Đạo diễn Lê Hoàng Hoa tên thật là Đoàn Lê Hoa, sinh năm 1933tại Huế. Thuở nhỏ, ông học tại trường Saint Pierre, lớn lên học trường Khải Định - Huế. Sau đó,ông thi đậu học bổng của ICA(International Cooperation Administration) sang Mỹ du học 3 năm rồi trở về nướclàm phim. Năm 33 tuổi, khi Trung tâm Điện ảnh Sài Gòn thành lập (1960), HoàngHoa làm một số bộ phim tài liệu thành công và đã được giao thực hiện bộ phimnhựa đầu tiên 11 giờ 30.
Sau 1975, đạo diễn Lê Hoàng Hoa với tên gọi là Khôi Nguyên đã tiếp tụcđem lại doanh số kỷ lục cho phim Việt Nam từ năm 1981 đến 1987 với 8 tập phim Ván bài lật ngửa. Bộ phim nhận đượcnhiều lời khen từ các nhà chuyên môn và khán giả. Đến ngày nay đây vẫn là bộphim tình báo thành công nhất của điện ảnh cách mạng Việt Nam.
Những phim ông thực hiện sau 1975 góp phần đưa điện ảnh nướcnhà sang giai đoạn phát triển sau ngày miền Nam thống nhất, là nền tảng cho sự kếthừa của nhiều đạo diễn trẻ sau này: Ngọnlửa Krông Jung, Ván bài lật ngửa (8 tập), Cao nguyên F-101 (2 tập), Đằng sau sốphận (3 tập), Tình không biên giới…
Vĩnh biệt người đạo diễn đã có nhiều đóng góp cho sự nghiệpđiện ảnh nước nhà, công lao đào tạo, dìu dắt của ông không bao giờ phai mờtrong tấm lòng biết ơn của các thế hệ đạo diễn, nghệ sĩ điện ảnh Việt Nam.
Trước sự ra đi của đạo diễn tài hoa này, nhiều nghệ sĩ đã bày tỏ sự nuối tiếc:
NSƯT Nguyễn Chánh Tín: "Tôi học ở ông nhân cách sống"
Trong số những tác phẩm điện ảnh mà tôi tham gia,
Ván bài lật ngửa (8 tập) được nhiều nhà phê bình nhận định là đỉnh cao của điện ảnh Việt Nam. Nguyên tác kịch bản phim được đạo diễn Lê Hoàng Hoa chuyển thể từ bản thảo tiểu thuyết
Giữa biển giáo rừng gươm của nhà văn Trần Bạch Đằng.
Bộ phim này đã đoạt giải đặc biệt LHP Việt Nam lần thứ 6 năm 1983, giải Bông sen bạc LHP Việt Nam lần thứ 7 - 1985. Tôi ghi nhớ công lao của ông, người đạo diễn tài hoa, người hết lòng vì một nền điện ảnh tiên tiến. Giữa tôi và ông có nhiều kỷ niệm, qua đó tôi học hỏi ở ông nhân cách sống, sự nghiêm túc trong nghề. Vĩnh biệt ông, người đã tạo ra một Nguyễn Thành Luân - vai diễn để đời trong sự nghiệp nghệ thuật của tôi.
Nghệ sĩ Mộng Tuyền: "Anh sẽ sống mãi trong lòng công chúng"
Khi tôi lên Sài Gòn, tham gia vào làng nghệ thuật chuyên nghiệp, được gặp đạo diễn Lê Hoàng Hoa, ông đã mời tôi tham gia bộ phim 11 Giờ 30 do Trung tâm Điện ảnh Sài Gòn sản xuất.
Lúc đó đạo diễn Lê Hoàng Hoa đã hỏi tôi:
“Em hát cải lương được bao lâu?”, tôi nói chỉ mới bắt đầu, anh nói thêm: “Với điện ảnh, sự bắt đầu này đòi hỏi gấp 3 lần so với sân khấu cải lương”. Vĩnh biệt anh Hoa, anh mãi mãi sẽ sống trong lòng công chúng yêu nghệ thuật và điện ảnh nước nhà.
Ca sĩ Thanh Lan: "Anh là người lạc quan, yêu đời"
Tôi tham gia bộ phim
Chân trời tím do Liên ảnh Công ty sản xuất, dựa theo tiểu thuyết của Văn Quang đã được anh Lê Hoàng Hoa dàn dựng năm 1970. Tôi quý anh Hoa bởi tính lạc quan, yêu đời. Lúc thành danh hay gặp trắc trở trong cuộc sống gia đình, lúc nào anh cũng lạc quan, yêu đời. Vĩnh biệt anh, người anh cả của điện ảnh quê nhà, người đã cho những diễn viên chúng tôi cơ hội để tỏa sáng và được công chúng yêu mến.
Nghệ sĩ Huỳnh Thanh Trà: "Vĩnh biệt một người anh tài ba"
Đạo diễn Lê Hoàng Hoa chọn tôi vào phim
Điệu ru nước mắt (thực hiện năm 1970). Hay tin anh Hoa qua đời, tôi bàng hoàng xúc động. Vậy là tôi đã mất đi một người anh...
Nghe Thanh Tú: "Nuối tiếc phần 2
Con ma nhà họ Hứa!"
Tôi có nhiều kỷ nhiệm với anh Hoàng Hoa khi tham gia bộ phim
Con ma nhà họ Hứa (1972-1973).
Bộ phim này do ông chủ của đoàn cải lương
Dạ Lý Hương (lúc đó cũng đứng ra lập hãng phim) đầu tư và mời đạo diễn Lê Hoàng Hoa thực hiện.
Tôi nhớ mãi những phân đoạn phải quay nhiều lần, vì tôi cũng sợ ngôi nhà ma ở Đà Lạt, mà anh Hoa thì lúc nào cũng bắt tôi phải khám phá, thâm nhập để khi quay có cảm xúc thật. Nhớ đến bộ phim lại nhớ đến dự án dở dang của anh khi muốn làm phần 2 câu chuyện phim này, thế mà nay anh đã ra đi. Xin thắp nén hương vĩnh biệt anh.
NSƯT Thẩm Thúy Hằng: "Mãi nhớ về anh"
Tôi tham gia nhiều phim do anh làm đạo diễn. Nhớ nhất là phim
Giỡn mặt tử thần. Lúc đó, tôi và Bảo Ân đóng chung. Tuy nhiên vì phim được dàn dựng cận ngày 30/4, đến nay vẫn là bộ phim tư liệu của điện ảnh nước nhà chưa được trình chiếu. Nay, hay tin anh mất, tôi rất xúc động. Chia tay anh Hoa, mong anh dưới suối vàng mỉm cười vì phim ảnh của anh công chúng vẫn luôn nhớ, giới nghệ sĩ chúng tôi vẫn dành nhiều cảm xúc khi xem lại và khi nhắc về anh.
NSƯT Hữu Châu: "Cám ơn ông, người đạo diễn tài hoa"
Tôi không phải là người của điện ảnh nhưng ngưỡng mộ ông vì
Ván bài lật ngửa là niềm tự hào của giới nghệ sĩ điện ảnh Việt.
Điều làm tôi cảm kích và học hỏi rất nhiều ở những tác phẩm điện ảnh mà ông đã làm, đó là sự nghiêm túc trong dàn dựng, phim ít có lỗi kỹ thuật. Ông cẩn thận đến từng chi tiết, hành động và luôn dành khoảng trống để người xem lắp trí tưởng tượng vào phim do ông làm. Nay ông đã ra đi, để lại niềm thương tiếc cho nhiều thế hệ nghệ sĩ, trong đó có cả những nghệ sĩ sân khấu của chúng tôi.
Nghệ sĩ Lý Hùng: "Mong chú yên nghỉ cõi vĩnh hằng"
Tôi học ở chú sự năng động trong làm việc, những thao tác, những tích tắc chuyển biến tâm lý để khán giả không kịp dự đoán mà phải bất ngờ. Chú cắt cảnh, chọn tiêu đề của cận ảnh rất hay, rất chắt lọc. Mong chú yên nghỉ nơi cõi vĩnh hằng để mãi mãi được sống với tình yêu của công chúng dành cho điện ảnh nước nhà.