Đi Vientiane thăm nhà Lào
Theo dõi SEA Games sôi động ở Lào, bạn cũng nên bớt chút ít thời gian tìm hiểu những nhà cổ êm đềm bên dòng Mekong xứ Triệu Voi.
Allison Brown, người phụ nữ Mỹ sinh ra ở Pennsylvania nhưng giờ cuộc sống của bà gắn với miền đất Đông Nam Á, trong một ngôi nhà Lào hoàn toàn truyền thống được xây từ khoảng những năm 1915 và đã được chính bà trùng tu lại.
Đặc điểm chung của Đông Nam Á là khí hậu nhiệt đới gió mùa. Chính gió mùa và khí hậu biển làm cho khí hậu vùng này đáng lẽ có thể trở nên khô cằn như một số khu vực lục địa khác có cùng vĩ độ đã trở nên xanh tốt và trù phú với những đô thị đông đúc và thịnh vượng: Jakarta, Kuala Lumpur, Bangkok, Phnom Penh, TP. Hồ Chí Minh, Viêng Chăn…
Bà Brown thuê ngôi nhà gỗ này chỉ với 100 USD một tháng trong vòng 7 năm. Kế hoạch của bà là sẽ cải tạo, sửa chữa, sống một thời gian rồi lại cho thuê lại. Đây cũng là business của bà tại Lào, ở Công ty Unique Lao Properties.
Nữ chủ nhân đã tự design chiếc bàn và thuê những thợ mộc địa phương đóng. Nhưng tất cả các đồ vật khác như chiếc bàn console bày radio cổ, giỏ mây, những khung tranh gỗ... của các chủ nhân cũ đều được giữ nguyên. Chúng như những chứng nhân của lịch sử một trăm năm trước, yên lặng và bình thản ngắm thời gian chầm chậm trôi qua khung cửa nhỏ.
Allison Brown giữ nguyên gian bếp cũ, chỉ bổ sung thêm vài thiết bị như lò vi sóng. Bếp truyền thống của người Lào gồm một phiến đá hoặc tấm bê tông dài hẹp đặt bếp nấu lên trên - một phương tiện đơn giản và hữu hiệu để chống cháy.
Tâm điểm của phòng khách Allison Brown là những bức ảnh của thành viên gia đình Lào cũ, những người đã xây dựng ngôi nhà. Người phụ nữ ở phía trên bên phải là con gái của người xây dựng nhà. Những chiếc máy ảnh cũ cũng được lưu giữ, bày dưới khung tranh như một góc bảo tàng độc đáo.
Chi tiết mái ngói gỗ truyền thống trên ngôi nhà bê tông 2 tầng.
Ngoại thất ngôi nhà. Tầng 2 là văn phòng của tổ chức AsiaFoundation. Bà Brown đã đưa vào ngôi nhà các trang thiết bị hiện đại như điều hoà nhiệt độ nhưng vẫn giữ nguyên hình dáng ngôi nhà truyền thống, đặc biệt là bàn thờ ngoài vườn. Châu Á là vậy, chan hoà các mối giao cảm thiêng liêng mà bình dị giữa con người - thần thánh – thiên nhiên.
Phòng khách trong ngôi nhà.
Mành tre ngoài hiên, như những ngôi nhà Việt Nam hay Đông Nam Á khác. Đây tựa như một “máy điều hoà nhiệt độ” tự nhiên, thêm một “vỏ bọc” không khí quanh ngôi nhà, cho dịu đi bầu khí hậu oi nóng trước khi tràn vào không gian nội thất.
Thêm một dự án bất động sản nữa của Brown ở Viêng Chăn.
Chú xe cổ 1957 Morris Minor 1000, mà Alice đã mua ở Lào, đang để ở khu nhà xe chưa được sửa chữa. Khu vực này sẽ được dự kiến thành một xưởng mộc chuyên chế tác đồ cổ của nữ chủ nhân.
Ngôi nhà cổ giữa thủ đô Vientiane đã may mắn được người chủ nhân Tây phương bảo tồn trọn vẹn với những chi tiết kiến trúc cũng như cách kiến tạo không gian cho phù hợp với thời tiết nóng ẩm nhiệt đới, giải pháp truyền thống đơn giản mà có ý nghĩa và hữu dụng để làm nên ngôi nhà thân thiện với môi trường.
ThS.KTS. HT