Hình thức mới toanh "Mobile Money" là gì mà khiến dân lười mang ví tưng bừng vui sướng?

Cùng tìm hiểu hình thức thanh toán mới mẻ với người Việt này để xem tính ứng dụng và lợi ích mà nó sẽ mang lại cho cuộc sống của bạn nhé.

Mobile Money là gì?

Thủ tướng Chính phủ vừa ký Quyết định phê duyệt triển khai thí điểm tiền di động (Mobile Money), tức dùng tài khoản viễn thông thanh toán cho các hàng hóa, dịch vụ có giá trị nhỏ. Thời gian thí điểm trong 2 năm, tính từ ngày 9/3/2021.

Theo đó, đối tượng được phép tham gia thí điểm tiền di động là các doanh nghiệp có giấy phép hoạt động cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán ví điện tử và nhà mạng viễn thông.

Nếu bạn còn đang lạ lẫm với cái tên này thì cũng đừng lo vì nó cũng là cụm từ còn mới mẻ với nhiều người tiêu dùng.

Mobile Money hay Tiền di động là dịch vụ cho phép dùng tài khoản viễn thông để thanh toán cho các hàng hoá, dịch vụ có giá trị nhỏ.

Về cơ bản, dịch vụ Mobile Money cung cấp cho khách hàng một tài khoản Mobile Money gắn liền với thuê bao di động. Tài khoản này tương tự như tài khoản viễn thông nhưng được phép sử dụng để chuyển tiền, thanh toán dịch vụ, hàng hoá hợp pháp tại Việt Nam.

Công nghệ thanh toán Mobile Money này đã được áp dụng ở nhiều nước châu Âu và ngày càng lan rộng ra tới cả các nước châu Á.

Ở các nước khác, Mobile Money được các nước gọi là e-money (tiền điện tử). Đây cũng là một dạng ví điện tử nhưng không có tài khoản ngân hàng.

Với ví điện tử, việc định danh khách hàng (KYC) được thực hiện bởi các ngân hàng nhưng Mobile Money định danh bởi chính các nhà mạng.

Ưu điểm của Mobile Money: 

Hình thức mới toanh "Mobile Money" là gì mà khiến dân lười mang ví thích quẹt điện thoại rần rần đến thế, thanh toán thế nào tại Việt Nam và thế giới? - Ảnh 3.

Ảnh minh họa.

- Những tiện ích có thể nhìn ngay thấy trước tiên là Mobile Money giúp người dân thanh toán linh hoạt những sản phẩm dịch vụ tài chính, thanh toán tiền trong các lĩnh vực y tế, giáo dục, tài chính, an sinh xã hội,... với giá trị nhỏ.

- Có thể được nhận, lưu trữ, chi tiêu từ tài khoản trên điện thoại di động của bất cứ ai, ở bất cứ đâu có tín hiệu điện thoại di động mà không cần thông qua bất kỳ người trung gian nào.

- Việc chuyển Mobile Money cũng không đòi hỏi người sử dụng phải điền tờ mẫu, xếp hàng chờ đợi tại ngân hàng. Chi phí lại “mềm” hơn rất nhiều so với việc sử dụng dịch vụ của ngân hàng truyền thống.

Những điểm còn lưu ý: 

- Các nhà mạng chính là người quản lý kho dữ liệu khách hàng nên đòi hỏi phải có sự chính xác, tránh các tài khoản mạo danh, sim rác.

- Nếu coi Mobile Money là một tài khoản điện tử định danh được thực hiện thông qua thiết bị di động thì tài khoản định danh e-money phải được lưu trữ trên hệ thống thay vì điện thoại để tránh trường hợp rủi ro mất điện thoại là mất tất cả. Điều này đòi hỏi nhà mạng phải có một hệ thống công nghệ thông tin lưu trữ toàn bộ dữ liệu này.

- Về nguyên tắc, Mobile Money không được làm phát sinh lượng tiền tệ, số tiền mà công ty viễn thông nhận được khách hàng phải được nạp tương ứng theo tỷ lệ 1:1. Ví dụ, 10.000 đồng mua thẻ cào sẽ được 10.000 đồng trong ví, không thể 9.000 đồng mua thẻ cào được 10.000 đồng như nhiều ví điện tử hiện nay.

Mobile Money khác gì so với ví điện tử?

* Về cách thanh toán:

Cách thanh toán của Mobile Money khá đa dạng:

- Cách 1: Cài đặt trên điện thoại của bạn một ứng dụng và thanh toán với công nghệ Near Field Communication (NFC) technology (giao tiếp trường gần).

- Cách 2: Quét mã QR.

- Cách 3: Nhận dạng khuôn mặt.

Khách hàng cần phải nạp tiền trước khi thanh toán. 

Có thể được sử dụng thông qua ứng dụng trên điện thoại hoặc website.

Ví dụ về cách thanh toán Mobile Money tại đất nước Trung Quốc:

Trong vài năm qua, thanh toán bằng điện thoại di động đã trở thành một cử chỉ tiêu dùng được sử dụng hàng ngày ở Trung Quốc. Theo một cuộc khảo sát vào năm 2018, 92% người dân ở các thành phố lớn nhất của Trung Quốc sử dụng Wechat Pay hoặc Alipay làm phương tiện thanh toán chính của họ. Hiện tượng cũng tương tự ở các vùng nông thôn khi có tới 47% dân số nông thôn được cho là thường xuyên sử dụng cách thanh toán bằng hình thức Mobile Money.

Trong khi tất cả các quốc gia đã chuyển từ tiền mặt sang thẻ tín dụng thì Trung Quốc lại chuyển sang sử dụng thanh toán tiền bằng hình thức Mobile Money. Việc sử dụng thẻ tín dụng ở Trung Quốc là lẻ tẻ, nếu không muốn nói là không tồn tại.

Thanh toán bằng hình thức Mobile Money đã rất thành công ở Trung Quốc vì chúng nhanh chóng và đơn giản. Và tốc độ này có thể thực hiện được nhờ mã QR. Ở Trung Quốc các mã QR có ở khắp mọi nơi, ngay cả các nhạc sĩ đường phố cũng có mã QR Code để thu tiền.

Có hai cách để thanh toán qua Mã QR ở Trung Quốc: 

- Khách hàng quét mã QR của người bán, mã này thường được in và nhìn thấy khi thanh toán, trên bàn nhà hàng và thậm chí trên các sản phẩm ở một số cửa hàng. Sau đó khách hàng chọn số tiền và có thể gửi tiền trực tiếp cho người bán.

- Khách hàng hiển thị mã QR trên điện thoại thông minh của mình và người bán sẽ quét mã đó. Phương pháp này thậm chí còn đơn giản và nhanh chóng hơn vì khách hàng không phải làm gì, người bán có quyền chọn số tiền sau đó sẽ được trừ vào tài khoản Mobile Money.

Do đó, Trung Quốc đã nhanh chóng áp dụng hình thức thanh toán Mobile Money và điều này chủ yếu là vì nó rất dễ dàng cho người bán. Không giống như Apple Pay, nơi người bán phải mua công nghệ để nhận thanh toán, ở Trung Quốc một tờ giấy đơn giản có in mã QR là đủ.

* Cách lưu trữ thông tin:

Mobile Money sau khi sử dụng thì được lưu trữ thông tin trên điện thoại và tin nhắn SMS.

Lưu trữ thông tin giao dịch và thanh toán thông qua qua thẻ tín dụng và thẻ ghi nợ cá nhân liên kết.

* Phạm vi thanh toán:

Mobile Money sẽ không cho phép khách hàng thanh toán bên ngoài cửa hàng.

Khách hàng có thể thanh toán sản phẩm tại bất cứ đâu và bất kì thời điểm nào (cửa hàng offline và cửa hàng online).

Tại Trung Quốc, từ các cửa hàng tiện lợi đến các trung tâm mua sắm lớn, từ việc mua vé tàu điện ngầm đến thanh toán vé máy bay, thanh toán theo hình thức Mobile Money có thể được sử dụng ở khắp mọi nơi.

Người tiêu dùng có thể trực tiếp sử dụng các nền tảng thanh toán để hoàn thành đơn đặt hàng trực tuyến và cũng có thể quét mã QR do người bán trực tuyến cung cấp thông qua các ứng dụng thanh toán. Người tiêu dùng cũng có thể thanh toán tiền nước, gas và các hóa đơn tiện ích khác tại nhà của họ trên các ứng dụng thanh toán trên điện thoại di động khi có 3G.

Ngoài ra, nếu không có 3G, thanh toán di động ngoại tuyến sẽ đề cập đến NFC (Giao tiếp trường gần), mã QR, nhận dạng khuôn mặt,... Thanh toán di động ngoại tuyến được sử dụng rộng rãi cho các khoản tiêu dùng nhỏ và tần suất cao, như cửa hàng tiện lợi và nhà hàng. Nó chủ yếu dựa vào các thiết bị như máy đọc mã, máy POS và điện thoại thông minh. Ngoài ra, thanh toán di động ngoại tuyến ở Trung Quốc được sử dụng rộng rãi trong giao thông công cộng, đặt hẹn tại bệnh viện và bãi đậu xe.

* Tài khoản liên kết:

Không có tài khoản ngân hàng và không liên kết tài khoản vẫn sử dụng thanh toán được.

Cần có tài khoản ngân hàng liên kết để sử dụng

Mobile Money triển khai như thế nào trên thế giới?

Hiện nay, trên thế giới có 3 mô hình cung cấp các dịch vụ Mobile Money, gồm:

- Các nhà cung cấp dịch vụ viễn thông.

- Ngân hàng thương mại.

- Đối tác cung cấp giải pháp phối hợp chặt chẽ với nhà mạng và ngân hàng hoặc là một liên doanh giữa ngân hàng và nhà cung cấp dịch vụ viễn thông.

Ví dụ: 

- Tại Kenya: Là một quốc gia ở châu Phi, nhưng đã triển khai dịch vụ Mobile Money từ hơn 10 năm trước. Cho đến nay, dịch vụ Mobile Money thành công nhất là M-PESA được cung cấp bởi Tập đoàn viễn thông Safaricom của Kenya từ năm 2007. 

M-PESA nhanh chóng được sử dụng phổ biến bởi nhiều người nhập cư đang làm việc tại các thành phố muốn gửi tiền về cho gia đình ở quê hương. Hiện nay tại Kenya có khoảng trên 7 triệu người sử dụng dịch vụ Mobile Money trong tổng số 18,3 triệu người dùng điện thoại di động.

Dịch vụ này được sử dụng để trả tiền học phí (không cần phải xếp hàng tại ngân hàng hàng tháng và hoàn thành hàng chục loại giấy tờ khác nhau), trả tiền taxi (người lái taxi thích điều này bởi họ không phải mang theo nhiều tiền). Đây là cách chuyển tiền nhanh, rẻ và an toàn hơn so với cách chuyển tiền qua ngân hàng và bưu điện hoặc chuyển tiền qua các tài xế xe buýt.

Dịch vụ Mobile Money cũng có ưu thế vượt trội so với một số dịch vụ tài chính thông thường khác trong bối cảnh người dân không thể tiếp cận được với các tài khoản tiết kiệm, tín dụng và bảo hiểm. Dù tài khoản M-PESA không trả lãi suất, nhiều người coi đó như tài khoản tiết kiệm, an toàn. Việc có một tài khoản tiết kiệm nhỏ cho phép người ta có thể xoay sở tốt khi chi phí bất ngờ phát sinh mà không phải bán các tài sản khác.

Hình thức mới toanh "Mobile Money" là gì mà khiến dân lười mang ví thích quẹt điện thoại rần rần đến thế, thanh toán thế nào tại Việt Nam và thế giới? - Ảnh 5.

Ảnh minh họa.

- Tại Philipines: Philippines là quốc gia có tỷ lệ người không sở hữu tài khoản ngân hàng thấp, địa hình bị chia cắt bởi nhiều đảo nên gây khó khăn cho việc thành lập các chi nhánh ngân hàng trên toàn quốc. Sự phát triển của điện thoại di động là cơ hội giúp dịch vụ Mobile Money có cơ hội bứt phá tại quốc gia này.

Khung pháp lý đối với dịch vụ Mobile Money tại Philippines ban đầu là siết chặt với các quy định chặt chẽ, nhưng vẫn kết hợp mô hình thử nghiệm và học hỏi (Test and Learn), sau đó có các điều chỉnh với mục đích duy trì sự ổn định và mang đến lợi ích cho khách hàng cũng như các bên liên quan mà vẫn đảm bảo hạn chế tối đa rủi ro.

- Tại Indonesia: Indonesia siết chặt quản lý dịch vụ Mobile Money trong nhiều năm đầu và chỉ cởi mở hơn trong 2 năm gần đây nhằm thu hút người dùng. Tuy nhiên, Chính phủ và Ngân hàng Trung ương Indonesia cho đến nay vẫn chưa có quyết định chính thức về việc cho phép các nhà mạng toàn quyền kiểm soát các hoạt động giao dịch.

Có thể thấy rằng, Indonesia có khuynh hướng đưa ra các quy định chặt chẽ nhằm ổn định thị trường thanh toán cho đến khi các hoạt động đi vào khuôn khổ thì mới bắt đầu điều tiết nhằm thu hút khách hàng để phát triển thị trường, tức là “chậm ở giai đoạn đầu, tăng tốc ở giai đoạn sau”

Ứng dụng thanh toán Mobile Money tại Việt Nam thế nào?

Hình thức mới toanh "Mobile Money" là gì mà khiến dân lười mang ví thích quẹt điện thoại rần rần đến thế, thanh toán thế nào tại Việt Nam và thế giới? - Ảnh 6.

Ảnh minh họa.

Ở Việt Nam, tỷ lệ người dùng thẻ tín dụng còn thấp, nhưng mật độ thuê bao di động thì đã đạt tỷ lệ trên 100% từ nhiều năm qua. Bên cạnh đó, tại Việt Nam, phần lớn các giao dịch dưới 100.000 đồng là thực hiện thanh toán bằng tiền mặt. Mobile Money sẽ là giải pháp mạnh mẽ để thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt để tránh sự rủi ro, không hiệu quả và bất tiện khi thu tiền.

- Cách sử dụng

Người dùng có thể sử dụng Mobile Money để thanh toán việc mua hàng hóa, dịch vụ tại các đơn vị chấp nhận hình thức thanh toán này.

Người dùng cũng có thể chuyển tiền qua nhau giữa 2 tài khoản Mobile Money, giữa tài khoản Mobile Money với tài khoản ngân hàng và ví điện tử.

Việc thanh toán này được thực hiện qua ứng dụng của đơn vị cung cấp dịch vụ trên smartphone. Tại những vùng không có Internet hoặc với người dùng điện thoại phổ thông, họ có thể sử dụng tài khoản Mobile Money của mình để thanh toán thông qua tin nhắn SMS.

Mobile Money chỉ được dùng để thanh toán cho các sản phẩm, dịch vụ hợp pháp tại Việt Nam. Dịch vụ này chỉ áp dụng đối với giao dịch nội địa, không thanh toán, chuyển tiền cho các sản phẩm, dịch vụ xuyên biên giới.

- Nạp rút tiền ở tài khoản Mobile Money như thế nào?

Hình thức mới toanh "Mobile Money" là gì mà khiến dân lười mang ví thích quẹt điện thoại rần rần đến thế, thanh toán thế nào tại Việt Nam và thế giới? - Ảnh 7.

Ảnh minh họa.

Người dùng có thể nạp, rút tiền vào tài khoản Mobile Money bằng các phương thức truyền thống như qua tài khoản ngân hàng, ví điện tử. Ngoài ra, dịch vụ này còn cho phép người dùng nạp rút tiền trực tiếp tại các điểm giao dịch của doanh nghiệp cung cấp dịch vụ Mobile Money.

Số lượng điểm giao dịch khổng lồ của các nhà mạng (cũng là những đơn vị cung cấp dịch vụ Mobile Money) sẽ giúp dịch vụ này phổ biến rộng khắp một cách nhanh chóng. Khi đó, việc nạp và rút tiền từ tài khoản Mobile Money cũng sẽ thuận tiện như cách người dân mua thẻ cào và nạp tiền vào tài khoản viễn thông.

- Điều kiện để được đăng ký sử dụng Mobile Money

Người dùng phải cung cấp được số Chứng minh Nhân dân, Căn cước công dân hoặc Hộ chiếu trùng với thông tin đăng ký số thuê bao di động. Thuê bao này phải được định danh, xác thực theo quy định của Chính phủ.

Để sử dụng Mobile Money, thuê bao di động của người dùng phải hoạt động ít nhất 3 tháng tính cho tới thời điểm đăng ký. Mỗi người chỉ được mở 1 tài khoản Mobile Money tại đơn vị cung cấp thí điểm dịch vụ.

Chia sẻ
Đọc thêm