng mắc cúm nhưng do trẻ em có đề kháng kém hơn nên thường mắc nhiều hơn.

Phòng, điều trị đúng bệnh cho trẻ

Bác sĩ Nguyễn Văn Lộc, phụ trách đơn vị khám và tư vấn hen phế quản, khoa Hô hấp (nguyên Phó Giám đốc BV Nhi Trung ương) cho biết, đang là thời gian bắt đầu vào mùa cúm ở người, đặc biệt là bệnh nhi. Trong số các bệnh nhi phải đi viện thì 70% là do cúm, do siêu vi trùng gây bệnh.

Tuy nhiên, hiện mới chỉ có vaccine phòng 1, 2 loại bệnh cúm cụ thể, trong khi bệnh cúm lại có rất nhiều type khác nhau và đa phần chưa miễn dịch được. Hơn nữa, bệnh cúm thường mắc kèm với nhiều bệnh khác như hô hấp, tiêu chảy nên để phân loại và điều trị cũng không dễ dàng.

Do vậy, khi trẻ bị cúm cần phải được điều trị sớm, hoàn toàn có thể điều trị tại nhà nhưng dưới sự chỉ định, tư vấn của bác sĩ, người có chuyên môn chứ không phải cứ thấy sốt là đi mua kháng sinh về cho trẻ uống. Nếu một vài ngày mà không có biểu hiện đỡ thì phải đưa trẻ đến BV để được khám và điều trị.

Tốt nhất là hãy chủ động phòng bệnh cho trẻ bằng những biện pháp đơn giản như: chú ý giữ nhiệt độ phù hợp cho trẻ, không để trẻ tiếp xúc với không khí nóng, lạnh đột ngột; trẻ ở lứa tuổi mẫu giáo hoặc đã đi học, nếu thấy có biểu hiện cúm thì nên cho nghỉ học một vài ngày, tránh lây lan ra các bạn xung quanh...

Cũng theo bác sĩ Nguyễn Văn Lộc, không riêng gì bệnh cúm mà các bệnh khác nếu không được phân loại chính xác mà tự ý điều trị sẽ rất nguy hiểm.

Chẳng hạn bệnh hen phế quản, một bệnh đang tăng rất nhanh ở trẻ em trong vài năm trở lại đây (chiếm 10-12% trong các bệnh thường gặp ở trẻ) rất khó phân biệt với bệnh viêm phổi do virus, nhất là viêm phổi do hợp bào đường hô hấp vì cùng có biểu hiện ho khò khè.

Nếu không phân biệt được hai bệnh này mà điều trị sẽ rất nguy hiểm, thậm chí có thể tử vong, đơn giản bởi viêm phổi thì phải điều trị bằng kháng sinh còn hen thì nhất thiết không được dùng kháng sinh.

Hay cùng là tiêu chảy nhưng nếu tiêu chảy do rotavirus mà điều trị bằng kháng sinh thì có thể gây tử vong, trong khi nếu phân loại đúng thì bệnh này lại điều trị rất đơn giản bằng bù nước và điện giải.